Subaneo Matthew

Mateo

Mateo 1

1  Naa mendadi kini si Isukristu, kinii gesalanen. Sala tawan ginepuꞌay ni Isukristu, iin si David, sapuꞌ pa dema ni Abraham dengantu. 2Naa mendadi, kinii gesalan ni Isukristu genat dini Abraham sampay dini Adiꞌ David. Si Abraham, kaliꞌ pegbataꞌ, iinig bataꞌen, si Isaac. Si Isaac, iinig bataꞌen, si Jacob. Si Jacob, iinig bataꞌen, si Juda sampay su nga pateden. 3Si Juda, iinig bataꞌen, si Fares mukaꞌ si Sara. (Iini ginaꞌ nilan, si Tamar.) Si Fares, iinig bataꞌen, si Esrom. Si Esrom, iinig bataꞌen, si Aram. 4Si Aram, iinig bataꞌen, si Aminadab. Si Aminadab, iinig bataꞌen, si Naason. Si Naason, iinig bataꞌen, si Salmon. 5Si Salmon, iinig bataꞌen, si Boos. (Iini ginaꞌ ni Boos, si Rahab.) Si Boos, iinig bataꞌen, si Obed. (Iini ginaꞌ ni Obed, si Ruth.) Si Obed, iinig bataꞌen, si Isai. 6Mendadi si Isai, iin pelumig bataꞌen, si Adiꞌ David. Naa kini pelumi gesalan ni Isukristu genat dini David sampay di kenguit tug bansa Israel ditug benwa Babilonia. Mendadi, kaliꞌ pegbataꞌ si David, iin pelum si Salomon. (Iini ginaꞌen, su sawa sia ni Urias dengantu.) 7Si Salomon, iinig bataꞌen, si Roboam. Si Roboam, iinig bataꞌen, si Abias. Si Abias, iinig bataꞌen, si Asa. 8Si Asa, iinig bataꞌen, si Josafat. Si Josafat, iinig bataꞌen, si Joram. Si Joram, iinig bataꞌen, si Usias. 9Si Usias, iinig bataꞌen, si Jotam. Si Jotam, iinig bataꞌen, si Acas. Si Acas, iinig bataꞌen, si Ezequias. 10Si Ezequias, iinig bataꞌen, si Manases. Si Manases, iinig bataꞌen, si Amon. Si Amon, iinig bataꞌen, si Josias. 11Si Josias, iinig bataꞌen, si Jeconias sampay su nga pateden, mitaang su kegigetaw nilan tu kenguit tug bansa Israel ditug Babilonia. 12Naa kini pelumi gesalan ni Isukristu genat tu kenguit tu getaw Israel ditug Babilonia sampay di kegigetaw na ni Isukristu. Mendadi si Jeconias kia, kaliꞌ pegbataꞌ, iinig bataꞌen, si Salatiel. Si Salatiel, iinig bataꞌen, si Sorobabel. 13Si Sorobabel, iinig bataꞌen, si Abiud. Si Abiud, iinig bataꞌen, si Eliaquim. Si Eliaquim, iinig bataꞌen, si Asor. 14Si Asor, iinig bataꞌen, si Sadoc. Si Sadoc, iinig bataꞌen, si Aquim. Si Aquim, iinig bataꞌen, si Eliud. 15Si Eliud, iinig bataꞌen, si Eleasar. Si Eleasar, iinig bataꞌen, si Matan. Si Matan, iinig bataꞌen, si Jacob. 16Si Jacob, kaliꞌ pegbataꞌ, iin pelum si Jose, su minginsawa dini Maria. Mendadi, kaliꞌ pelum pegbataꞌ si Maria, kini na tuꞌu si Isus, ki gilal Tinduꞌ nu Megbebayaꞌ Meglekaunutan. 17Kaas genat ditu ni Abraham, benaꞌ sepuluꞌ buꞌ paat sumpat, dekag pa migigetaw si David. Dayun genat ditu ni David sampay tu kenguit tu nga getaw Israel ditug Babilonia, sepuluꞌ buꞌ paat sumpat pa pagid. Genat itu, benaꞌ sepuluꞌ buꞌ paat sumpat na pelum, iin na tuꞌu su kegigetaw ni Isukristu, ki Tinduꞌ nu Megbebayaꞌ Meglekaunutan. 18Naa kini si Isukristu, kiniig bian nu kegigetawen. Ki mbaal ginaꞌen si Maria, mimbeng diniin ki sala tawan si Jose. Laak dagid su ndaꞌ pa pegawid duayan si Jose mukaꞌ si Maria, misimaꞌ ni Maria puꞌ masiꞌ pelepuunan na, sabaꞌ laak nug Balakat nu Megbebayaꞌ. 19Naa kini si Jose, mekesuun getaw, kaas delendemanen, subay butasenen sug bembengen dini Maria. Laak pegbuniinen tug launan getaw, adun ndiꞌen mpengumpiidan si Maria. 20Dagid sinegay megdelendem pa si Jose, duun masiꞌi sesuguꞌen nu Kaunutan Megbebayaꞌ getaw langit mituaꞌ diniin di teginepenen, kaliꞌ pektaluꞌ diniin, “Jose, sapuꞌa ni David, ndiꞌa mekalangalang menginsawa dini Maria. Puꞌ kig bedesanen kiin, mikpuun tug Balakat nu Megbebayaꞌ. 21Naa megbataꞌ tuꞌu si Maria, iinig bataꞌen, laki. Iini baal niu ngalanen, si Isus, puꞌ iini meglegawen tu piglegetawanen di nga salaꞌ nilan.” 22Kaas mipenggulaulaig launanen kini, puꞌ adun menuud su pisulat nu Kaunutan Megbebayaꞌ tu pimuunanen dengantu ditu Misulat Taluꞌen, laung, 23“Mendadi, duunig delaga megbedes, dayun megbataꞌ, bataꞌlaki. Iini baalen ngalanen, si Immanuel” (maꞌananen, “Kini su Megbebayaꞌ, suminalabuuk na dinita”). 24Naa si Jose, benaꞌ mitanud genat mekteginep, delendemanen diunenen da penginsuaay si Maria, maaꞌ dadema nu tinituluꞌ diniin nu sesuguꞌen nu Kaunutan Megbebayaꞌ. Saꞌ maꞌnia, mikpungun ilan, 25laak tebiaꞌ, ndaꞌ pa siben ubayay ni Jose si Maria, sampay da dun migbataꞌ. Benaꞌ migbataꞌ tuꞌu si Maria, iin dayuni binaal ni Jose ngalan nu gembataꞌ kia, si Isus.


Mateo 2

1  Maꞌantu, migigetaw si Isus ditug lunsud Betlehem, sakup prubinsya Judea, timpu ni Adiꞌ Herodes. Naa tubus nitu, ndaꞌ maiben, duuni mituaꞌ ditu Jerusalem nga mengumitun, genat ilan tu dapit silangan. 2Mendadi benaꞌ minateng su mengumitun kia, sinaak nilan tu nga getaw dia, “Ki gembataꞌ migigetaw dini, gasalen meglegadiꞌ tu nga getaw Judea, adin ma dun? Puꞌ duuni minitaꞌ namiig bitun misebang ditu silangan, iini tuꞌus di kegigetawen. Kaas mipanaw ami dini, adun mengamuyuꞌ ami lumuꞌud diniin.” 3Naa kini si Adiꞌ Herodes, benaꞌ midengegen su tinaluꞌ nu nga mengumitun, milibuleng patiꞌ. Sampay sug launan getaw dia Jerusalem, milibuleng ilan dun dadema. 4Saꞌ maꞌnia, pipungun ni Herodes su kelaun kaunutan nug belian nu getaw Judea mukaꞌ su nga mekpetuꞌun di Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ. Benaꞌ misabi ilan, sinaak ni Herodes dinilan, “Naa mekatag di Tinduꞌ nu Megbebayaꞌ Meglekaunutan, alanduni sinulat ditu Taluꞌ nu Megbebayaꞌ, adin daw pegigetaw?” 5Kaliꞌ ilan sembag, “Diag lunsud Betlehem, sakup dadema prubinsya Judea kini, puꞌ iini sinulat nu pimuunan nu Megbebayaꞌ dengantu ditu Misulat Taluꞌen, laung, 6‘Yaꞌa Betlehem, sakupa Judea, yaꞌai tampusan metaas di ngag lunsud di Judea. Puꞌ megenat pa diniꞌa ki kaunutan, iini meguit tu piglegetawan ku, sug bansa Israel!’” 7Naa saꞌ maꞌnia, kini si Herodes, pitawagen pelum su nga miguliug kia genat tu dapit silangan, laak pigbuninen, sinaaken dayun dinilan su gebii nu kesebang nug bitun kia. 8Benaꞌ pisuun nilan diniin, sinuguꞌen ilan dayun mundas ditug Betlehem, kaliꞌ pektituluꞌ dinilan, “Naa, panaw namu, penengaw niu gupia ki gembataꞌ kiin! Dayun saꞌ mbaangan na niu, pesuun niu dinaan, adun mekeditu dau dema mengamuyuꞌ diniin.” 9-10Mipanaw dayuni nga mengumitun kia. Benaꞌ dia nailan dalan, masiꞌ minitaꞌ nilan puliꞌ kig bitun kia, su gandang minitaꞌ nilan ditu silangan. Saꞌ minitaꞌ nilan, aba, pinleliag ilan dun patiꞌ! Mukaꞌ ibayan ilan nug bitun kia sampay midepet nilan sug balay pigigetawan nu gembataꞌ kia, dia dayun tuminlen sug bitun. 11Sumiled ilan diag balay, minitaꞌ nilan dayun tuꞌu ki gembataꞌ kia, sampay su ginaꞌen si Maria. Minginluꞌud ilan dayun, tuminamuy ilan diniin. Mukaꞌ pinukaꞌan nilani nga giwit nilan ngag bulawan, pelinan, mukaꞌ mira, iini seginis pagemut, bigay nilan dayun dia gembataꞌ kia. 12Tubus itu, minuliꞌ tug benwa nilan su nga mengumitun. Laak lain dalanig bianan nilan, puꞌ pigad dinilan nu Megbebayaꞌ pibian di teginepen, subay ndiꞌ daw mpuliꞌ mian ditu ni Herodes su nga mengumitun kia. 13Mendadi benaꞌ su kepalus nu nga mengumitun, si Jose kiin, duun pelumi sesuguꞌen nu Kaunutan Megbebayaꞌ getaw langit mituaꞌ diniin, pibian da gusay di teginepen. Kaliꞌ pektaluꞌ su getaw langit, “Duunig delendeman ni Herodes, ki gembataꞌ kiin, penengaunen, puꞌ petainen. Naa pegbuata, uit mu su gembataꞌ dakus su ginaꞌen, laguy amu tug benwa Ehipto. Ditu amu dayun pegbenwa, sampay di gendaw teluꞌen ku pa diniꞌa.” 14Benaꞌ mideksuꞌ mektaluꞌ su getaw langit, migbuat dayun si Jose, iwiten tuꞌu su gembataꞌ dakus su ginaꞌen, mingelem ilan mpanaw, pangay ilan tug benwa Ehipto. 15Naa benaꞌ minibeniben, minateng ilan ditug Ehipto, mukaꞌ ditu ilan migbenwa sampay minatay si Herodes. Kaas mipenggulaulaig launanen kia, puꞌ adun menuud su pisulat nu Kaunutan Megbebayaꞌ tu pimuunanen dengantu ditu Misulat Taluꞌen, laung, “Sinuguꞌu sug Bataꞌu megawaꞌ tug benwa Ehipto.” 16Naa mendadi kini si Herodes, benaꞌ misuunanen puꞌ masiꞌ pigekalan nu nga miguliug kia genat tu dapit silangan, mitutung gupia gangit si Herodes. Kaliꞌ pegleketau, mikpalinta dayun pemetain ki kelaun gembataꞌ diag Betlehem sampay ditug lumibut benwa, saꞌ gembataꞌ laki duaꞌ tauni gidaden, kampuꞌ nu nga sumilung dun. Iini piglekwinta ni Herodes tu gidad nu gembataꞌ kiin mpeduma sia matay, su gendaw nu kesebang nug bitun kia pisuun diniin nu nga miguliug kia. 17Maꞌantu, minuud su sinulat dengantu ditu Misulat Taluꞌ nu Megbebayaꞌ nu pimuunanen si Jeremias, laungen, 18“Duuni tingeg ditug lunsud Rama, miktenlis sabaꞌ meliget kelegenay. Puꞌ si Raquel, pingeduyanen su ngag bataꞌen. Ndaꞌiduni mekengamuꞌ dun, puꞌ su ngag bataꞌen, ndaꞌ na.” 19Naa saꞌ minibeniben, minatay si Herodes. Mendadi benaꞌ ndaꞌ na si Herodes, duun pelumi sesuguꞌen nu Kaunutan Megbebayaꞌ getaw langit mituaꞌ dini Jose ditu pa benwa Ehipto, pibian da puliꞌ di teginepen. 20Kaliꞌ pektaluꞌ su getaw langit, “Naa, pegbuata, uit mu kig bataꞌ kiin dakus su ginaꞌen, uliꞌ namu ditug benwa nu nga getaw Israel. Puꞌ su mekpatay sia dig bataꞌ kia, minatay na.” 21Maꞌantu, benaꞌ migendaw, migbuat dayun si Jose, iwiten puliꞌ tuꞌu su gembataꞌ dakus su ginaꞌen ditug benwa nu nga getaw Israel. 22Laak pisuun dini Jose puꞌ iini misukli dini Herodes meglegadiꞌ ditu Judea, si Arquelao, bataꞌ da gusay ni Herodes. Kaliꞌ medengeg ni Jose, mindek iin mpuliꞌ ditu Judea. Laak tinituluꞌan puliꞌ nu sesuguꞌen nu Kaunutan genat tug langit, pibian da gusay di teginepen, kaas minundas ilan tu prubinsya Galilea, 23dia ilan dayun migbenwa lunsud piningalan dun Nazaret. Maꞌantu, minuud pa padun su tinaluꞌ dengantu nu nga pimuunan nu Megbebayaꞌ, “Iini paingalan diniin, Getaw Nazaret.”


Mateo 3

1  Naa benaꞌ santaꞌ taun, duuni getaw mituaꞌ diag limawaꞌ tu prubinsya Judea, ngalanen si Juan, piningalan dun nu nga getaw su Memunag Tubig. Kini si Juan, miktituluꞌ tu nga getaw, 2kaliꞌ pektaluꞌ, “Peksikesuun amu, puꞌ ki Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, sungu na mektelipuun!” 3Si Juan kia, iini kenuud nu sinulat dengantu ditu Misulat Taluꞌ nu Megbebayaꞌ nu pimuunanen si Isaias, laungen, “Duuni getaw mektawag diag limawaꞌ, laungen, ‘Pengendamay niu sug bianan nu Kaunutan Megbebayaꞌ, pelegdeng niu kig dalanen!’”3:3 Saꞌitada, pengendamen nu getaw su ginaa nilan tu kenembaꞌ nilan tu Kaunutan Megbebayaꞌ. 4Naa kini si Juan, penepetenen ki ginabel bembul petubuꞌen paingalan dun kamelyu. Sug bakesen, panit dadema petubuꞌen. Ki gaanen, gapan mukaꞌ teneb. 5Mendadi, kaliꞌ pektituluꞌ si Juan, melaun getaw minangay mekineeg diniin, sakup ilan di Jerusalem dakus tu tibuuk prubinsya Judea sampay tu tibuuk benwa mesempel di tubig Jordan. 6Pigukit nilan su nga salaꞌ nilan, mukaꞌ mikpebunag ilan dayun dini Juan tubig ditug lawas Jordan. 7Laak melaun duma getaw minangay mekpebunag dini Juan tubig, sakup ilan nu pikumpungan nu getaw Judea piningalan dun nga Pariseo mukaꞌ nga Saduseo. Mendadi kini si Juan, saꞌ minitaꞌen ilan, miktaluꞌ dinilan, “Paa, yamu pa di nga mamak! Taꞌ taway duni mikpegad diniu, adun sia peleguyan niu ki ginukuman nu Megbebayaꞌ sungu mateng? 8Subay menggulaula amu gempia, ki mbantang di nga getaw miksikesuun, damikian duni gayu megbunga melengas. 9Mukaꞌ ndiꞌ amu pektaluꞌ dig dialem ginaa niu puꞌ mipemilang namu nu Megbebayaꞌ mekesuun puun di kesapuꞌ niu dini Abraham. Puꞌ taman taluꞌu diniu, pia ki ngag batu dinig lupaꞌ kini, mesuꞌat dadema beluyay nu Megbebayaꞌ nga sapuꞌ ni Abraham! 10Dagid nandaw, minuyaꞌ na sug wasay, dia na tuꞌu puun nu gayu. Kaas adini gayu ndiꞌ megbunga gempia, penegaꞌen nu Megbebayaꞌ, dayun piglakay tu gapuy. 11“Mendadi naan kini,” laung padun ni Juan, “memunagu laak tubig diniu, tuꞌus tu keksikesuun niu. Dagid duuni sungu metuaꞌ, mbinayaꞌ pa dinaan, laak pia maꞌantu, metaas pai ginuungen batul danaan. Pia su sepatusen, kanaꞌu mbantang meguit dun diniin. Dagid iin, bunagenen diniu kig Balakat nu Megbebayaꞌ, mukaꞌ gapuy. 12Iin, minuyaꞌ na mekpalid di ginani. Saꞌ metubus mekpalid, pungunenen su trigo, teguꞌenen dayun tug lulunen. Laak dagid su gepis mukaꞌ gebas, sensulanen tu gapuy ndiꞌ na mpaleng.” 13Naa mendadi kini si Isus, su saanan ni Juan memunag tubig tu nga getaw, mituaꞌ na tuꞌu dia prubinsya Judea genat tu Galilea. Benaꞌ minateng si Isus, minangay dini Juan dia tubig Jordan, mikpebunag diniin tubig. 14Dagid belibadan sia ni Juan, laungen, “Baa, Sir, mauma dema mekpebunaga dinaan tubig, asa iin siaig bentanganen, yaꞌai megbunag dinaan tubig!” 15Kaliꞌ sembag si Isus, “Baa, petuyangen na. Puꞌ subay maꞌninii mbianan ta, adun gelaꞌen ta petuuday su pimuun nu Megbebayaꞌ dinita.” Naa saꞌ maꞌnia, miliag na si Juan. 16Lemen laak mitubus bunagay tubig si Isus, guminawen dayun dia tubig. Minitaꞌen dayun mipukaꞌ masiꞌ sug langit, mukaꞌ sug Balakat nu Megbebayaꞌ, luminusad, miglanguban di maꞌniin palas limuun, minapun dayun dini Isus. 17Duun dayuni miktaluꞌ ditug langit, laungen, “Kini na tuꞌu sug Bataꞌu, ki petailen ku, leliagenu gupia diniin.”


Mateo 4

1  Naa ndaꞌ maiben, kini si Isus, inabay nug Balakat nu Megbebayaꞌ tug limawaꞌ, adun pengindanan nu Palin. 2Benaꞌ ditug limawaꞌ si Isus, mikpuasa paat puluꞌ gebii, ndaꞌ siben aan, dayun migutem gupia. 3Mendadi ki Palin kini, mikpesempel dini Isus, miktaluꞌ diniin, “Mendadi, yaꞌaig Bataꞌ nu Megbebayaꞌ, daw. Naa saꞌ pinenggiꞌ metuud, naa ki ngag batu kinuꞌ, pebaluy mu daw nga pan.” 4Dagid sumimbag si Isus, laungen, “Paa, duuni sinulat ditu Misulat Taluꞌ nu Megbebayaꞌ, laung, ‘Kanaꞌ gaan laaki ketubuꞌan nu kilawan. Iini mekpetubuꞌ tantu di getaw, su kelaun teluꞌen nu Megbebayaꞌ.’” 5Naa saꞌ maꞌantu, iwit na pelum nu Palin si Isus tu Jerusalem, sug lunsud pimiliꞌ nu Megbebayaꞌ, piꞌindegen dayun ditu tampusan ditaas nug Balay Pengedapan tu Megbebayaꞌ. 6Miktaluꞌ dayun su Palin diniin, “Saꞌ metuud puꞌ yaꞌa tuꞌuig Bataꞌ nu Megbebayaꞌ, naa sampaka diag lupaꞌ. Puꞌ duuni misulat ditu Taluꞌ nu Megbebayaꞌ, laung, ‘Suguꞌen nu Megbebayaꞌ su nga sesuguꞌenen getaw langit megingat diniꞌa. Sipupuun ka nilan, adun ndiꞌa meseknun dig batu.’” 7Dagid sumimbag si Isus, laungen, “Duun pagidi misulat, ‘Su Kaunutan mu Megbebayaꞌ, ndiꞌ mu pengindanay mekatag di tinaluꞌen.’” 8Mendadi, iwit na pelum nu Palin si Isus di metaas gupia bentud, pinitaꞌen dayun diniin su kelaunan nasud mukaꞌ peglegediꞌan dinig dibabaw lumbang, sampay su kelengasen. 9Miktaluꞌ dayun su Palin, “Naa kig launanen kiin, gelaꞌen ku begay diniꞌa, saꞌ menginluluda di gedapan ku, mengamuyuꞌ dinaan.” 10Dagid sumimbag si Isus, laungen, “Paa, pegawaꞌa diin, Satanas! Puꞌ duun pa pagidi misulat, ‘Su Kaunutan mu Megbebayaꞌ laaki penluꞌudan mu, ndaꞌig lain temuyen mu.’” 11Saꞌ mideksuꞌ mektaluꞌ si Isus, bilengan dayun nu Palin. Duun dayuni nga sesuguꞌen nu Megbebayaꞌ getaw langit mituaꞌ, pigebangan nilan si Isus. 12Naa pisuunan si Isus puꞌ si Juan kiin, masiꞌ pinirisu. Mendadi benaꞌ misuunanen, migawaꞌ si Isus dia, mipuliꞌ ditu prubinsya Galilea. 13Ndaꞌ na pegbenwa ditug lunsud Nazaret, ditu pelum minuliꞌ Capernaum, lunsud dia geksid Linaw Galilea, sakup benwa ni Zabulon mukaꞌ ni Neftali dengantu. 14Dia minuliꞌ si Isus, adun menuud su sinulat dengantu ditu Misulat Taluꞌ nu Megbebayaꞌ nu pimuunanen si Isaias, laungen, 15“Aa naa, ki nga sakup kiin nug benwa ni Zabulon mukaꞌ ni Neftali, ditu mesempel dagat, ditug dipag Jordan, ditu Galilea, benwa dadema nu nga kanaꞌ getaw Judea! 16Ilan kiin, migbenwa ilan di medelem, dagid minitaꞌ na nilan ki tiag, medelag gupia. Sakup ilan nug benwa nu kepatay, mileman ilan dun, dagid midelagan nailan nu tiag.” 17Mendadi benaꞌ mikauliꞌ si Isus dia Galilea, pikpuunanen na ki kektituluꞌen. Kaliꞌ pektaluꞌ, “Peksikesuun amu, puꞌ ki Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, pikpuunan na!” 18Naa duuni gendaw, mikpanaw si Isus dia geksid Linaw Galilea. Sinegayen mpanaw, duunig duaꞌ tawan menelisedaꞌ mipegitaꞌen, pekpenadap ilan diag linaw. Mekpated ilan, ngalan nilan si Simon sala ngalanen si Pedro mukaꞌ si Andres. 19Mendadi sinabi ilan ni Isus, laungen, “Pegdunut amu dinaan. Kanaꞌ na sedaꞌi peglaaman niu, puꞌ getaw na, adun sumakup ilan dinaan.” 20Lemen laak midengeg nug duaꞌ tawan kini su tinaluꞌ ni Isus, bileng nilan dayun su sadap nilan, migdunut ilan tuꞌu dini Isus, suminakup nailan diniin. 21Naa benaꞌ minundas pa si Isus, duun pelumi mipegitaꞌen duaꞌ tawan mekpated dadema, si Santiago mukaꞌ si Juan, gamaꞌ nilan si Sebedeo. Dia ilan duaꞌ sekayan nilan, ilan nu gamaꞌ nilan kia si Sebedeo, pengendamen nilan su pukut nilan. Inggat ilan dayun ni Isus sumakup diniin. 22Sikna midengeg nilan, binilin nilan dayun su sekayan nilan sampay su gamaꞌ nilan, dayun ilan duaꞌ megdunut dini Isus, suminakup nailan dema diniin. 23Naa mendadi si Isus, lineepen su tibuuk prubinsya Galilea kia, mikpetuꞌun dia nga simbaan nu getaw Judea mukaꞌ migukit di Gempia Petenday puꞌ pikpuunan na su Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ. Pineguliꞌanen pa pagid su nga migladu, pia alandunig leduunen atawaka kulang dig lawasen. 24Saꞌ maꞌantu, misigwag sug dengeganen, sampay tu tibuuk benwa Siria, kaas iwit ditu niin su kelaun getaw misaitan. Adin su milegenan, pia alanduni puunanen, saꞌ leduun saꞌ silunuꞌan menulay, saꞌ binabuy sampay su pilung, pineguliꞌan ni Isus gelaꞌ. 25Kaas melaun gupia getaw duminunut diniin. Sug duma, getaw Galilea, sug duma, genat ilan tu Sepuluꞌ Lunsudan mukaꞌ tu Jerusalem, dakus tug liwagan Judea, sampay tug dipag Jordan.


Mateo 5

1  Naa benaꞌ minitaꞌ ni Isus su melaun gupia getaw mipungun dia, subay tumiwad iin dig bentud, dayun migingkud. Piglidungan dayun si Isus nu nga sakupen, 2dayun mikpuun mektituluꞌ tu nga getaw. 3Mendadi kaliꞌ pektaluꞌ si Isus, “Naa, adin su engkenenen puꞌ duuni kulangen tu kekesuunen, liliag iin, puꞌ mikesakup tu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ! 4“Adin su milegenan, liliag dadema, puꞌ pengemuꞌen nu Megbebayaꞌ! 5“Adin su mekpebabaꞌ dig lawasen, liliag dadema, puꞌ pitenged diniin su tibuuk lumbang! 6“Adin su megutem mukaꞌ kuaun di kekesuunen, liliag dadema, puꞌ pebesugen dun nu Megbebayaꞌ! 7“Adin su melilelaaten tug dumanen, liliag dadema, puꞌ lelaatan dadema nu Megbebayaꞌ! 8“Adin su mekesuun gupia dig delendemanen, liliag dadema, puꞌ maitaꞌen pa su Megbebayaꞌ! 9“Adin su mekpeseksud tu samatawen, liliag dadema, puꞌ iini paingalan dun nu Megbebayaꞌ, bataꞌen! 10“Adin su pelegetan sabaꞌ nu kekesuunen, liliag dadema, puꞌ mikesakup na tu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ!” 11Laung padun ni Isus, “Naa saꞌ maꞌantu, saꞌ tampalaksaan amu mukaꞌ pelegetan amu dakus duuni membaal mekatag diniu sabaꞌ nu kesakup niu dinaan, naa liliag amu. 12Kaas saꞌ maꞌniai mbianan niu, pegleliag amu dun, puꞌ duun pai sugda diniu gembagel ditu gekbus langit. Puꞌ iini sama niu, su nga pimuunan nu Megbebayaꞌ dengantu, puꞌ maꞌantu dademai kekpeleget dinilan nu getaw.” 13Kaliꞌ pektaluꞌ si Isus, “Naa yamu, pitanggiꞌu amu tu masin nu tibaꞌan getaw. Laak ki masin, saꞌ meksitebang, kendutaꞌen ma dun pekpepuliꞌ tu kepaiten? Saꞌ kanaꞌ na gempait, ndaꞌ nai gatagen, benaꞌ belengen, maindegan na laak nu getaw. 14“Pitanggiꞌu damu dema tu suluꞌ, medelagan dun su tibaꞌan getaw dig lumbang. Mukaꞌ kig lunsud pa pagid, saꞌ pinenggiꞌ dig dibabaw bentud mbetang, medayag gupia nu getaw. 15Mesama dadema di suluꞌ. Saꞌ tutudan, ndiꞌ dayun ukluban bandi, segaga betangen dig dempaꞌan, adun medelaganen su tibaꞌan getaw dia seled nug balay. 16Kaas yamu, maꞌantu dadema. Subay mekesuun amu, damikian dun tuiag amu di gedapan nu getaw, adun maitaꞌ nilan ki penggulaulaan niu melengas, penalan nilan dayun su Gamaꞌ niu ditu gekbus langit.” 17Kaliꞌ pektaluꞌ si Isus, “Mendadi, kanaꞌ iini delendemen niu puꞌ luminusadu dun dinig lumbang adun suklian ku su Palinta nu Megbebayaꞌ pisulaten dini Moises mukaꞌ tu ngag duma pimuunanen dengantu. Sinangkaliꞌ su Palinta, penuuden ku! 18Puꞌ taman taluꞌu diniu, sampay megelaꞌ mbeleng su gekleb langit buꞌ lupaꞌ, ki Palinta, ndiꞌ mengkanan sektaang taluꞌ, subay megelaꞌ menuud. 19Kagina maꞌantu, pia su tampusan megaan pinalinta, adin su memilas dun mukaꞌ tituluꞌaneni samatawen memilas da dun dema, iini mbaal tampusan gembabaꞌ sakup di Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ. Dagid adin dema su dumunut tu Palinta mukaꞌ mektituluꞌ di samatawen dumunut da dun dema, iini mbaal metaas sakup di Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ. 20Kaas taman taluꞌu diniu, ndiꞌ amu mekesakup tu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, subay ki kekesuun niu, metuud pa di kekesuun nu nga mekpetuꞌun di Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ mukaꞌ nu nga Pariseo.” 21Naa mendadi, miktituluꞌ si Isus, laungen, “Misuunan niu puꞌ dengantu, tinituluꞌ tu nga getaw su palinta, laung, ‘Ndiꞌa pekpatay. Adin su mekpatay, ukuman.’ 22Laak dagid iin pa paduni taluꞌu diniu nandaw, adin su getaw mangit di samatawen, ukuman dadema. Adin su menampalaksa dig dumanen, dengaten ditu Pikumpungan nu Metaas Gukum nu getaw Judea. Adin su getaw mektaluꞌ dig dumanen, ‘Benguꞌbenguꞌen ka,’ mekangay tug linaw gapuy su mektaluꞌ dun. 23Kaas saladuaꞌ diniu, saꞌ diaan ka gentudan gilak megilaka sia tu Megbebayaꞌ, dayun melabuꞌ dig delendeman mu puꞌ duunig laatan ginaa nug duma mu diniꞌa, 24naa ndiꞌ mu pa ilakay sug betang mu. Subay bilinen mu deliꞌ dia mesempel di gentudan gilak, puꞌ laaway mu pa deliꞌ sug duma mu kia adun megeksud amu, dekaga pa mpuliꞌ megilak tu Megbebayaꞌ.” 25Laung ni Isus, “Saꞌ duuni dumangat diniꞌa, dedeliꞌay mu pengamuyuꞌay, selian niu duaꞌ dia pa dalan pangay tu pengukuman. Puꞌ tekaw mbuus saꞌ mateng amu ditu pengukuman, pegwakila niin dayun tu kuis. Dayun pegwakila pelum tu pulis. Deksuꞌanen, pirisuun ka. 26Taman taluꞌu diniꞌa, ndiꞌa na mekeguaꞌ tu pirisuan, subay megelaꞌ mu pa sia biaday su selaꞌan mu, ndiꞌ na engkanan, pia selaad siin.” 27Pibundas gusay ni Isus su taluꞌen, “Mendadi, misuunan niu puꞌ duuni palinta ditu Misulat Taluꞌ nu Megbebayaꞌ, laung, ‘Ndiꞌ a pegdusa.’ 28Dagid duun pa paduni taluꞌu diniu nandaw, pia laak pegenlengan da nu getawig libun, saꞌ tebiaꞌ dialem ginaanen mayak dun, naa kiin, mikesalaꞌ dusa. 29Kaas saladuaꞌ diniu, saꞌ pegdaangan ka, ki mata mu dapit lintui mekesabaꞌ dun, naa asak mui mata mu kiin, beleng mu dayun! Puꞌ melengas pa diniꞌa saꞌ salabuukig lisu mata mu, sabayaꞌ su tibuuk lawas mu, lebuꞌen tug linaw gapuy. 30Mukaꞌ pagid saꞌ pegdaangan ka, ki kemet mu pelum dapit lintui mekesabaꞌ dun, naa putuk mui kemet mu kiin, beleng mu dayun! Puꞌ tumuꞌ pa pungkula, sabayaꞌ mekauliꞌ tug linaw gapuy su tibuuk lawas mu. 31“Naa duun pagidi palinta, laung, ‘Adin sug laki belengenen su sawanen, subay mekpebaal pa keligenan tuꞌus dun, begayen dayun ditu sawanen.’ 32Dagid iin pa paduni taluꞌu diniu nandaw, adin sug laki belengenen su sawanen, asa ndaꞌ penlelingay sug libun, dayun saꞌ duun pelumig lain laki menginsawa dun, naa kiin, mikesalaꞌ dusa sug libun, laak sug bekna sawaneni mikesabaꞌ dun. Mukaꞌ padun saꞌ megbeleng su senlangan, adin dayunig lain laki menginsawa pelum dig libun kia, naa mikesalaꞌ dadema dusa. 33“Naa misuunan niu puꞌ duun pagidi palinta tu getaw dengantu, laung, ‘Ndiꞌa sumapa dig balus. Adin su pesaden mu tu Kaunutan Megbebayaꞌ, tumanay mu.’ 34Dagid iin pa paduni taluꞌu diniu nandaw, saꞌ masad amu, ndiꞌ amu sapa. Saladuaꞌ diniu, ndiꞌa daan sapa sembayan mu sug langit, puꞌ iini gingkudan nu Megbebayaꞌ. 35Ndiꞌa dadema sapa, sembayan mu sug lumbang, puꞌ iinig bendayan nu Megbebayaꞌ. Dakus su Jerusalem dadema, ndiꞌa dadema sapa sembayan mu, puꞌ iinig lunsud nu Tampusan Metaas Gadiꞌ, su Megbebayaꞌ. 36Ndiꞌa daan sapa, pia sembayan mu su gumul mu. Puꞌ su kilawan, kanaꞌ iini megbayaꞌ tu gumulen. Puꞌ pia su sebalu tug buuk mu, kanaꞌ yaꞌai megbayaꞌ di keputiꞌen. 37Kaas pengakuꞌ na laak amu atawaka pegbelibad amu, daal daia. Puꞌ saꞌ sumapa amu, midunutan niu su mauyaꞌan nu Palin. 38“Naa misuunan niu pa pagid puꞌ duuni palinta, laung, ‘Saꞌ duuni getaw mekpebuta di samatawen, su mikpebuta, butaan dadema. Mesama di getaw meksepuꞌ ngisi nu samatawen, sepuꞌan dadema ngisi.’ 39Dagid iin pa paduni taluꞌu diniu nandaw, saꞌ pelaatan amu, ndiꞌ amu suliꞌ. Kaas saladuaꞌ diniu, saꞌ pinenggiꞌ depiꞌen ka di muluꞌ mu dapit lintu, pedapiꞌ mu dun pa pagid su sedibaluy muluꞌ mu ditug duminapiꞌ diniꞌa. 40Saꞌ duuni dumangat diniꞌa, iini peluaten diniꞌa ki suub mu, begay mu dun pa pagid su kamisita mu, peduma mu padun su suub mu. 41Saꞌ duuni pebaba diniꞌa nu getaw sala kilumitru, baba mu duaꞌ kilumitru. 42Saꞌ duuni menengi diniꞌa, begayay mu. Saꞌ duuni medam diniꞌa, pedam mu. 43“Naa misuunan niu pa pagid su penteluꞌen dengantu, laung, ‘Petail mu sug duma mu. Su kuntra mu, bentaay mu.’ 44Laak kinii taluꞌu diniu nandaw, ki nga kuntra niu, petail da niu dema. Ki nga mekpeleget diniu, penenebiay niu mpianan. 45Puꞌ saꞌ maꞌniai penggulaulaan niu, mengemaꞌan amu tu Gamaꞌ niu ditu gekbus langit dig betad. Puꞌ daniin betad, pedelaganen gendaw su mekesuun getaw mesama di nga melaat getaw, begayanen dupiꞌ su gempiaig betaden mesama da di nga melaatig betaden. 46Puꞌ saꞌ iin da laaki petailen niu su mekpetail diniu, bantang bamu sugdaan dun nu Megbebayaꞌ? Puꞌ pia su nga melimbung mendawat buis, mekpetail dailan dema tu nga mekpetail dinilan! 47Mukaꞌ saꞌ iin laaki penembaꞌen niu su nga sambat niu, penalan bamu dun? Pia su kanaꞌ mekpetuud tu Megbebayaꞌ, maꞌnia dademaig betad nilan! 48Yamu dagid, subay menggangeti kekesuun niu, maaꞌ dadema nu Gamaꞌ niu ditu gekbus langit, mekesuun tantu.”


Mateo 6

1  Mendadi, kaliꞌ pektaluꞌ si Isus, “Pektalentenay niu ki kektamuy niu tu Megbebayaꞌ, adun ndiꞌ niu pektemuyen su Megbebayaꞌ dia laak gedapan nu melaun getaw, adun mekpaitaꞌitaꞌ laak di samataw niu. Puꞌ saꞌ maꞌniai kektamuy niu diniin, ndaꞌi sugda dun diniu nu Gamaꞌ niu ditu gekbus langit. 2“Kaas saladuaꞌ diniu, saꞌ meglegamuta tu nga pubri, ndiꞌ mu pegangyaꞌ ki kegamut mu, maaꞌ nu nga tautau mekesuun. Puꞌ dia ilan pegbegay gamut gedapan nu melaun getaw, dia simbaan mukaꞌ dia nga selengayan, adun penalan ilan nu getaw. Taman taluꞌu diniu, saꞌ penalan ilan nu getaw, daal daitui sugda dinilan. 3Yaꞌa dagid, saꞌ meglegamuta tu pubri, ndiꞌ mu pesuun di getaw, pia di putulpused mu. 4Laak dagid pia egluden tu getaw ki kektamuy mu, mesuunan da nu Gamaꞌ mu, puꞌ su tibaꞌan mitebunan, maitaꞌen. Iin dayuni sumugda diniꞌa.” 5Kaliꞌ pektaluꞌ si Isus, “Mendadi saladuaꞌ diniu, ndiꞌ mu penunggilingay su kenenabi nu nga tautau mekesuun! Puꞌ megindeg ilan menenabi diag dialem simbaan atawaka dia nga selengayan, adun maitaꞌ ilan nu tibaꞌan getaw. Taman taluꞌu diniu, su sugda dinilan, migelaꞌ na nilan malap. 6Yaꞌa dagid, saꞌ menenabia, angaya dia sugud mu, takep mu, diaan ka dayun penenabi tu Gamaꞌ mu, sala mu da. Puꞌ su Gamaꞌ mu, maitaꞌen su kelaun mitebunan, kaas iin dademai sumugda diniꞌa di kenenabi mu. 7-8“Mukaꞌ pagid ndiꞌ niu penunggilingay ki kenenabi nu nga kanaꞌ mekpetuud tu Megbebayaꞌ, paibenen nilan gupia su kenenabi nilan, asa ndaꞌiduni maꞌananen. Puꞌ laung nilan dun, duaten nug diwata su kenenabi nilan sabaꞌ maiben metubus. Laak dagid adin su kulang di sukat niu, daan na misuunan nu Gamaꞌ niu, pia ndaꞌ pa niu mpenenebiay. 9“Mendadi,” laung padun ni Isus, “kiniig bian nu kenenabi niu. Iini taluꞌ niu, ‘Uu Amaꞌ nami tu gekbus langit, Melengas pegbesaan ka nu nga getaw puꞌ yaꞌa su Megbebayaꞌ. 10Melengas pekpuunan na su Keglekaunutan mu. Su mauyaꞌan mu, penuuden dinig dibabaw lumbang, maaꞌ dadema nu penggulaulaan ditu gekbus langit. 11Begay mu dinami gendawgendaw ki gaan nami, sukal di ketubuꞌ nami. 12Pedasun mu ami di nga salaꞌ nami, maaꞌ dadema nu kekpedasun nami tu nga mekesalaꞌ dinami. 13Mukaꞌ ndiꞌ mu buangay, mpenulay ami, gawen mu ami di Palin.’” 14Diksuꞌ ni Isus su taluꞌen, “Puꞌ saꞌ pedesunen niu su salaꞌ nu nga samataw niu, pedesunen damu dema nu Gamaꞌ niu ditu gekbus langit. 15Laak dagid saꞌ ndiꞌ niu pedesunen su salaꞌ nu nga samataw niu, ndiꞌ dema pedesunen nu Gamaꞌ niu su salaꞌ niu.” 16Kaliꞌ pelum pektaluꞌ si Isus, “Mendadi saꞌ mekpuasa amu, ndiꞌ amu pegdemeng, maaꞌ nu nga tautau mekesuun. Penlikusengen nilan su muluꞌ nilan, adun mailala nu nga getaw puꞌ mikpuasa ilan. Taman taluꞌu diniu, migelaꞌ na nilan malap su sugda dinilan. 17Dagid yamu pelum, saladuaꞌ diniu saꞌ mekpuasaa, pengulamusa mukaꞌ penundaya, 18adun ndiꞌ mesuunan nu getaw puꞌ mikpuasaa, puꞌ misuunan da nu Gamaꞌ mu, su maitaꞌen su kelaun mitebunan. Iin demai sumugda diniꞌa.” 19Kaliꞌ pektaluꞌ si Isus, “Naa ki gimu dinig dibabaw lumbang, kanaꞌ iini penteguꞌen niu, su melemu aanen guled atawaka gaangen, melemu dadema pegdaun nu getaw. 20Segaga iini taguꞌ niu, ki gimu ditu gekbus langit, ndiꞌ mesuꞌat aanen guled atawaka gaang, sampay ndiꞌ dadema mesuꞌat pegdaun. 21Puꞌ adin mibetang su gimu niu, ditu dademaig delendeman niu.” 22Kaliꞌ pektaluꞌ si Isus, “Naa su mata nu getaw, iini suluꞌ nug lawasen. Kaas saladuaꞌ diniu saꞌ gempiai mata mu, naa medelagan na su tibuuk lawas mu. 23Laak dagid saꞌ duuni mesait di mata mu, naa medeleman dademai tibuuk lawas mu. Su laung mu dun tiag mu, masiꞌ medelem!” 24Laung ni Isus, “Naa su peneligan, ndiꞌ mesuꞌat pegdenganen tindanay nug duaꞌ tawan gegalen. Puꞌ saꞌ maꞌantu, mesengayen sug bekna gegalenen, laak petailenen su keduaꞌ gegalenen. Atawaka iini petuudenen sug bekna gegalenen, dagid teliudanen laak su keduaꞌen. Kaas su Megbebayaꞌ mukaꞌ su gaꞌus, ndiꞌ mesuꞌat pegdenganen pebegelay di ginaa niu. 25“Kaas taluꞌu diniu, ndiꞌ niu libulengayi ketubuꞌ niu, saꞌ taꞌ ma saani aanen niu mukaꞌ inumen niu, saꞌ taꞌi kenapet niu. Puꞌ su ketubuꞌ nu getaw, kanaꞌ ba gembageli pantagen sabayaꞌ nu kaꞌaanen? Sug lawas nu getaw, kanaꞌ ba gembagel dademai pantagen, sabayaꞌ nu kenapeten? 26Mukaꞌ pegbentayay niu pagid su nga manukmanuk. Su manukmanuk, ndiꞌ memula, ndiꞌ dadema meglegani, ndaꞌidun dademai timuden nilan. Laak pia maꞌantu, paanen da nu Gamaꞌ niu ditu gekbus langit su manukmanuk! Naa kanaꞌ ba labi pamu paanen, ki metaas paig lagaꞌ niu, sabayaꞌ nu nga manukmanuk? 27Keduaꞌen, duun bai sala tawan diniu, megaganen petaasayi gumulen sendaw pebian di kelibulengen dun?” 28Laung ni Isus, “Kiin pelum penepeten niu, alandun bai malap niu saꞌ melibuleng amu dun? Pegdelendem niu pagid sug bulak nu sigbet. Ndiꞌ mengimbaal su sigbet, ndiꞌ dadema megabel. 29Laak taluꞌu diniu, pia si Adiꞌ Salomon, saꞌ migimakay gupia, ndaꞌi salabuuk bulak sigbet, kanaꞌ melengas pa di kenapet ni Salomon kitu. 30Naa su sigbet, maitaꞌ nandaw, lemaꞌ mbaluy laak tagun. Laak pia maꞌantu, begayan nu Megbebayaꞌ pekayan su sigbet, saꞌitada sug bulaken. Saꞌ maꞌantu, kanaꞌ bamu labi na begayan nu Megbebayaꞌ penepeten niu? Kaas mauma dema maikaꞌ da ki kesalig niu tu Megbebayaꞌ?” 31Diksuꞌ ni Isus su taluꞌen, “Kaas ndiꞌ amu melibuleng, dig dialem ginaa niu, ‘Adin ta ma sukatay ki kaꞌaan ta? Mukaꞌ kainum ta? Mukaꞌ penepeten ta?’ 32(Puꞌ su nga kanaꞌ mekpetuud, gembagelig delendeman nilan dun.) Yamu pelum, misuunan na nu Gamaꞌ niu ditu gekbus langit su kelaun kulang di sukat niu. 33Segaga iini pebagel niu dig delendeman niu, ki kesakup niu tu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, mukaꞌ ki kekesuun niu. Saꞌ maꞌantu, su kelaun gininisan sukat, begay dadema nu Megbebayaꞌ diniu. 34Kaas su kelegenay ndaꞌ pa niu mbianay, ndiꞌ amu melibuleng dun. Puꞌ gendawgendaw duuni kelegenay nu getaw. Sukal pegdelendemen saꞌ mateng na tuꞌu.”


Mateo 7

1  Kaliꞌ pektaluꞌ si Isus, “Mendadi, ndiꞌ niu pegdenaꞌay su nga samataw niu, adun ndiꞌ amu ukumen nu Megbebayaꞌ. 2Puꞌ su kegdenaꞌ niu dig duma niu, iin dademai kengukum diniu nu Megbebayaꞌ, mukaꞌ adini tepengan niu dig begay niu, iin dademai tepengan nu Megbebayaꞌ tug begayen pelum diniu. 3Naa saꞌ maꞌnia, mauma dema saladuaꞌ diniu, maitaꞌ mu ki maikaꞌ puling di mata nug duma mu, laak yaꞌa, ndaꞌ mu metukaway puꞌ duun dademai puling mu, gembagel? 4Mukaꞌ pagid mauma dema teluꞌen mu pelum tug duma mu, ‘Uy, uaꞌen ku pa deliꞌ ki puling mu kiin,’ asa yaꞌa dema, mipulinga dadema gembagel puling? 5Baa, yaꞌa kiin, tautau mekesuun ka! Kaas unaay mu uaꞌay ki gembagel puling di mata mu kiin, adun mpalas mu su maikaꞌ puling nug duma mu, adun mawaꞌ mu.” 6Laung pagid ni Isus, “Ki nga gituꞌ, ndiꞌ niu paan dun su ginilak ditu Megbebayaꞌ, puꞌ mbuus lumingay diniui gituꞌ kia, penupasen amu nilan. Mesama da ki ngag babuy, ndiꞌ niu piglakay dyamanti, puꞌ ndiꞌ nilan aanen, laak maindegan nilan.” 7Laung ni Isus, “Mendadi penamal amu menenabi tu Megbebayaꞌ, begayan amu niin. Penamal amu menengaw, puꞌ mekebaang amu. Peksabi amu namal diag bisuangan, puꞌ pukaꞌan amu tuꞌu. 8Puꞌ adini menamal menenabi, begayan tuꞌu. Adini menamal menengaw, mekebaang, mukaꞌ adini meksabi diag bisuangan, mpukaꞌan. 9Puꞌ yamu ngag duunig bataꞌen, duun bai sala tawan diniu, saꞌ pinenggiꞌ menengi panig bataꞌen, begayen sungkin diniin batu? 10Atawaka saꞌ meksaak sedaꞌ, begayen pelum diniin mamak? 11Mendadi yamu, saꞌ metau amu megbegay kepianan tu gembataꞌ niu, asa melaat getaw amu, naa labi na su Gamaꞌ niu ditu gekbus langit, begayen dema tuꞌu kepianan tu nga meksaak dun diniin! 12“Mendadi pia taꞌ alanduni melabuꞌ dig delendeman niu melengas sia gabang nug duma niu diniu, iini baal niu dinilan. Puꞌ maꞌniai tantu gulugan nu tibuuk Palinta nu Megbebayaꞌ pisulaten dini Moises mukaꞌ tu ngag duma pimuunanen dengantu.” 13Laung ni Isus, “Mendadi iini bianay niu, ki mesikut gengaꞌan. Puꞌ ki sala gengaꞌan pangay tug linaw gapuy, meliwag, dayun sug dalan pangay ditu, melemu dadema unuten, melaun getaw mayan dun. 14Ki pelum gengaꞌan pangay tu ketubuꞌ ndaꞌi tamanen, mesikut, dayun sug dalan pangay ditu, melegen unuten, meliangi getaw mekebaang dun. 15“Mendadi ki nga mekpetuꞌun dig balus, peglengilamay niu. Puꞌ saꞌ metuaꞌ ilan diniu, pitanggiꞌu ilan di nga malig metetubuꞌ mendapaꞌ di karniru, laak miglanguban dadema di karniru. 16Naa, kiniig bian niu mengilala dun saꞌ metuud mai piktuꞌun, saꞌ balus ma. Kimanay niu su penggulaulaan nu mekpetuꞌun. Puꞌ sug bunga gubas, maupuꞌ ba dig dugi? Maupuꞌ ba dig dugi sug bunga igera? 17Adini gempia gayu, megbunga dadema melengas. Dagid adini melaat gayu, megbunga dadema melaat. 18Puꞌ ndaꞌiduni gempia gayu megbunga melaaten. Mesama di melaat gayu, ndaꞌiduni megbunga melengas. 19Mukaꞌ pagid adini gayu ndiꞌ megbunga gempia, penegaꞌen nu Megbebayaꞌ, dayun piglakay tu gapuy. 20Kaas ki nga mekpetuꞌun dig balus, mailala niu tu penggulaulaan nilan.” 21Laung ni Isus, “Mendadi kanaꞌ iini mekesakup tu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, ki kelaun getaw gelalenu nilan Kaunutan. Iin laaki mekesakup dun, ki menggulaula tu mauyaꞌan nu Gamaꞌu ditu gekbus langit. 22Kaas saꞌ mateng ki Gendaw nu Kengukum nu Megbebayaꞌ di tibaꞌan getaw, melaun getaw mektaluꞌ dinaan, ‘Uu Kaunutan nami, migwali ami Taluꞌ nu Megbebayaꞌ pibian di pegbayaꞌ mu, mukaꞌ pingutidan namii menenulay, dakus melaun mekesalebuꞌ pinggulaula nami pibian di pegbayaꞌ mu!’ 23Dayun ku sembagay, ‘Baa, yamu kiin, ndiꞌu amu mailala. Pelayuꞌ amu dinaan, yamu nu nga meglimbung!’” 24Laung ni Isus, “Mendadi adin su getaw mekineeg di teluꞌen ku kini dayun megdunut dun, penenggiꞌan duni telisebuten getaw migbaal balay, gintuden di telektap sug balayen. 25Naa benaꞌ mitubus sug balay, migdupiꞌ gempales, migbaaꞌ, mukaꞌ dinulukan medekdes genus sug balay. Laak ndaꞌ megebaꞌ, sabaꞌ gintud dig batu. 26“Laak dagid adini getaw medengegen ki taluꞌu kini laak ndiꞌen dunutan, iini maaꞌ nug benguꞌbenguꞌen getaw, migbaal balayen dia pentad. 27Migdupiꞌ dadema gempales, migbaaꞌ pa pagid. Dayun kig balayen kia, dinulukan metikteg genus, migebaꞌ gupia. Pia sebulus tu pataꞌen, ndaꞌiduni mibilin dun.” 28Naa benaꞌ mideksuꞌ ni Isus su pidengegen tu melaun getaw, misebuꞌan ilan dun su tituluꞌen kia. 29Puꞌ su tituluꞌanen, duuni pegbayaꞌen. Saꞌ iini mektituluꞌ dinilan su nga mekpetuꞌun di Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ, naa mamaꞌ ndaꞌi pegbayaꞌ nilan.


Mateo 8

1  Naa saꞌ duminiksun si Isus genat dig bentud kia, melaun gupia getaw migdunut diniin. 2Mendadi duuni pegladu mekesalebuꞌ nuka mikpesempel dini Isus, minginlulud dayun di gedapanen, laungen diniin, “Sir, saꞌ mauyaꞌan mu da, misuunan ku megaga mau pauliꞌay.” 3Tinggal ni Isusi kemeten, dipenaneni getaw kia, kaliꞌ pektaluꞌ, “Naa, mauyaꞌan ku lai. Mauliꞌan ka dadema tuꞌu!” Seduꞌunduꞌun miawaꞌ dayun su mekesalebuꞌ nukanen. 4Laak laung ni Isus, “Petuud mu gupiai taluꞌu kini diniꞌa! Pia sala tawan, ndaꞌiduni ukitan mu di mipenggulaula kini. Segaga angaya ditug belian, pekpebantaya diniin, dayun ilak mu sug betang pinalinta ni Moises dengantu, puꞌ adun metakesiꞌan ka nu getaw miawaꞌ na su kelemuꞌay mu.” 5Mendadi benaꞌ midepet si Isus tug lunsud Capernaum, duuni kaunutan di sundalu nu getaw Roma luminabet diniin, mikpaingabang diniin, 6laungen, “Sir, kelelaat diniꞌa, duuni sesuguꞌen ku ditug balayu migladu gupia, mipilung. Milegenan gupia dun.” 7Kaliꞌ sembag si Isus, “Naa, medituunu, pauliꞌan ku.” 8Dagid sumimbag su kaunutan di sundalu, “Naa naan, Sir, kanaꞌ mbantang seledan muig balayu. Pektaluꞌa laak diin, naa misuunan ku puꞌ mauliꞌan tuꞌui sesuguꞌen ku kia. 9Puꞌ maaꞌ dinaan kini, duuni metaas pa dinaan sumuguꞌ dinaan, duun pa pagidi sundalu suguꞌen ku. Teluꞌan kui sala tawan, ‘Dituun ka angay,’ meditu dayun. Teluꞌan ku pelumi sala tawan, ‘Diniin ka angay,’ medini dadema. Saꞌ teluꞌan ku su gulipen ku, ‘Maꞌniniꞌi baalen mu,’ naa baalenen dayun.” 10Benaꞌ midengeg ni Isusi tinaluꞌ kia nu sundalu, misebuꞌan dun gupia. Kaliꞌ pektaluꞌ dia nga tumindug diniin, “Taman taluꞌu diniu, ki kaunutan kini, ndaꞌu mainsan mbianayi kesalig mesama di kesaligen, pia pa dini nita nga getaw Israel! 11Kaas taman taluꞌu diniu, saꞌ meglekaunutan na tuꞌu su Megbebayaꞌ, melaun tuꞌu getaw dig lain bansa metuaꞌ, genat ilan tu silangan sampay tu sindepan, sumaup ilan tu keglekebibu ditu Keglekaunutanen, puꞌ dungan ami maan dini nga Abraham, si Isaac, mukaꞌ si Jacob. 12Dagid ki nga duma getaw gasal nilan sia mpeduma ilan tu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ puꞌ getaw Israel ilan, naa piglaken laak ilan ditug liu, tu medelem. Ditu ilan dayun mengaduy, lamug mengkiget ilan di ngisi nilan.” 13Laung dayun ni Isus tu kaunutan di sundalu, “Uliꞌa na, puꞌ su pituud mu, menuud tuꞌu.” Iin dayun tuꞌui kauliꞌay nu sesuguꞌenen kia, mitaang gupia ditu ketaluꞌ dun ni Isus. 14Naa minundas si Isus ditug balay ni Pedro. Mendadi benaꞌ mitulan dia si Isus, minitaꞌen pegladu ki penugangan ni Pedro libun, mipanas, ndiꞌ mekegbuat. 15Dipenan dayun ni Isus su kemet nug libun. Lemen laak midepenan ni Isus, migwanan dayuni panasen. Migbuat sug libun mukaꞌ mikpelutuꞌ, migilak dayun dini nga Isus. 16Naa benaꞌ lelabung na, melaun getaw piglegetan menenulay pinguit nu nga getaw ditu ni Isus. Pingutidanen dayun dinilan su menenulay, sektaang laaki tinaluꞌen, minawaꞌ ilan dayun. Mukaꞌ pineguliꞌanen pa pagid su kelaun pegladu. 17Kaas maꞌniai mipenggulaula, adun menuud su sinulat dengantu ditu Misulat Taluꞌ nu Megbebayaꞌ nu pimuunanen si Isaias, laungen, “Inawaꞌen su mesait ta, pineguliꞌanen su ngag leduun ta.” 18Naa benaꞌ lain endaw, benaꞌ minitaꞌ ni Isusi melaun gupia getaw mikpungun diniin, kaliꞌ pektaluꞌ tu nga sakupen, “Naa, dumipag ita dinig linaw.” 19Laak saꞌ ndaꞌ pailan pekepanaw, duuni getaw mekpetuꞌun di Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ luminabet dini Isus, kaliꞌ pektaluꞌ diniin, “Sir, pia adin ka angay, megdunutu diniꞌa.” 20Kaliꞌ sembag si Isus, “Laak naan, kig Bataꞌ nu Kilawan, ndaꞌidun tanani pektulugan ku. Tumuꞌ pa su nga teleksuy, duuni gateb nilan, mukaꞌ su nga manukmanuk, duuni salag nilan.” 21Naa duun pelumig lain getaw, sakup ni Isus, kaliꞌ pektaluꞌ diniin, “Sir, muliꞌ pau deliꞌ, puꞌ unaan ku pa lebengay su gamaꞌu.” 22Kaliꞌ pelum sembag si Isus, “Baa, dunuta dinaan. Su nga pangay tu kepatay ndaꞌi tamanen, melengas ilan nai meglebeng tu nga matay dinilan.” 23Naa duminangan si Isus di sekayan, ilan nu nga sakupen. 24Mendadi benaꞌ ditu nailan laud nug linaw, tekaw miksalindapak, misipukan dayun tubig ki sekayan nilan kia. Dagid si Isus, pektulug. 25Mikpesempel dayun diniin su nga sakupen, tinanud nilan dayun, laung nilan, “Ii, Kaunutan, gawen mu ami! Megbayaꞌbayaꞌ ita dun ini!” 26Kaliꞌ sembag si Isus, “Mauma mendek mamu? Maikaꞌ da ki kesalig niu dinaan!” Migbuat si Isus, pimaagen dayun su genus mukaꞌ su nabek. Miksilengen gupia tuꞌu sug linaw. 27Su kelaun duma ni Isus, misebuꞌan ilan dun. Laung nilan, “Taꞌ gasal dun saan ini, pia su genus mukaꞌ nabek, mekpetuud diniin?” 28Naa, midengguꞌ si nga Isus tug dipag nug linaw, ditug benwa piningalan dun Gadara. Benaꞌ mikelusad ilan, duunig duaꞌ tawan suminungkak dini Isus, betad nilan dia nailan pegbenwa nga sangyab kelebengan, puꞌ ki getaw kini, silunuꞌan ilan menenulay. Mekendekendek ilan gupia, kaas kanaꞌ bianan nu getawig dalan mekebian di kelebengan kia. 29Mendadi, benaꞌ minitaꞌ nu nga silunuꞌan kia si Isus, minekeg ilan megbeksay, laung nilan, “Ii, yaꞌa, Bataꞌa nu Megbebayaꞌ, taꞌ maig labet mu dinami? Peglegetan mu ami, asa kanaꞌ pa timpu nu Kengukum?” 30Naa duuni sala kauluan babuy meglunang dia mesempel, melaun gupia babuy. 31Pinengi nu menenulay dini Isus, laung nilan, “Naa saꞌ utidan mu ami, peselunuꞌ mu ami ditu ngag babuy kia.” 32Kaliꞌ sembag si Isus, “Naa, mesuꞌat.” Dayun memegawaꞌ dia getaw kia su menenulay, sumilunuꞌ ilan pelum ditu ngag babuy. Benaꞌ su sala kauluan babuy, migelaꞌ ilan menggebek dumiksun ditug delipasan, migelaꞌ ilan dayun melemes diag linaw. 33Mendadi su nga megingat tu ngag babuy, minggebek ilan ditug lunsud, pigukit nilan dayun dia ki kelaun mipenggulaula kia nu nga getaw silunuꞌan menenulay. 34Saꞌ maꞌnia, su kelaun getaw ditug lunsud, linaawan nilan si Isus. Benaꞌ midepet ilan diniin, inubug nilan diniin, megawaꞌ diag benwa nilan.


Mateo 9

1  Naa duminangan na pelum si Isus dia sekayan, duminipag muliꞌ tug lunsud tinuunanen. 2Naa benaꞌ minateng dia, duuni nga getaw pegbuligan nilan di sinampuyuan ki mipilung, iwit nilan dia ni Isus. Mendadi si Isus, benaꞌ minitaꞌen ki kesalig nilan diniin, miktaluꞌ di pilung kia, “Naung, pia dai ginaa mu! Pidasun na su salaꞌ mu.” 3Naa ki nga mekpetuꞌun di Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ, benaꞌ midengeg nilan ki tinaluꞌ kia ni Isus, kaliꞌ ilan pektaluꞌ dig dialem delendeman nilan, “Paa, ki getaw kini, piksudiꞌanen pelum su Megbebayaꞌ!” 4Dagid misuunan ni Isusig dialem delendeman nilan kia. Kaliꞌ dayun pektaluꞌ dinilan, “Mauma dema melaatig delendeman niu? 5Puꞌ saꞌ su kilawan laak, melemu pebelusen saꞌ teluꞌenen, ‘Pidasun na su salaꞌ mu.’ Melemu dadema pebelusen saꞌ teluꞌenen, ‘Pegbuata, panawa dayun.’ 6Dagid naan kini, luminusad nau, miksibaluyu Bataꞌ nu Kilawan. Saꞌ maꞌantu, paitaꞌu diniu puꞌ duuni pegbayaꞌu mekpedasun di salaꞌ dinig dibabaw lumbang.” Luminingay dayun si Isus tu pilung mukaꞌ miktaluꞌ diniin, “Naa, pegbuata, sikwat mui sinampuyuan diniꞌa kiin, mukaꞌ uliꞌa na!” 7Migbuat tuꞌu su pilung kia, dayun minuliꞌ tug balayen. 8Benaꞌ minitaꞌ nu melaun getaw dia, mindek ilan dunut mipenalan nilan su Megbebayaꞌ, puꞌ masiꞌ mekesalebuꞌi pegbayaꞌ bigayen tu kilawan. 9Naa benaꞌ minundas si Isus, duuni mipekitaꞌen sala tawan mendawat buis pegingkud diag bataꞌ gupisinanen, ngalanen si Mateo. Sinabi ni Isus si Mateo, laungen, “Dunuta dinaan.” Benaꞌ midengeg ni Mateo, migbuat dayun, migdunut tuꞌu dini Isus, suminakup na diniin. 10Naa duuni gendaw, minaan si Isus diag balay ni Mateo. Melaun mendawat buis mukaꞌ duma mekesesalaꞌ getaw dumingan maan dini Isus, ilan nu nga sakupen. 11Mendadi ki nga Pariseo, benaꞌ minitaꞌ nilan, sinaakan nilan dayun su nga sakup ni Isus. Laung nilan, “Paa, mauma dema ki mekpetuꞌun diniu kia, dumingan main maan di nga getaw, maꞌniaig betad nilan?” 12Laak kaliꞌ medengeg ni Isus su sinaak nilan, simbagen, “Naa su getaw ndaꞌig leduunen, ndiꞌ kambat mekpebulung, subay su laak duunig leduunen. 13Yamu kiin, subay mesabut niu ki misulat ditu Taluꞌ nu Megbebayaꞌ, laung, ‘Iini mauyaꞌan ku penggulaulaan nu getaw, kig linelaatay, sabayaꞌ su ngag betang ilaken niu dinaan.’” Mendadi, diksuꞌ ni Isus su taluꞌen, “Naa naan kini, iini luminusadu dun dinig lumbang, adun pesikesuunen ku su laak mekesesalaꞌ getaw, kanaꞌ nu nga gandang mekesuun getaw.” 14Naa mendadi duuni gendaw, su nga sakup ni Juan kiin su Memunag Tubig, luminabet ilan dini Isus, kaliꞌ ilan saak diniin, “Sir, mauma dema maꞌantu? Yami, mekpuasa mami. Saꞌ su nga Pariseo, maꞌantu dadema. Dagid su ngag daniꞌa sakup, ndiꞌ mailan mekpuasa.” 15Kaliꞌ sembag si Isus, “Waꞌa daan, puꞌ penenggiꞌan dun sug belaꞌi. Su nga suminaup dig belaꞌi, kendutaꞌen ba nilan pekpuasa, saanan duma pa nilan su menginsawa? Laak dagid duuni gendaw mateng, uiꞌen dinilan ki menginsawa, dekag pailan tuꞌu pekpuasa.” 16Laung pagid ni Isus, “Mesama da saꞌ eklebani suub. Duun bai getaw, iini ekleben dig danul suuben kig begu gupia penepeten? Puꞌ saꞌ pinenggiꞌ pemaꞌantuunen, saꞌ mengeleeꞌ sug begu penepeten, mauguten dayun sug danul kia, benaꞌ megdegadega dayun su keliwag nu gediten. 17“Mukaꞌ pagid sug betad megbetang penginumen di pemetangan binaal panit petubuꞌen, maꞌantu dadema. “Kig begu penginumen, betangen ba dig daan pemetangan? Puꞌ saꞌ pinenggiꞌ maꞌnia, saꞌ tumulin su penginumen, ndiꞌ ba megbetu su panit petubuꞌen? Deksuꞌanen, megulaꞌ su penginumen, mukaꞌ meglaat dadema su pemetanganen. Kaas sug begu penginumen, subay begu dadema su pemetanganen, puꞌ adun ndiꞌ meglaat su penginumen, sampay su pemetanganen.” 18Mendadi segay pa ni Isus mektaluꞌ, duuni kaunutan di simbaan nu getaw Judea minangay dia niin. Minginlulud su kaunutan di gedapan ni Isus, laungen dayun diniin, “Sir, nandaw ia sug bataꞌu delaga, minatay. Dagid pia maꞌantu, kelelaat dema tuꞌu diniꞌa, Sir, laaway mu. Puꞌ suunan ku saꞌ depenan mu, metubuꞌ puliꞌ kig bataꞌu kia.” 19Kaliꞌ medengeg ni Isus su tinaluꞌ nu kaunutan kia, migbuat, dayun migdunut diniin, ilan nu nga sakupen. 20Laak saanan ni Isus mpanaw, duuni sala tawan libun, sepuluꞌ buꞌ duaꞌ taun na, tebiaꞌ leduunen kig betad libun. Mendadi kig libun kini, mikpesempel dia teliudan ni Isus, diluꞌen dayun su kuyamay suuben. 21Puꞌ maaꞌ laungen dig dialem ginaanen, “Pia medeluꞌu laaki suuben kiin, mauliꞌan nau dun.” 22Benaꞌ miakuy nug libun su suuben, luminingay si Isus, minitaꞌen dayun sug libun, kaliꞌ pektaluꞌ diniin, “Naa Enaung, gempia dai ginaa mu. Miuliꞌan ka na, sabaꞌ nu kesalig mu.” Sikna mitaluꞌ ni Isus, miuliꞌan sug libun. 23Naa iin pa bundas si Isus tug balay nu kaunutan di simbaan kiin. Mendadi, benaꞌ minateng ilan ditu, minitaꞌ ni Isus su nga getaw misasaw, dakus su menlantuyan sia. 24Miktaluꞌ si Isus, “Baa, gawaꞌ amu diin, launan niu! Puꞌ gembataꞌ kiin, kanaꞌ ma minatay. Pektulug da!” Piketuanan laak nu nga getaw si Isus. 25Mendadi si Isus, benaꞌ piguaꞌen dia su nga melaun getaw, sumiled dayun dia sugud belilidan nu gembataꞌ. Benaꞌ mikeseled, piguidanen dayun su gembataꞌ di kemet. Migbuat dayun su gembataꞌ. 26Naa saꞌ maꞌantu, migleep diag lumibut benwa su gukiten nu mipenggulaula kia. 27Naa benaꞌ minundas si Isus, duunig duaꞌ tawan buta tuminakin diniin. Migbeksay ilan, laung nilan, “Uu Sir, Sapuꞌa ni David, lelaatay mu ami!” 28Mendadi benaꞌ mitulan dig balay si Isus, mikpesempel diniin kig duaꞌ tawan buta kini. Sinaak ni Isus dinilan, “Naa, mikpetuud amu dun puꞌ megagau meneguliꞌ diniu?” “Waꞌa, Sir!” simbag nilan. 29Dipenan dayun ni Isus ki mata nilan, dunut tinaluꞌen, “Kagina suminalig amu dinaan, mekengitaꞌ namu!” 30Mikengitaꞌ dayun tuꞌu sug buta. Laak inungub pailan gupia ni Isus, laungen, “Pia sala tawan, ndaꞌiduni ukitan niu di mipenggulaula kini!” 31Dagid mipanawig duaꞌ tawan kia, lineep nilan sug benwa kia, pinemalan nilan ukitay ki pinggulaula kia ni Isus dinilan. 32Naa mendadi su kepalus nu nga kamun buta, duun pagidi nga getaw mituaꞌ dini Isus, migated ilan beed, sabaꞌ silunuꞌan menulay. 33Lemen laak miutidan ni Isus ki menulay kia, mikektaluꞌ dayun puliꞌ sug beed. Misebuꞌan dayun su nga melaun getaw dia, laung nilan, “Ita nga getaw Israel, ugat pa ta maitaꞌ ki mipenggulaula maꞌnini palas.” 34Dagid su nga Pariseo, laung nilan, “Aa, ki getaw kiin, iini megaganen dun utidayi menenulay, puꞌ bigayan ginuung nu kaunutan nu menenulay.” 35Mendadi mipanaw si Isus, lineepen su ngag lunsud mukaꞌ gimbelayan diag lumibut benwa. Mikpetuꞌun si Isus dia nga simbaan nu getaw Judea mukaꞌ migukit di Gempia Petenday puꞌ pikpuunan na su Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ. Pineguliꞌanen pa pagid su nga migladu, pia alandunig leduunen atawaka kulang dig lawasen. 36Kaliꞌen pegbentayay su melaun gupia getaw, milelaat dinilan si Isus. Puꞌ meligeti kelegenay nilan, mukaꞌ ndaꞌiduni gengagan nilan dun, dialem ginaanen, maaꞌ ilan karniru ndaꞌiduni megingat dun. 37Miktaluꞌ si Isus di nga sakupen, “Naa ki sengkuꞌ, gembagel gupia sia, laak meliang dai getaw meglegani dun.38Kaas penenabi amu tu Megbebayaꞌ, su gapuꞌ nu sengkuꞌ, adun suguꞌenen pai ngag duma getaw meglegani.”


Mateo 10

1  Naa ki sepuluꞌ buꞌ duaꞌ peneligan ni Isus, sinabinen ilan. Mendadi benaꞌ misabi ilan, bigayanen ilan pegbayaꞌ mengutid di menenulay mukaꞌ meneguliꞌ tu nga kelaun leduun mukaꞌ kulang dig lawas nu getaw. 2Naa kinii nga ngalan nu nga sepuluꞌ buꞌ duaꞌ peneligan ni Isus. Sug beknanen, si Simon (sala ngalanen si Pedro), mukaꞌ su pateden si Andres, dayun si Santiago mukaꞌ su pateden si Juan, gamaꞌ nilan duaꞌ si Sebedeo, 3dayun si Felipe mukaꞌ si Bartolome, dayun si Tomas mukaꞌ si Mateo, getaw mendawat buis, dayun si Santiago gamaꞌen si Alfeo, mukaꞌ si Tadeo, 4dayun si Simon, sakup nu nga mingatu di gubirnu. Mendadi su kesepuluꞌ buꞌ duaꞌen, iin si Judas Iscariote, su tumipu pa dini Isus. 5Maꞌantu, ki sepuluꞌ buꞌ duaꞌ peneligan ni Isus kia, sinuguꞌen ilan mpanaw. Dekag ilan pasiꞌ mipanaw, miktituluꞌ dinilan si Isus, laungen, “Ndiꞌ amu angay dig benwa nu kanaꞌ getaw Judea, sampay dig lunsud nu getaw Samaria. 6Segaga angay amu tu sama ta getaw Israel, ki pitanggiꞌu di nga karniru mibeleng. 7Mendadi panaw amu, pengukit amu, iini taluꞌ niu, ‘Ki Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, pikpuunan na!’ 8Su pegladu, peneguliꞌay niu. Su minatay, petubuꞌ niu puliꞌ. Su megladu mekesalebuꞌ nuka, peneguliꞌay niu dadema. Su peglegetan menulay, utiday niu ditu nilan su menenulay. Kagina bigayan amu di ndaꞌig bayad niu dun, begayay dadema niu su nga samataw niu, di ndiꞌ da niu dema pebiaden. 9Ndiꞌ amu peguit kwarta bulawan atawaka pelata, pia sinsilyu tumbaga. 10Saꞌ mpanaw amu, ndaꞌiduni sengkapan uiten niu, pia gambag, gilisan suub, sepatus, sampay sekud. Puꞌ ki getaw megabang di ngag dumanen, mbantang gestuan di kaꞌaanen.” 11Laung pagid ni Isus, “Naa saꞌ mateng amu dig lunsud atawaka gimbelayan, bundas amu, penengaw amu getaw meliag tulugan niuig balayen. Ditu laak amu tuun, sampay mekebundas amu dig lain lunsud. 12Laak saꞌ metulan amu dia, iini taluꞌ niu di nga getaw dia, ‘Pepianan amu.’ 13Dayun saꞌ penembaꞌen amu nu getaw diag balay kia, naa mpianan ilan dema. Laak dagid saꞌ ndiꞌ ilan menembaꞌ diniu, ndiꞌ dailan dema mpianan. 14Mukaꞌ adin sug balay atawaka lunsud ndiꞌ menembaꞌ diniu dakus ndiꞌ mekineeg diniu, pegawaꞌ amu dayun dia, mukaꞌ ekpug niu sug lepup lupaꞌ di geksud niu. 15Taman taluꞌu diniu, saꞌ mateng ki Gendaw nu Kengukum nu Megbebayaꞌ di tibaꞌan getaw, tumuꞌ megaan pai ginukuman tug lunsud Sodoma mukaꞌ Gomora dengantu, sabayaꞌ di ginukuman tug lunsud kia ndiꞌ menembaꞌ diniu!” 16Kaliꞌ pektaluꞌ si Isus, “Pektalentenay niu ini! Ki kesuguꞌu diniu mpanaw, petanggiꞌu amu di karniru mingingelet di nga mendapaꞌ dun. Subay megaliꞌ amu, mesama tug betad mamak. Mukaꞌ su pegbetaden niu, mayaꞌmayaꞌ, sama da nug betad limuun. 17Kaas peglengilam amu, puꞌ dengaten amu di gedapan nu kuis dakus pembedasen amu nu getaw Judea tug dialem nga simbaan nilan, 18dakus dengaten amu di gedapan nga gadiꞌ mukaꞌ duma kaunutan, sabaꞌ nu kesakup niu dinaan. Mendadi mpenggulaula kia, adun su sembag niu dun, iini mbaal sikaw niu megukit di Gempia Petenday tu nga kaunutan kia, sampay tu nga kanaꞌ getaw Judea. 19Kaas saꞌ dengaten namu, ndiꞌ amu melibuleng dun, saꞌ taꞌ alandun mai gempia niu sembag dun. Segaga saꞌ penenaakan namu, petaluꞌ na diniu su gempia sembag niu dun. 20Puꞌ ki sembag niu, kanaꞌ laak daniu taluꞌ, puꞌ pedelendem da diniu nug Balakat nu Gamaꞌ niu ditu gekbus langit.” 21Laung ni Isus, “Duuni getaw megwakil di nga pated nilan petain, mukaꞌ maꞌniin dademai penggulaulaan nu nga getaw dig bataꞌen. Sampay su nga gembataꞌ, kuntraanen dadema su ginaꞌen mukaꞌ gamaꞌen, sampay meksimawiꞌ dinilan ki petain. 22Mukaꞌ bentaan amu nu kelaun getaw sabaꞌ nu kesakup niu dinaan. Dagid adin su getaw mektigel sampay mengikteb, iini megawen. 23Naa saꞌ peglegetan amu di salabuuk lunsud, laguy amu dig lain. Naa taman taluꞌu diniu, ndiꞌ niu tagad meleep su kelaun lunsud dig benwa Israel, naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan, lumusadu puliꞌ dinig lumbang. 24“Puꞌ su getaw mektuꞌun,” maaꞌ laung dema ni Isus, “kanaꞌ metaas pa di mekpetuꞌun diniin. Su sesuguꞌen, kanaꞌ metaas pa di suminuguꞌ dun. 25Kaas su getaw mektuꞌun, saꞌ iini mbiananen ki mibianan dadema nu mekpetuꞌun diniin, subay senguꞌenen. Su gulipen dema, saꞌ iini mbiananen ki mibianan dadema nu mingulipen dun, naa senguꞌenen dadema. Puꞌ ki gamaꞌ, saꞌitada naan, saꞌ iini piningalan nu getaw dinaan Beelsebul, naa labi pamu nga gembataꞌ, maꞌantu dademai paingalan nilan diniu!” 26Laung ni Isus, “Mendadi kagina maꞌantu, ndiꞌ niu endekay su kilawan. Puꞌ ndaꞌiduni mitebunan nemun, ndiꞌ mbuasan. Ndaꞌiduni giglud nemun, ndiꞌ dema mesuunan. 27Kaas adin su teluꞌen ku diniu di meleglud, pegukit niu tu gedapan. Adin su kimedu diniu, ukit niu tu tebuꞌan! 28Kaas ndiꞌ niu daan endekayi sama kilawan niu, puꞌ daal da laaki megaganen petayay, sug lawas nu getaw. Laak su gimuud nu getaw, ndiꞌen megaga petayay. Segaga iin laaki gempia gendekan niu su Megbebayaꞌ, kig duuni pegbayaꞌen mekpatay di getaw, mukaꞌ pa padun megbeleng dun ditug linaw gapuy. 29“Puꞌ pegdelendem niu deliꞌ su manukmanuk. Duaꞌ buuk leksayaw, ndiꞌ ba mesaluy selaad siin? Laak pia maꞌantu, ndaꞌi salabuuk dun matay, saꞌ kanaꞌ buangen nu Gamaꞌ niu. 30Yamu pelum, pia kig buuk di gulu niu, misuunan da nu Megbebayaꞌ saꞌ santaꞌ balu. 31Kaas ndiꞌ amu mendek daan, puꞌ gembagel gupiaig lagaꞌ niu tu Megbebayaꞌ, sabayaꞌ nu nga manukmanuk! 32“Mendadi, adini getaw kanaꞌ mpiid meglegintuud di gedapan nu nga getaw puꞌ suminakup dinaan, naa naan, engkenen ku dadema iin ditu gedapan nu Gamaꞌu tu gekbus langit. 33Dagid adin demai memalaw di gedapan nu getaw puꞌ kanaꞌ sakupu iin, naa pemelaun ku dadema iin ditu gedapan nu Gamaꞌu tu gekbus langit.” 34Laung ni Isus, “Mendadi, ndiꞌ niu delendemay puꞌ iini luminusadu dun, pesalabuuken kui getaw dinig dibabaw lumbang. Kanaꞌ maꞌantu! Puꞌ meksual ilan pasiꞌ, naani puunen! 35Meksumpakiꞌig delendeman nug laki mukaꞌ nu gamaꞌen, maꞌnia dademaig libun mukaꞌ su ginaꞌen. Meksumpakiꞌ dademai minugangan libun mukaꞌ su penuganganen libun. 36Deksuꞌanen, saladuaꞌ iini tampusan kuntranen, su na laak betaꞌanen gupia. 37“Mendadi adini getaw, saꞌ su kekpetailen tu ginaꞌen buꞌ gamaꞌen, gembagel pa di kekpetailen dinaan, naa ki getaw kia, kanaꞌ mbantang sumakup dinaan. Mesama da su getaw, saꞌ su kekpetailen dig bataꞌen libun laki, gembagel pa di kekpetailen dinaan, iin, kanaꞌ dadema mbantang sumakup dinaan. 38Puꞌ adini ndiꞌ mekpisan kurusen dakus dumunut dinaan, naa kiin, kanaꞌ mbantang sumakup dinaan. 39Naa adini mpauk megwakil gumulen dinaan, mbeleng diniin su ketubuꞌ ndaꞌi tamanen. Adin su pegwakilen dinaan su gumulen sabaꞌ nu kesakupen dinaan, iin, malapen sungkin su ketubuꞌ ndaꞌi tamanen.” 40Laung ni Isus, “Mendadi adini menembaꞌ diniu, naa gitunganen, naani mipenembaꞌen. Mukaꞌ kagina pinembaꞌu niin, mipenembaꞌen dadema su suminuguꞌ dinaan. 41Mukaꞌ adin su menembaꞌ di getaw megwali taluꞌ nu Megbebayaꞌ, sabaꞌ misuunanen puꞌ megwalii getaw kia, sugdaan da nu Megbebayaꞌ su menembaꞌ dun, lepeng tu sugda ditu megwali kia. Maꞌantu dadema su menembaꞌ di mekesuun getaw, sabaꞌ misuunanen puꞌ mekesuuni getaw kia, iin, sugdaan dadema nu Megbebayaꞌ su menembaꞌ dun, lepeng tu sugda ditu mekesuun getaw kia. 42Kaas taman taluꞌu diniu, pinenggiꞌ duuni getaw megbegay sala tasa tubig di tampusan gembabaꞌ sakupu, sabaꞌ misuunanen puꞌ sakupui getaw kia, naa sugdaan tuꞌu nu Megbebayaꞌ su getaw mekpainum dun.”


Mateo 11

1  Naa benaꞌ mitubus ni Isus tituluꞌay su sepuluꞌ buꞌ duaꞌ tawan sakupen, mipanaw, minangay megukit mukaꞌ mektituluꞌ dia ngag lumibut lunsud. 2Naa si Juan kiin, su Memunag Tubig, benaꞌ pitendayan ditu pirisuan mekatag di nga pinggulaula ni Kristu, duun dayuni nga sakup ni Juan sinuguꞌen meditu ni Kristu. 3Mendadi, benaꞌ midepet dia ni Isus su nga sinuguꞌ, sinaak nilan diniin, “Sir, saꞌ mesuꞌat, taluꞌ mu dinami, yaꞌa na tuꞌu ki pisuun pedaan ni Juan puꞌ lumusad, atawaka megelat pami dig lain?” 4Mendadi, sumimbag si Isus, laungen, “Naa, puliꞌ amu ditu ni Juan, ukit niu diniin ki taman minitaꞌ niu kini mukaꞌ ki midengeg niu. 5Su ngag buta, mikengitaꞌ na. Su nga pilung, mikepanaw na. Su nga migladu mekesalebuꞌ nuka, miuliꞌan na. Su ngag bengel dema, mikedengeg na. Sampay su nga minatay, pitubuꞌ na puliꞌ. Mukaꞌ su gempusuk getaw, inukitan na tu Gempia Petenday. 6Kaas adini getaw ndiꞌ memilas dinaan, iini liliag!” 7Mendadi saꞌ mipalus su nga pimuunan ni Juan, migukit si Isus tu melaun getaw mekatag dini Juan. Sinaak ni Isus dinilan, “Naa kini si Juan, saꞌ linaawan niu iin ditug limawaꞌ, alandun mai pedetengen niu diniin? Laung ba niu dun si Juan, maaꞌ nu sala puun tigbaw, melemu mpilay nu genus? Kanaꞌen. 8Naa saꞌ maꞌantu, alandun mai pedetengen niu diniin? Laung niu dun puꞌ getaw migimakay? Baa, kanaꞌen dadema, puꞌ su getaw migimakay, subay ditu laak penengaway balay nu nga gadiꞌ! 9Mendadi saꞌ maꞌantu, taꞌi pedetengen niu maitaꞌ niu? Getaw pimuunan nu Megbebayaꞌ? Waꞌa lai! Mukaꞌ taman taluꞌu diniu, kini si Juan, kanaꞌ laak pimuunan nu Megbebayaꞌ. 10Puꞌ iinen dadema su mibetang ditu Misulat Taluꞌ nu Megbebayaꞌ, laung, ‘Miktaluꞌ su Megbebayaꞌ, Mendadi paunaan ku diniꞌa ki pemuunan ku, puꞌ adun pengendamenen sug bianan mu.’ 11Naa taman taluꞌu diniu,” laung ni Isus, “genat pa dini Adan sampay nemun, ndaꞌi sala tawan metaas pa dini Juan. Laak dagid pia maꞌantu, adin su tampusan gembabaꞌ sakup di Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, iini metaas padun dini Juan. 12Puꞌ genat tu ketuaꞌ ni Juan sampay nemun, ki Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, mamaꞌ peglumpakan nu melaun gupia getaw, puꞌ mektinantu sumakup dun su getaw. 13Naa su Keglekaunutanen, sinulat pedaan nu kelaun pimuunan nu Megbebayaꞌ ditu Misulat Taluꞌen, dakus sinulat dadema ditu Palinta ni Moises, su ndaꞌ pa metuaꞌ si Juan. 14Dayun si Juan, saꞌ petuuden niu saꞌ ndiꞌ, iini misugat ditu misulat pedaan puꞌ duuni pemuunan, ngalanen si Elias, metuaꞌ dinig lumbang. 15Mendadi, adin sug duuni telinganen, mekineeg dema tuꞌu!” 16Sinumpatan gusay ni Isus su taluꞌen, laungen, “Mendadi ki getaw nemun, alandun mai penenggiꞌan ku dun? Petanggiꞌu di gembataꞌ pemeglingkulu pegayep dia padiꞌan. Beksayan nilan su nga samambataꞌ nilan, laung nilan, 17‘Mauma saꞌ minlantuyan ami diniu, ndaꞌ amu peksabay? Dayun saꞌ miksulang ami, mauma ndaꞌ amu pelum pengaduy?’ 18Puꞌ mituaꞌ si Juan,” laung ni Isus, “iinig betaden mekpuasa mukaꞌ ndiꞌ minum mekebulek. Laung dayun nu nga getaw, ‘Pingepuꞌan menulay!’ 19Tubus itu naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan, mituaꞌu pelum, betadu maan dau mukaꞌ minum dau dema. Laung pelum nu getaw, ‘Paa, bentayay pa daan niu, medalu masiꞌ maan mukaꞌ penenatan meginum, sambaten pa paduni nga mendawat buis mukaꞌ ngag duma mekesesalaꞌ getaw!’ Laak dagid ki tantu sinuunan genat tu Megbebayaꞌ, mailala dia penggulaulaan nu megdunut dun.” 20Naa su getaw sakup di ngag lunsud dia tandaꞌ melaun mekesalebuꞌ pinggulaula ni Isus, ndaꞌ ilan gusay peksikesuun. Mendadi, pimaag ilan ni Isus, laungen, 21“Paa, yamu pa di nga getaw Corasin mukaꞌ getaw Betsaida, mekelelaatlelaat amu! Puꞌ su nga mekesalebuꞌ pinggulaulau dig lunsud niu, saꞌ pinenggiꞌ ditu mipenggulaula Tiro mukaꞌ Sidon dengantu, aba, su nga getaw ditu, migdedaliꞌ ilan sia memekseluk saku dakus meglebug gabu dig lawas nilan, tuꞌus tu kegbiksuꞌ nilan sia tu salaꞌ nilan! 22Kaas taman taluꞌu diniu, saꞌ mateng ki Gendaw nu Kengukum nu Megbebayaꞌ di tibaꞌan getaw, tumuꞌ megaan pa su ginukuman di nga getaw Tiro mukaꞌ Sidon kitu, sabayaꞌ di ginukuman diniu! 23Mukaꞌ yamu dadema di nga getaw Capernaum! Petaasen ma niu siai tindeg niu, sampay medepet amu ditu gekbus langit? Baa, lebuꞌen amu tug linaw gapuy! Puꞌ su mekesalebuꞌ pinggulaulau dig lunsud niu, saꞌ pinenggiꞌ mibaal ditu Sodoma dengantu, naa ditu pa sia sug lunsud kia sampay da dun nemun, ndaꞌ sia ukumay!” 24Diksuꞌ ni Isus su taluꞌen, “Taman taluꞌu diniu, saꞌ mateng su Gendaw nu Kengukum nu Megbebayaꞌ di tibaꞌan getaw, tumuꞌ megaan pai ginukuman tug lunsud Sodoma kitu, sabayaꞌ di ginukuman diniu!” 25Naa mitaang dun, minenabi si Isus, laungen, “Mikpaladpaladu diniꞌa, Amaꞌ, yaꞌai Kaunutan di gekleb langit buꞌ lupaꞌ! Puꞌ su tantu sinuunan kini, iglud mu tu nga getaw metaasi sinuunanen, puꞌ iin laaki pisuunan mu dun, ki nga getaw kini maikaꞌi sebutenen. 26Naa melengas da, Amaꞌ, puꞌ maꞌnia dai miuyaꞌan mu.” 27Laung padun ni Isus, “Sug lumaun metuud, migelaꞌ pegwakil dinaan nu Gamaꞌu. Naa naan kini, kig Bataꞌen, ndaꞌiduni suminambat dinaan, subay su Gamaꞌu laak. Mukaꞌ su Gamaꞌu, ndaꞌidun dademai suminambat diniin, subay naan laak kini nug Bataꞌen, sampay adin laaki getaw mauyaꞌan ku pesambatu dun.” 28Laung ni Isus, “Mendadi, pedini namu naan, adin diniuig bilayan sabaꞌ megbaba gembegat, puꞌ naan, peleliin ku amu. 29Iini baba niu, ki pebabau diniu, mukaꞌ pektuꞌun amu dinaan. Puꞌ sug betadu, mesumayaꞌ, mukaꞌ mekpebabaꞌu dig lawasu. Kaas saꞌ medini amu naan, mekengulali amu tuꞌu. 30Puꞌ ki pepisan ku diniu, melemu maban. Ki pebabau diniu dema, megaan.”


Mateo 12

1  Naa benaꞌ ndaꞌ maiben, duuni Gendaw Pelali, minayan si nga Isus di pegimulanan trigo. Naa megutem dema su nga sakupen, mikpuun ilan mengetes tu trigo, dayun nilan pekaanay. 2Mendadi ki nga Pariseo, benaꞌ minitaꞌ nilan su kengetes nu nga sakup ni Isus tu trigo, laung nilan diniin, “Paa, bentayay mu pa daan kig baalen ni nga sakup mu kiin! Ki Gendaw Pelali, binandu dinita ditu Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ duunig baalen ta di gendaw kini!” 3Kaliꞌ sembag si Isus dinilan, “Baa, pia da. Puꞌ si David kanugdiin, ndaꞌ ba niu mbasa ki pinggulaulanen dadema saꞌ migutem, ilan nu ngag dumanen? 4Puꞌ sumiled si David ditug Balay Pengedapan tu Megbebayaꞌ, inaanen su pan ginilak ditu Megbebayaꞌ, ilan nu ngag dumanen. Asa binandu dinilan ki pan kia, puꞌ misulat ditu Palinta nu Megbebayaꞌ, ndaꞌiduni maan dun, subay su laak ngag belian. 5Keduaꞌen, ndaꞌ ba niu dadema mbasa ki sala sinulat ditu Palinta nu Megbebayaꞌ, puꞌ su ngag belian dengantu, kada Gendaw Pelali, duun daig baalen nilan ditu seled nug Balay Pengedapan tu Megbebayaꞌ? Maꞌantu, lepeng pimilas nilan su Misulat Palinta mekatag di Gendaw Pelali, laak pia maꞌantu, ndaꞌ dailan dema mekesalaꞌ di pegitaꞌen nu Megbebayaꞌ. 6Naa taman taluꞌu diniu, duun nai mituaꞌ dini, metaas pa dig Balay Pengedapan tu Megbebayaꞌ. 7Mukaꞌ duuni sinulat ditu Taluꞌ nu Megbebayaꞌ, laung, ‘Iini mauyaꞌan ku, lelaatan niu su samataw niu, sabayaꞌ su ngag betang ilaken niu dinaan.’ Kaas saꞌ sia mesabut niu gupia ki misulat kia, ndiꞌ niu sia pegdenaꞌay nga sakupu kini, ndaꞌ ilan mekesalaꞌ. 8Puꞌ naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan, naani Kaunutan megbayaꞌ dig baalen nu kilawan metaang di Gendaw Pelali.” 9Benaꞌ minundas si Isus, minangay di simbaan nu getaw Judea. 10Naa mitaang duuni getaw dia, mingupesi sedibaluy kemeten. Mendadi ki ngag duma getaw dia, mauyaꞌan nilan, duun siai gempia dangat nilan dini Isus. Kaliꞌ ilan saak diniin, “Naa saꞌ metaang di Gendaw Pelali, biwang ba dinita ditu Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ, meneguliꞌ ita?” 11Sinaak dayun ni Isus, “Naa saꞌ pinenggiꞌ duuni sala tawan diniu duuni karnirunen, dayun melabuꞌ di medalem luak su karnirunen, metaang di Gendaw Pelali, ndiꞌen ba selebeten dayun, adun guunenen? 12Naa su getaw, metaas pa tananig lagaꞌen, sabayaꞌ nu karniru! Kagina maꞌantu, biwang ditu Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ, pepianan tai samataw ta metaang di Gendaw Pelali.” 13Laung dayun ni Isus di mingupesi kemeten kia, “Naa, tenggal mui kemet mu.” Tinggalen dayun, mukaꞌ miuliꞌan, ndaꞌ nai pegisuanen tug dibaluy kemeten. 14Naa ki nga Pariseo kini, benaꞌ minitaꞌ nilan, mingguaꞌ ilan dayun dia. Migyagayaga ilan dayun, minengaw ilan bian nilan mekpatay dini Isus. 15Mendadi kaliꞌ mesuunay ni Isus sug delendeman kia nu nga Pariseo, migawaꞌ dia. Melaun gupia getaw miglendug diniin. Dayun su kelaun mimegladu, pineguliꞌanen, 16laak pimeeken ilan, adun ndiꞌ nilan pesuun di ngag lain getaw ki pinggulaulanen. 17Iini pigbuninen dun, puꞌ adun menuud su pisulat dengantu nu Megbebayaꞌ ditu Taluꞌen, ki sinulat nu pimuunanen si Isaias, laungen, 18“Kini su pimiliꞌu sesuguꞌen ku, ki petailen ku, leliagenu dun gupia. Pepengapuꞌu diniin sug Balakatu, kaas ki melegdeng betad puun dinaan, iini mekpetenday dun tu kelaun bansa. 19Sug betaden, kanaꞌ meksual. Ndiꞌ megbeksay, ndiꞌ dadema menekeg mekpelaktag dia tebuꞌan. 20Saꞌ su getaw pitanggiꞌu di tigbaw mibuyuk, ndiꞌen bekluꞌen. Mesama di getaw maaꞌ nu suluꞌ laak meglekaꞌlekaꞌ na, ndiꞌen dadema pelengen. Penemalanen su metuud, sampay daagen nu metuud sug limbung, 21sampay su kelaun bansa nu getaw, sumalig na diniin.” 22Mendadi, duuni sala tawan iwit ditu ni Isus, buta mukaꞌ beed pa pagid, sabaꞌ silunuꞌan menulay. Piuliꞌan dayun ni Isusi getaw kia, mikektaluꞌ puliꞌ mukaꞌ mikengitaꞌ na. 23Misebuꞌan dayun su melaun getaw dia, sinaak nilan, “Kalukalu iinen na su pedetengen ta Sapuꞌ ni David?” 24Laak ki nga Pariseo, saꞌ midengeg nilan, kaliꞌ ilan pektaluꞌ, “Aa, ki getaw kiin, iini megaganen dun utidayi menenulay, puꞌ bigayan ginuung ni Beelsebul, su kaunutan nilan.” 25Laak misuunan ni Isus sug delendeman nilan. Kaliꞌ pektaluꞌ dinilan, “Adin su nasud meksimawiꞌ mukaꞌ megunay megbunuꞌ, ndiꞌ maiben metulag. Samanen ki salabuuk lunsud, atawaka salapenan. Saꞌ meksimawiꞌ mukaꞌ meksual, metulag dadema. 26Naa, maꞌantu dadema si Satanas. Saꞌ pinenggiꞌ utidani menenulay di pegbayaꞌ da gusay ni Satanas, naa maꞌantu, ndiꞌ ba meksimawiꞌi peglegediꞌanen? Dayun deksuꞌanen, ndiꞌ ba metulag? 27Asa teluꞌen niu, pengutidan ku su menenulay puun tu pegbayaꞌ ni Beelsebul. Keduaꞌen, saꞌ sia metuud puꞌ genat dini Beelsebuli pegbayaꞌu mengutid dun, naa su nga sakup niu pelum, adin ba genat su pegbayaꞌ nilan? Puꞌ ilan, utidan da nilan demai menenulay. Baa, mitakesil amu nu pinggulaula nu nga sakup niu! 28Laak dagid saꞌ iin pasiꞌi migbegay dinaan pegbayaꞌ mengutid dun, sug Balakat nu Megbebayaꞌ, naa maꞌananen, mituaꞌ na tuꞌu diniu ki Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ.” 29Mendadi laung ni Isus, “Ki getaw suled tug balay letaban getaw puꞌ adun elapenen su pimetangen, mekendutaꞌ mai kegalapen tu pimetangen, subay unaanen pa beluday kig letaban kia? Dayun saꞌ megaganen beluday kig letaban kia, naa megaganen tuꞌu elapay ki pimetangen kia.” 30Diksuꞌ ni Isus su taluꞌen, “Adini getaw kanaꞌu sugut, iini kuntrau. Adini ndiꞌ megabang dinaan mekpungun sakupu, iini mekpelak dun. 31Kagina maꞌantu, taman taluꞌu diniu, su kelaun salaꞌ nu kilawan sampay su kelaun keksudiꞌen, pedesunen da. Dagid adin su getaw peksudiꞌanen sug Balakat nu Megbebayaꞌ, kiin, ndiꞌ na pedesunen. 32Adin pagidi getaw meksudiꞌ dinaan kig Bataꞌ nu Kilawan, pedesunen da dun. Dagid adin su getaw peksudiꞌanen sug Balakat nu Megbebayaꞌ, ndiꞌ na pedesunen nemun, sampay di gendaw kiin ditug binayaꞌ gebii buꞌ gendaw.” 33Kaliꞌ pektaluꞌ si Isus, “Naa su melengas bunga gayu, subay ditu penengaway melengas dadema gayu. Su pelum melaat gayu, melaat dademaig bunganen. Kaas saꞌ peksimaꞌen su gayu, iini kimanan, kig bunganen. 34Paa, yamu pa di nga mamak! Mauma teluꞌen niu su gempia, asa melaat amu getaw? Puꞌ ki taluꞌ nu getaw, iini megbuas dig delendemanen. 35Kaas saꞌ mekesuun getawi mektaluꞌ, naa gempiai metaluꞌen. Su pelum medupang getaw, melaat dademai metaluꞌen. 36“Taman taluꞌu diniu, saꞌ mateng su Gendaw nu Kengukum nu Megbebayaꞌ di tibaꞌan getaw, ukumen su getaw mekatag di taman mitaluꞌen, kampuꞌ nu milaksapen laak metaluꞌ. 37Kaas saladuaꞌ diniu, saꞌ ukumen ka na nu Megbebayaꞌ, iini peksimaꞌen, ki mitaluꞌ mu, adun gempantek saꞌ mbantanga ukuman saꞌ kanaꞌ.” 38Naa mendadi, duuni nga mekpetuꞌun di Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ mukaꞌ nga Pariseo, laung nilan dini Isus, “Sir, saꞌ mesuꞌat, penggulaula mu dawi mekesalebuꞌ tuꞌus di pegbayaꞌ mu, puꞌ bentayan nami.” 39Dagid kaliꞌ sembag si Isus, “Paa, yamu pa di nga getaw nemun, medupang amu gupia, memilas amu pelum tu Megbebayaꞌ! Penengiin niu dinaani mekesalebuꞌ tuꞌus, asa daal da laaki tuꞌus begay diniu, ki maaꞌ nu pinggulaula nu pimuunan nu Megbebayaꞌ dengantu si Jonas. 40Puꞌ si Jonas, telu gebii diag dagat, tug dialem tian nu gembagel sedaꞌ. Naa naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan, maꞌantu dadema, subay telu gebiiu dig dialem lupaꞌ. 41Kaas saꞌ mateng su Gendaw nu Kengukum nu Megbebayaꞌ di tibaꞌan getaw, naa su nga getaw dengantu sakup Ninibe, mbantang ilan megindeg tumakesil diniu nga getaw nemun. Puꞌ saꞌ tinituluꞌan ilan ni Jonas, miksikesuun ilan. Naa yamu kiin, duun kinii mituaꞌ diniu, metaas pa dini Jonas! 42Mukaꞌ saꞌ mateng na tuꞌu su Kengukum di tibaꞌan getaw, naa sug Bai pa pagid tug benwa Seba dengantu, mbantang dadema megindeg tumakesil diniu! Puꞌ daniin, miktegel mpanaw dinig benwa ta Israel, melayuꞌ gupia dig benwanen, puꞌ adun mekineeg ditu telisebuten tituluꞌan ni Adiꞌ Salomon. Mendadi yamu, taman taluꞌu diniu, duun kinii mituaꞌ diniu, metaas pa dini Salomon! 43“Mendadi su menulay,” laung ni Isus, “saꞌ utidan di getaw, leepenen dayunig benwa ndaꞌi tubig dun menengaw pelelianen. Naa benaꞌ ndaꞌiduni mbaanganen, 44maaꞌ laungen dig dialem ginaanen, ‘Tumuꞌ muliꞌ nau tug balay kia pigenatan ku.’ Naa benaꞌ mateng puliꞌ tug balay kia, aba, metaanganen ndaꞌ nai pegbenwa dun, siniligan na sug balay dakus pingikpesan. 45Saꞌ maꞌantu, mangay dayun dumanen menenulay pitu buuk, melaat pa dun diniin, dayun megelaꞌ ilan muliꞌ dia. Kaas deksuꞌanen, su kebetang nu getaw kia piglegetan salabuuk da sia menulay, melaat pa tug bekna mipenggulaulanen. Naa ki mpenggulaulanen kia, maꞌantu dademai mbianan pa nu getaw nemun, melaat gupiaig betad nilan.” 46Naa benaꞌ sinegay pa ni Isus mektituluꞌ tu nga getaw, minateng su ginaꞌen mukaꞌ su nga pateden. Pegindeg ilan diag liu, pisabi nilan dayun si Isus. 47[Mendadi, pisuun dayun dini Isus, laung nu getaw, “Sir, su ginaꞌ mu mukaꞌ su nga pated mu, pegindeg ilan diag liu, peksebiin ka nilan.”] 48Sumimbag si Isus, “Naa, waꞌa. Laak taway dun mai ginaꞌu? Mukaꞌ taway dun mai patedu?” 49Dayunen tenduꞌay su nga sakupen, laungen, “Kini paduni ginaꞌu mukaꞌ nga patedu! 50Adini getaw megdunut tu mauyaꞌan nu Gamaꞌu ditu gekbus langit, iin pa pagidi patedu, libun saꞌ laki, sampay ginaꞌu.”


Mateo 13

1  Naa benaꞌ di gendaw kia, migawaꞌ si Isus diag balay, minangay tu geksid linaw, migingkud dia geksid. 2Laak sabaꞌ melaun gupia getaw mikpungun diniin, subay duminangan si Isus di sekayan, migingkud dayun mengadap tu melaun getaw kia pegindeg dia geksid linaw. 3Mendadi benaꞌ mikaingkud si Isus dia sekayan, melaun dayuni pigwalinen di nga getaw kia, pibian di sambingay. Kaliꞌ pektaluꞌ si Isus, “Duuni getaw minangay tug binaalanen adun megimula. 4Laak benaꞌ saananen meksigwag, duunig beniꞌ mitenaꞌ ditug dalan, kaas pingektuk nu nga manukmanuk. 5Naa duun dademai mitenaꞌ ditug betuan, menipisig lupaꞌ dun. Mintubuꞌ ganam sug beniꞌ, laak dagid kagina menipisig lupaꞌ dun, 6benaꞌ mipedesan, milawes. Mukaꞌ kagina gembabawi gangeten, minatay da pelum. 7Naa duun pa pagidig beniꞌ mitenaꞌ dig dugian. Kaliꞌ pentubuꞌ su ngag dugi mukaꞌ tuminulin, milebeng dun su pimula. 8Laak tumuꞌ kig duma beniꞌ, mitenaꞌ tuꞌu di pialupaꞌ, kaas mikegbunga. Benaꞌ sumingkuꞌ, duuni pingmegatus, duuni pigenem puluꞌ, duun pagidi piktelu puluꞌ.” 9Diksuꞌ dayun ni Isus su taluꞌen, “Adin sug duuni telinganen, mekineeg dema tuꞌu!” 10Naa mendadi, minadap ditu ni Isus su nga sakupen, sinaak nilan diniin, “Sir, saꞌ inukitan mu su melaun getaw, taꞌ mai miksambingaya dun dinilan?” 11Kaliꞌ sembag si Isus, “Aa naa, yamu, buasan na diniu su gandang pigbuni mekatag di kesakup tu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ. Laak dagid tug lain getaw, ndaꞌ. 12Puꞌ adin su getaw duunig daniin, begayan pa padun, sampay melaunig daniin. Adin pasiꞌ su getaw ndaꞌidunig daniin, laak uiꞌen diniin su maikaꞌ sia daniin. 13Kaas pebian laak di sambingay su kegukitu dinilan, puꞌ ilan kiin, mengenleng dailan, laak ndiꞌ ilan mekengitaꞌ. Mekineeg dailan, laak ndiꞌ ilan mekedengeg mukaꞌ ndiꞌ ilan mekesabut. 14Maꞌantu, misugat ilan nu sinulat pedaan ditu Misulat Taluꞌ nu Megbebayaꞌ nu pimuunanen si Isaias, laungen, ‘Ki getaw kini, menamal ilan mekineeg, laak ndiꞌ ilan mekesabut. Menamal ilan mengenleng, laak ndiꞌ ilan mekengitaꞌ. 15Puꞌ sug delendeman nilan, mimilas gupia. Su telinga nilan, sinseng nilan pelum. Dakus su mata nilan, pideng nilan pa pagid. Puꞌ tekaw mbuus mekengitaꞌ dailan mukaꞌ mekedengeg dailan, dakus mekesabut dailan, dayun lumingay ilan puliꞌ sia dinaan, laung nu Megbebayaꞌ, adun guunen ku ilan.’ 16“Dagid yamu,” laung ni Isus tu nga sakupen, “liliag amu tantu! Puꞌ mikengitaꞌ namu, mukaꞌ mikedengeg amu. 17Taman taluꞌu diniu, melaun pimuunan nu Megbebayaꞌ mukaꞌ mekesuun getaw, taginaa nilan dun sia maitaꞌ nilan ki minitaꞌ niu kini, dagid ndaꞌ nilan maitaꞌ. Taginaa nilan dun pagid medengeg nilan ki midengeg niu kini, dagid ndaꞌ nilan dadema medengeg.” 18Pidayun gusay ni Isus su taluꞌen, “Mendadi, kinii gulugan nu sambingay mekatag di kegimula. 19Naa sug beniꞌ mitenaꞌ diag dalan, damikian dun su nga getaw mikedengeg tu Gempia Petenday mekatag di kesakup tu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, laak ndiꞌ nilan mesabut. Saꞌ maꞌantu, mateng dayun su Palin, uaꞌenen pelum tug delendeman nilan su Gempia Petenday. 20Naa su pelum beniꞌ mitenaꞌ diag betuan, iin su nga getaw lemen laak medengeg nilan su Gempia Petenday, telimaꞌen nilan dayun mukaꞌ penleliagen ilan dun. 21Laak ndaꞌ pengganget dig delendeman nilan, kaas ndiꞌ maiben su kekpetuud nilan. Saꞌ matengi kelegenay nilan, saꞌitada saꞌ peglegetan ilan sabaꞌ nu kekpetuud nilan di Gempia Petenday, teliudan nilan dayun su kekpetuud nilan. 22Naa sug beniꞌ mitenaꞌ dema dig dugian, iin su getaw mikedengeg tu Gempia Petenday, laak dagid megelaꞌi ginaa nilan tu kelibuleng nilan tu kegleketubuꞌ nilan nemun mukaꞌ su gayak nilan tu gaꞌus, kaas ndaꞌ na dig delendeman nilan su pitenday dinilan. Benaꞌ kig beniꞌ kia, ndiꞌ na megbunga. 23Mendadi kig beniꞌ mitenaꞌ dia pialupaꞌ, iin tumuꞌ su nga getaw mekedengeg tu Gempia Petenday dayun mekesabut ilan dun, kaas megbunga ilan. Benaꞌ sungkuꞌ, duuni pingmegatus, duuni pigenem puluꞌ, duun pagidi piktelu puluꞌ.” 24Mendadi, duun pa pagidi sambingay ni Isus. Kaliꞌ pektaluꞌ, “Ki Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, maꞌniniꞌig bianen. Duuni getaw mimula melengas beniꞌ tug binaalanen. 25Benaꞌ sala gebii, miktulug su getaw, duun pelumi kuntra nu gapuꞌ lupaꞌ kia minangay tug binaalanen kia, pimulananen pa puliꞌ, laak iin masiꞌi linamugen pemulanay di nga trigo, lumbus sigbet. Dayun minuliꞌ su kuntranen kia. 26Naa mintubuꞌ su trigo, mukaꞌ migbedes na. Benaꞌ mimensut, baa, masiꞌ melaun sigbet milamug dun. 27Kaas su nga sesuguꞌen nu gapuꞌ lupaꞌ kia, minangay ilan dia niin, sinaak nilan diniin, ‘Sir, kig beniꞌ pimula mu diag binaalan mu, gempia da sia. Naa, adin ma genati nga sigbet kia?’ 28Kaliꞌ sembag su gapuꞌ lupaꞌ, ‘Apelai! Masiꞌ duuni kuntrau mikesabaꞌ dun.’ Sinaak nu nga sesuguꞌenen, ‘Naa, mauyaꞌan mu mangay nami deliꞌ memakut dun?’ 29Dagid kaliꞌ pektaluꞌ su gapuꞌ lupaꞌ, ‘Baa, ndiꞌ na. Puꞌ mbuus sabaꞌ niu memakut dun, duuni nga trigo mpeduma di sigbet mbakut. 30Kaas petulinen ta pa deliꞌ su trigo sampay su sigbet, sampay dig basa meglegani. Mendadi saꞌ basa na meglegani, teluꞌen ku tu nga meglegani dun, unaan nilan bekutay ki sigbet kia, pungunen, pengegbeden, dayun sensulay. Dekag pa geniay ki trigo, mukaꞌ iini teguꞌen tug luluu.’” 31Naa duun pa pagidi sala sinambingay ni Isus. Kaliꞌ pektaluꞌ, “Mendadi ki Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, penenggiꞌan dun ki salabuuk lisu sangay nu mustasa su ngalanen, pimula nu getaw diag binaalanen. 32Naa ki mustasa kini, iini tampusan maikaꞌ di kelaun lisu pimula. Laak saꞌ mentubuꞌ mukaꞌ tumulin, melebawanen su kelaun gininisan pimula, maꞌniin na bagel gayu. Kaas pegepunan nu nga manukmanuk sabaꞌ kebagelen, mukaꞌ megbaal ilan salag nilan dia piktebenan nu nga panganen.” 33Naa duun pa pagidi sinambingay ni Isus. Kaliꞌ pektaluꞌ, “Mendadi ki Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, penenggiꞌan dun ki petulin di pan, lemugen nug libun di pitu gantang garina. Mendadi genat lemugay dun, mpakayaw tumulin su tibuuk baalen pan.” 34Maꞌantu, su kelaun ginukit ni Isus tu nga melaun getaw, pibian di sambingay, ndaꞌiduni inukiten dinilan saꞌ kanaꞌ lumbus sambingay. 35Kia, adun menuud su sinulat dengantu nu pimuunan nu Megbebayaꞌ ditu Taluꞌen, laungen, “Saꞌ megukitu, meksambingayu. Ki pigbuni genat tu kebuat tu gekleb langit buꞌ lupaꞌ, ukiten ku.” 36Naa migudas si Isus tu nga melaun getaw minangay mekineeg diniin, dayun sumiled diag balay. Benaꞌ mitulan, linabet nu nga sakupen si Isus, laung nilan diniin, “Sir, saꞌ mesuꞌat, pegulug mu dinami ki sinambingay mu kiin mekatag di sigbet diag binaalan.” 37Mendadi, kaliꞌ sembag si Isus, “Naa su getaw kia migimula gempia beniꞌ, naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan. 38Sug binaalanen pelum, iini tibuuk lumbang. Ki gempia beniꞌ, iin su nga getaw suminakup tu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ. Naa su sigbet dema, iin su nga sakup nu Palin. 39Su pelum kuntra nu gapuꞌ lupaꞌ, su mimula lisu sigbet kia, iin su Palin. Naa sug basa meglegani, iini kelengkeb nug benwa. Mukaꞌ su nga getaw meglegani, iini nga sesuguꞌen nu Megbebayaꞌ getaw langit. 40Naa su nga sigbet pungunen dayun sensulay, maꞌantu dademai mpenggulaula saꞌ sungu na melengkebig benwa. 41Naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan, suguꞌen ku ditu nga getaw tu Keglekaunutan ku su nga sesuguꞌen ku getaw langit, puꞌ adun pungunen nilan su mikesabaꞌ tug dumanen mekesalaꞌ, sampay su kelaun meglimbung. 42Dayun ilan kini, lebuꞌen ilan nu nga getaw langit tug linaw gapuy. Ditu ilan dayun mengaduy, lamug mengkiget ilan di ngisi nilan. 43Dagid ki nga mekesuun getaw dema, pitanggiꞌu tu tiag nu gendaw, puꞌ mpeduma ilan di kegdedengeg nu Megbebayaꞌ saꞌ meglekaunutan na tuꞌu iin.” Diksuꞌ ni Isus su taluꞌen, “Adin sug duuni telinganen, mekineeg dema tuꞌu! 44“Mendadi kig lagaꞌ nu kesakup nu getaw tu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, penenggiꞌan dun kig lagaꞌ kwarta iglud dig dialem lupaꞌ. Naa pinenggiꞌ duuni getaw mekaitaꞌ tu kwarta kia. Lebengenen deliꞌ puliꞌ dia, dayun muliꞌ tug balayen, leliagen gupia. Mangay dayun meksesaluy di taman gimunen, dayunen seluyay kig lupaꞌ kia. 45“Mendadi kig lagaꞌ nu kesakup nu getaw tu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, sala pa penenggiꞌan dun kig lagaꞌ dyamanti. Pinenggiꞌ duuni getaw mendagang dyamanti, penengauneni nga mesibaꞌ gupia. 46Mendadi saꞌ metuunen ki melagaꞌ gupia dyamanti, mangay dayun meksesaluy tu kelaun gimunen, dayunen seluyay kig dyamanti kia.” 47Laung padun ni Isus, “Mendadi saꞌ meglekaunutan na tuꞌu su Megbebayaꞌ, ki mpenggulaula, iini penenggiꞌan dun su nga getaw memaling diag linaw. Pinenggiꞌ ektaken nilan sug baling nilan, melaun dayun sedaꞌ melaam nilan, megleleginis su sedaꞌ. 48Naa saꞌ mpenuꞌ sug baling, guyuden nilan dayun tu geksid, megingkud ilan dia, pemiliꞌan nilan dayun su sedaꞌ. Ki melengas dun, teguꞌen nilan dia ngag betangan nilan. Ki ndiꞌ pia aanen dema, belengen nilan. 49Mendadi, maꞌnia dademai mpenggulaula saꞌ sungu na melengkebig benwa. Metuaꞌ su nga sesuguꞌen nu Megbebayaꞌ genat tu gekbus langit, dayun pungunen nilan ki nga melaat getaw, painen nilan ditu nga mekesuun getaw. 50Dayun su melaat getaw, lebuꞌen nilan tug linaw gapuy. Ditu ilan dayun mengaduy, lamug mengkiget ilan di ngisi nilan.” 51Naa saꞌ maꞌantu, sinaak ni Isus tu nga sakupen, “Naa kig launanen kini, mesabut niu?” “Waꞌa,” simbag nilan. 52Laung ni Isus, “Saꞌ maꞌnia, adin su getaw gandang mekpetuꞌun di Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ, dayun sumakup tu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, iin, petanggiꞌu di gapuꞌ balay melaun gimunen mitaguꞌen, begu saꞌ daan, misangkap na.” 53Naa benaꞌ mitubus ni Isus su nga sambingayen kia, migawaꞌ dig benwa kia, 54minuliꞌ ditug daan lunsuden. Benaꞌ minateng ditu, mikpetuꞌun dia simbaan nu getaw Judea. Mendadi su nga getaw mikineeg diniin, misebuꞌan ilan dun, kaliꞌ ilan pektaluꞌ, “Paa, ki getaw kini, adinen ma pigenati sinuunanen kini? Pikendunen ma duni nga mekesalebuꞌ pinggulaulanen kiin? 55Puꞌ kanaꞌ bain sug bataꞌ laak nu panday kiin dig balay? Kanaꞌ ba ginaꞌen si Maria, mukaꞌ pateden si Santiago, si Jose, si Simon, mukaꞌ si Judas? 56Kanaꞌ ba dini da pegbenwa su kelaun pateden libun? Naa saꞌ maꞌantu, alandun saani pigenatanen di kelaunanen kini?” 57Maꞌantu, pimilas nilan si Isus. Mendadi, miktaluꞌ dinilan si Isus, “Ki pimuunan nu Megbebayaꞌ, pegbesaan pia adin angay. Laak dagid diag daan benwanen, diag daniin betaꞌan, ndiꞌ daan pegbesaan.” 58Saꞌ maꞌantu, meliangi mekesalebuꞌ pinggulaula ni Isus diag benwa kia, sabaꞌ ndaꞌ pekpetuud diniin su nga getaw dia.


Mateo 14

1  Naa su kaunutan dia Galilea si Herodes, midengegen su pinggulaula ni Isus. 2Benaꞌ midengeg ni Herodes, kaliꞌ pektaluꞌ, “Uy, kiin si Isus, iin si Juan su Memunag Tubig, masiꞌ mitubuꞌ puliꞌ! Kaas ma duuni ginuungen menggulaula mekesalebuꞌ.” 3Kaas maꞌniai tinaluꞌ ni Herodes, puꞌ begudiin su ndaꞌ pa patay si Juan, suminuguꞌ si Herodes puꞌ daapen si Juan, pibaluden dakus pipirisunen. Puꞌ iini puunanen, begudiin duuni sala tawan libun ngalanen si Herodias, inagaw ni Herodes, asa sawa nu pated ni Herodes si Felipe. 4Kaas si Juan, tatap mektaluꞌ dini Herodes, “Binandu ma ditu Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ, penginsuaan mu si Herodias!” 5Naa kagina maꞌantu, petain sia ni Herodes si Juan, laak mendek si Herodes tu melaun getaw, puꞌ sug delendeman nilan, pimuunan nu Megbebayaꞌ si Juan. 6Naa kini si Herodes, miglumpuk metaang di gendawanen. Benaꞌ miglumpuk si Herodes, duunig bataꞌ nu sawanen kia si Herodias, delaga, suminayaw dia gedapan nu nga getaw suminaup dia. Si Herodes, liliag dayun tu kesayaw nug delaga kia. 7Suminapa dayun si Herodes, laungen, “Naa, Enuꞌ, pia taꞌ alanduni penengiin mu dinaan, begayu diniꞌa!” 8“Naa, iini begay mu dinaan, ki gulu ni Juan, su Memunag Tubig, betangen nandaw dig dekulan!” Laak ki sembagen kini, tinituluꞌ dun nu ginaꞌen sug delaga. 9Naa, apelai, milegenani gadiꞌ kini. Dagid sabaꞌ nu kesapanen kia di gedapan nug launan bisitanen, subay suguꞌenen begay tug delaga ki pinenginen kia. Suminuguꞌ dayun si Herodes, 10pinutukan tuꞌu gulu si Juan diag dialem pirisuan. 11Iwit dayun diag delaga ki gulu ni Juan, bitang tuꞌu dig dekulan, tinulun diag delaga, dayun pigwakilen dia ginaꞌen. 12Naa duun dayuni nga sakup ni Juan mituaꞌ dia, inangay nilan sug bangkay ni Juan, dayun nilan lebengay. Benaꞌ milebeng nilan, minundas ilan tu ni Isus, inukit nilan diniin su mipenggulaula ni Juan. 13Naa si Isus, benaꞌ midengegen su pitenday kia di mipenggulaula ni Juan, migawaꞌ dayun diag benwa kia, suminakay sekayan, adun mekpain pa sia di meliawliaw benwa. Laak su nga melaun getaw dia ngag lumibut lunsud, misuunan nilani kepanaw kia ni Isus. Saꞌ maꞌantu, miglendug ilan, ditu ilan minian lupaꞌan. 14Saꞌ maꞌnia, benaꞌ mikelusad si Isus tu sekayan, minitaꞌen ki melaun gupia getaw. Milelaat dinilan si Isus, pineguliꞌanen dayun su nga pegladu dinilan. 15Naa benaꞌ sungu na mesindepi gendaw, mikpesempel dini Isus su nga sakupen, kaliꞌ ilan pektaluꞌ, “Sir, sungu na mesindepi gendaw, mukaꞌ kig benwa kini, meliaw pa pelum. Kaas melengas suguꞌen mu, Sir, su nga getaw, mangay ilan tu ngag lunsud puꞌ adun mekesaluy ilan lebungan nilan.” 16Sumimbag si Isus, “Ndiꞌ ilan kambat mundas ditu. Yamu mai mekpaan dinilan!” 17“Apelai, Sir!” simbag nu nga sakupen. “Duun laakig lima buuk pan nami kini, dayun duunig duaꞌ buuk sedaꞌ.” 18Laung ni Isus, “Naa, uit niu dini naan.” 19Mendadi, pimaingkud dayun ni Isus su melaun getaw diag lamalama. Mendadi benaꞌ migelaꞌ ilan mekaingkud, inimud ni Isus kig lima buuk pan mukaꞌ sug duaꞌ buuk sedaꞌ, dayun megangag tug langit mukaꞌ mekpaladpalad tu Megbebayaꞌ. Pikpetapetanen dayun su pan kia, piktukiden pegilasay tu nga sakupen. Pingilak nilan dayun tu nga melaun getaw. 20Minaan dayun su kelaun getaw, mukaꞌ migelaꞌ ilan mbesug. Benaꞌ mibesug nailan, kaliꞌ pengikpesay nu nga sakup ni Isus su sawad nilan dun, sepuluꞌ buꞌ duaꞌ dig belanan mipenuꞌen. 21Su getaw minaan dun, lima ngibu tawan su laak lumbus laki, ndaꞌig labeti ngag libun mukaꞌ nga gembataꞌ. 22Naa benaꞌ mitubus maan su nga kelaun getaw, pisakay ni Isus su nga sakupen tu sekayan, piunanen ilan dumipag tug linaw. Daniin, piuliꞌen pa su melaun getaw. 23Naa benaꞌ migudas na dema ditu nga getaw, tumiwad dayun si Isus salanen dig bentud, adun menenabi dia. Saꞌ maꞌantu, benaꞌ miglegebii na, sala da ni Isus dia. 24Su sekayan nu nga sakupen, ditu na titengaꞌ laud nug linaw. Mikiwangiwang patiꞌ sabaꞌ nu medekdes nabek, puꞌ misensung nilan su genus. 25Mendadi, benaꞌ sungu na daliꞌ endaw, minangay si Isus ditu nilan, pekpanaw diag dibabaw tubig. 26Benaꞌ midayag nilan si Isus masiꞌ pekpanaw diag dibabaw tubig, mindek ilan patiꞌ. Migbeksay ilan, laung nilan, “Multu main!” 27Dagid miktaluꞌ si Isus dinilan, “Naa, gempia dai ginaa niu. Naan daini. Ndiꞌ amu mendek.” 28Si Pedro, suminambut mektaluꞌ, laungen, “Kaunutan, saꞌ metuud puꞌ yaꞌa tuꞌu, sabi mau mediin niꞌa, pepenaun mau dema dig dibabaw tubig kini.” 29“Naa, diniin ka!” simbag ni Isus. Aba, guminawas dayun si Pedro di sekayan, mukaꞌ mipanaw dema diag dibabaw tubig, suminungkak sia dini Isus. 30Dagid kaliꞌen mbetikay su metikteg genus, mindek pelum si Pedro, benaꞌ peglened na. “Kaunutan,” laungen, “gawen mau!” 31Tinggal dayun ni Isus sug baingkenen, piguidanen si Pedro, laungen diniin, “Mauma dema maikaꞌi kesalig mu dinaan? Mauma dema duaꞌduaꞌi kesalig mu dinaan?” 32Suminakay dayun ilan duaꞌ dia sekayan. Misikpaꞌ dayuni genus. 33Minginlulud dayun di gedapan ni Isus su nga sakupen dia sekayan, laung nilan, “Metuud lai daan, yaꞌa na gupia sug Bataꞌ nu Megbebayaꞌ!” 34Mendadi, minundas si nga Isus dumipag diag linaw. Benaꞌ dumingguꞌ ilan tu Genesaret, 35miꞌilala dayun nu nga getaw dia si Isus. Saꞌ maꞌnia, pimuun nilan dayun su nga pegladu di kelaun lumibut benwa, pinguit ilan dayun dia ni Isus. 36Inubug nilan dini Isus, pia laak daw sia medeluꞌ nu nga megladu su kuyamay suuben. Mukaꞌ adin su taman getaw mikedeluꞌ dun, migelaꞌ ilan dayun mauliꞌay.


Mateo 15

1  Mendadi duuni nga Pariseo mukaꞌ nga mekpetuꞌun di Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ genat tu Jerusalem, minadap ilan dini Isus, sinaak nilan diniin, 2“Mauma ki nga sakup mu kiin, pimilas nilan sug betad pingumbilin dinita nu nga ginepuꞌay ta? Ndiꞌ nilan gelaꞌen dunutay sug betad ta mekatag di pengingenaw dekag pa aan!” 3Kaliꞌ sembag si Isus dinilan, “Paa, yamu kiin, mauma pimilas niu su palinta nu Megbebayaꞌ, iin sungkini dunutan niu, sug daniu betad? 4Puꞌ duuni palinta nu Megbebayaꞌ, laung, ‘Pegbesaay mu su ginaꞌ mu mukaꞌ su gamaꞌ mu.’ Mukaꞌ duun pagidi palinta, ‘Adin su getaw menampalaksa tu ginaꞌen atawaka tu gamaꞌen, subay petain.’” 5Laung pa ni Isus, “Dagid iinig daniu tituluꞌan, saꞌ duun siai ginabang begay nu getaw tu ginaꞌen atawaka tu gamaꞌen, mesuꞌat daw teluꞌen nu getaw kia, ‘Kini, begay sungkin tu Megbebayaꞌ.’ 6Dayun saꞌ kiai teluꞌen nu getaw, naa sug basanen sia tu gamaꞌen, ndiꞌ na daw kambat begay diniin. Naa saꞌ maꞌnia, su Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ, bileng niu, sinukli niu dun kig daniu laak betad. 7Paa, yamu kiin, tautau mekesuun amu! Misugat amu gupia ditu sinulat pedaan ni Isaias dengantu ditu Taluꞌ nu Megbebayaꞌ, laungen, 8‘Ki nga getaw kini, laung nu Megbebayaꞌ, pegbesaanu nilan diin laak babaꞌ nilan, dagid sug delendeman nilan, melayuꞌ ma dinaan. 9Su kektamuy nilan dinaan, ndaꞌiduni pantagen, puꞌ su tituluꞌan nilan, kinilawan laak, asa piningalan nilan dun, pinalintau!’” 10Naa sinabi ni Isus su nga melaun getaw mekpesempel diniin. Benaꞌ mikpesempel ilan, kaliꞌ pektaluꞌ si Isus dinilan, “Pekineegay niu gupia ki teluꞌen ku kini, adun mesabut niu gupia! 11Kanaꞌ iini mekesalaꞌ dun tu Megbebayaꞌ su getaw, ki mekeseled dig babaꞌen genat dig liu. Iini mekesalaꞌ dun su getaw, ki guaꞌ dig babaꞌen.” 12Naa benaꞌ mideksuꞌ mektituluꞌ si Isus, mikpesempel diniin su nga sakupen, laung nilan, “Sir, ki tinaluꞌ mu kia, misuunan mu ma, milaati ginaa dun nu nga Pariseo?” 13Kaliꞌ sembag si Isus, “Paa, duuni gendaw mateng, adin su mentubuꞌ kanaꞌ pimula nu Gamaꞌu ditu gekbus langit, bekuten. 14Kaas ki nga Pariseo kiin, petuyang na niu ilan! Puꞌ maꞌniin ilan buta, dayun egaken nilani nga getaw, buta dadema. Naa pinenggiꞌ meginegakayig duaꞌ tawan lungkan buta, dayun buus duunig luak dia gunaan nilan, ndiꞌ ba megelaꞌ ilan dayun melabuꞌ dia?” 15Laung ni Pedro, “Naa, Sir, ki sambingay mu kia, pegulug mu dinami.” 16Kaliꞌ sembag si Isus, “Apelai, pia pamu, ndaꞌ dadema niu mesabut? 17Ndaꞌ ba niu mesabut puꞌ pia taꞌ alanduni aanen nu getaw, mpalus da laak tu tianen, dayun guaꞌ da pelum dig lawasen? 18Dagid ki guaꞌ dig babaꞌen kia, genat tug delendemanen, iin tantui mekesalaꞌ dun su getaw. 19Puꞌ kig delendeman nu getaw, iini pigenatan nu melaat delendeman, su puun nu kegbunuꞌ, su kenlelingay, sug dusa, su kegdaaw, su kegbalus, mukaꞌ su tampalaksa. 20Kini tuꞌui mekesalaꞌ dun su getaw. Laak su kemilas tug betad mekatag di pengingenaw dekag pa aan, kanaꞌ mekesalaꞌ dun su getaw tu Megbebayaꞌ.” 21Naa migawaꞌ na dia si Isus, minangay pelum tug benwa mesempel tug lunsud Tiro mukaꞌ Sidon. 22Mendadi benaꞌ minateng ditu si Isus, duuni mikpesempel diniin libun dangen dia laak lain bansa, puꞌ getaw Canaan. Migbeksay sug libun, laungen, “Uu Sir, Sapuꞌa ni David, lelaatay mau! Puꞌ duunig bataꞌu libun, silunuꞌan menulay, milesayan dun gupia.” 23Dagid ndaꞌ sembag si Isus, pia sektaang. Minadap diniin su nga sakupen, inubug nilan diniin, “Pawaꞌ mu iin! Puꞌ peglenduglendug da gusay dinita, meksasak gupia!” 24Kaliꞌ sembag si Isus tug libun kia, “Iini sinuguꞌu dun lumusad dinig lumbang, adun pegebangan ku su laak bansa Israel, ki pitanggiꞌu di nga karniru mibeleng.” 25Dagid kig libun kini, mikpesempel dayun dini Isus, minginlulud ditu gedapanen. Laungen, “Sir, gebangay mau dema tuꞌu!” 26Kaliꞌ sembag si Isus, “Ndiꞌ mpia awiꞌ tu gembataꞌ su gaanen, adun tikpuꞌen dia nga gituꞌ.” 27Kaliꞌ sembag sug libun, “Metuud la Sir, dagid pia su nga gituꞌ, aanen nilan su nga mikulaꞌ gaan dia silung nug lemisaan nu gapuꞌ nilan.” 28Sumimbag dayun si Isus, “Aa naa, Dadaꞌ, gembageli kesalig mu! Kagina maꞌnia, su mauyaꞌan mu, mialap mu na.” Naa, iin da tuꞌu su kauliꞌay nug bataꞌ nug libun kia. 29Naa minundas si Isus, inunuten su geksid nug Linaw Galilea. Tumiwad dig bentud, dayun migingkud dia. 30Mendadi melaun gupia getaw minangay dia niin, iwit nilan dadema ditui nga getaw mipilung, ngag buta, nga migisu, ngag beed, mukaꞌ melaun pa pemegladu. Adin su iwit nilan dia gedapan ni Isus, pineguliꞌanen dayun. 31Misebuꞌan gupia su nga getaw ditu minitaꞌ nilan, puꞌ su kamun beed, mikabit na. Su kamun migisu, miuliꞌan na. Su kamun mipilung, mikepanaw na. Dakus su ngag buta kamun, mikengitaꞌ na. Kaas inal nilan su Megbebayaꞌ pektemuyen nu nga getaw Israel. 32Mendadi, sinabi ni Isus su nga sakupen. Benaꞌ mikpesempel ilan diniin, kaliꞌ pektaluꞌ si Isus, “Milelaatu di nga melaun getaw kini, puꞌ telu endaw na ndaꞌ ilan pesuay dinaan, dayun migelaꞌ na demaig balun nilan. Naa, mpauku mekpauliꞌ dinilan ndaꞌ ilan mekaꞌaan, puꞌ tekaw mbuus belunusan ilan dig dalan.” 33Dagid kaliꞌ sembag su nga sakup ni Isus, “Sir, kig benwa kini, limawaꞌ. Saꞌ maꞌantu, adin ta ma elapayi gaan, sukal paan ta sia di nga melaun getaw kini?” 34“Naa, sanu buuki pan niu diin?” sinaak ni Isus. Kaliꞌ ilan sembag, “Pitu buuk, mukaꞌ duun pagidi santaꞌ buuk mekaikaꞌ sedaꞌ.” 35Mendadi, pimaingkud dayun ni Isus su nga getaw diag lupaꞌ. 36Benaꞌ mikaingkud ilan, inalap dayun ni Isus ki pitu buuk pan kia mukaꞌ su sedaꞌ, dayun mekpaladpalad tu Megbebayaꞌ. Benaꞌ mitubus mekpaladpalad, pikpetapetanen su pan, piktukiden pegilasay tu nga sakupen. Pingilak nilan dayun tu nga melaun getaw. 37Minaan dayun su kelaun getaw, mukaꞌ migelaꞌ ilan mbesug. Benaꞌ mibesug ilan, kaliꞌ pengikpesay nu nga sakup ni Isus su sawad nilan, pitu dig bukag mipenuꞌ pa nu samaꞌ nilan. 38Su getaw minaan ditu nga pan, paat ngibu tawanig laki, ndaꞌig labeti ngag libun mukaꞌ nga gembataꞌ. 39Naa benaꞌ mitubus maan su melaun getaw, piuliꞌ ilan ni Isus. Duminangan dayun tu sekayan si Isus, minangay tug benwa sakup Magadan.


Mateo 16

1  Naa duuni nga Pariseo mukaꞌ Saduseo minangay kumitaꞌ dini Isus, pengimanan nilan sia iin. Saꞌ maꞌnia, miksaak ilan diniin mekesalebuꞌ tuꞌus, adun gempantek daw puꞌ genat tu Megbebayaꞌ su pegbayaꞌen. 2Dagid kaliꞌ sembag si Isus, [“Paa, yamu kiin, saꞌ sungu mesindepi gendaw, iini teluꞌen niu, ‘Gempiaig benwa lemaꞌ, puꞌ gempulaig langit.’ 3Dayun saꞌ siselem, laung niu, ‘Dumupiꞌ buus, puꞌ gempulaig langit, mukaꞌ megdelem.’ Saꞌ maꞌantu, metau amu mengatuk tuꞌus dig langit, dayun ndiꞌ niu maulug ki tuꞌus dig basa kini nandaw.] 4Paa, yamu pa di nga getaw nemun, medupang amu gupia, memilas amu pelum tu Megbebayaꞌ! Penengiin niu dinaani mekesalebuꞌ tuꞌus, asa daal da laaki tuꞌus begay diniu, ki maaꞌ nu pinggulaula nu pimuunan nu Megbebayaꞌ dengantu, si Jonas.” Saꞌ maꞌnia, migawaꞌ dinilan si Isus, mipanaw dayun. 5Naa saꞌ duminipag si nga Isus diag linaw, milingawan nu nga sakupen megbalun pan. 6Mendadi kaliꞌ pektaluꞌ si Isus dinilan, “Ki petulin nu nga Pariseo mukaꞌ nu nga Saduseo di pan, peglengilamay niu.” 7Benaꞌ midengeg nu nga sakupen, kaliꞌ ilan pegyagayaga, laung nilan, “Kaas tinaluꞌeni maꞌnia, puꞌ ndaꞌ ita kegbalun pan.” 8Laak dagid misuunan ni Isusi pigyagayaga nilan kia. Kaliꞌ pektaluꞌ dinilan, “Paa, mauma pelum pegyegayegaan niu ki pan, saꞌ ndaꞌidun diniu? Maikaꞌ gupiai kesalig niu dinaan! 9Masiꞌ ndaꞌ pa niu mesabut? Milingawan ba niu su kemetau tug lima buuk pan, ki piꞌaan dayun tug lima ngibu tawan kitu? Dayun sanu belanan pai samaꞌ dun, su pingikpes niu dun kitu? 10Mukaꞌ su kemetau tu pitu buuk pan, ki piꞌaan pelum tu paat ngibu tawan, sanu bukag ma pelumi pingikpes niu tu sawad nilan maan? 11Saꞌ maꞌantu, mauma dema ndaꞌ niu gusay mesabut puꞌ kanaꞌ nu pani tinaluꞌu diniu? Kaas peglengilamay niu daan ki petulin nu nga Pariseo mukaꞌ Saduseo di pan!” 12Naa dekag pa misabut nu nga sakup ni Isus puꞌ kanaꞌ nu tantu petulin di pani kenegulen dinilan kia, segaga ki tituluꞌan nu nga Pariseo mukaꞌ Saduseo. 13Naa minangay si nga Isus tug benwa sakup dig lunsud Cesarea Filipo. Benaꞌ ditu nailan, sinaak ni Isus tu nga sakupen, “Mendadi naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan, saꞌ su gasalu, alanduni ketaluꞌ dun nu getaw?” 14Kaliꞌ sembag su nga sakupen, “Sug duma getaw, teluꞌen nilan, yaꞌa daw si Juan su Memunag Tubig. Saꞌ sug duma mektaluꞌ, yaꞌa daw si Elias dengantu. Mukaꞌ duun pa pagidi mektaluꞌ, yaꞌa daw si Jeremias, atawaka sala tawan pa pelum pimuunan nu Megbebayaꞌ dengantu.” 15“Mendadi yamu dema,” sinaak ni Isus, “taꞌ mai ketaluꞌ niu dun, ki gasalu?” 16Sumimbag si Simon Pedro, “Yaꞌa na gupia su Tinduꞌ nu Megbebayaꞌ Meglekaunutan, kig Bataꞌ nu Megbebayaꞌ ndaꞌi gumulen.” 17“Aa naa, Simon, bataꞌa ni Jonas,” laung ni Isus, “leliagenu diniꞌa tuꞌu! Puꞌ kiin, kanaꞌ nu kilawani mikpesuun dun diniꞌa, puꞌ su Gamaꞌu ditu gekbus langit! 18Mendadi, taman taluꞌu diniꞌa, yaꞌa si Pedro. Naa saꞌ maꞌantu, adin sug benduun mu dinig dibabaw lumbang, benduun dadema ditu gekbus langit. Adin sug buangen mu dinig dibabaw lumbang, buangen dadema ditu gekbus langit.” 20Dayun inungub gupia ni Isus su nga sakupen, ndiꞌ nilan pekpesuun tu getaw puꞌ iin su Tinduꞌ nu Megbebayaꞌ Meglekaunutan. 21Mendadi, genat di gendaw kia, mikpuun si Isus menluksad tu nga sakupen. Laungen, “Mendadi naan, subay medituunu Jerusalem, dayun melaun pai kekpeleget dinaan nu nga kaunutan nu getaw Judea mukaꞌ nu nga kaunutan nug belian nilan kampuꞌ nu mekpetuꞌun di Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ. Deksuꞌanen, petainu nilan. Laak dagid di ketelu endawen genat di kepatayu, petubuꞌenu puliꞌ.” 22Dagid benaꞌ midengeg ni Pedro, inabigen si Isus, dayun pimaagen, laungen, “Kaunutan, penensili kanaꞌ maꞌantu! Ndiꞌ mesuꞌat maꞌniai mbianan mu!” 23Laak dagid si Isus, liningayen si Pedro, kaliꞌ pektaluꞌ diniin, “Pegawaꞌa dinaan, Satanas! Mauma pegdaangan mau sia? Puꞌ kig delendeman mu kiin, kanaꞌ genat tu Megbebayaꞌ, puꞌ delendeman laak nu kilawan!” 24Kaliꞌ dayun pektaluꞌ si Isus tu nga sakupen, “Mendadi, saꞌ duuni getaw mauyaꞌanen sumakup dinaan, subay teliudanen sug daniin delendeman, pisanenen dayun ki kurusen, dakus dumunut gusay dinaan. 25Puꞌ adini mpauk megwakil gumulen dinaan, mbeleng diniin su ketubuꞌ ndaꞌi tamanen. Adin su pegwakilen dinaan su gumulen sabaꞌ nu kesakupen dinaan, iin, malapen sungkin su ketubuꞌ ndaꞌi tamanen. 26Puꞌ pia pa malap nu getaw su tibuuk lumbang, dayun mbeleng diniin su ketubuꞌ ndaꞌi tamanen, naa alandun bai gatagen? Ndaꞌidun! Puꞌ saꞌ mbeleng na di getaw su ketubuꞌ ndaꞌi tamanen, duun bai mbayaden, adun melekaten sia puliꞌ su ketubuꞌen? 27Puꞌ ndiꞌ na maiben, naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan, lumusadu puliꞌ, medayag na su kelengas nu pegbayaꞌ nu Gamaꞌu, maitaꞌ di tiagu, dumau su nga sesuguꞌen ku getaw langit. Dayun saꞌ matengu, sugdaan ku su nga getaw saladuaꞌ, mbantang tu pinggulaulanen, gempia saꞌ melaaten.” 28Diksuꞌ ni Isus su taluꞌen, “Taman taluꞌu diniu, yamu nga getaw pegindeg dini nandaw, duun diniui ndiꞌ matengi gumulen, meduaꞌ matanen meglekaunutan nau tuꞌu, naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan.”


Mateo 17

1  Naa benaꞌ minayani genem gebii, tumiwad si Isus di metaas bentud. Pidunuten si Pedro mukaꞌ duaꞌ tawan mekpated, si Santiago mukaꞌ si Juan, ilanilan da laak. 2Mendadi, benaꞌ ditu nailan dibabaw nug bentud, saanan nu nga sakupen megbantay diniin, masiꞌ mitekaw mpalin su palas ni Isus, tumiagi muluꞌen, maaꞌ nu tiag nu gendaw. Sampay su nga penepetenen, miputiꞌ tantu, maaꞌ nug delag. 3Mukaꞌ padun minitaꞌ nilanig duaꞌ tawan dengantu pimuunan nu Megbebayaꞌ, masiꞌ si Moises mukaꞌ si Elias, pegabitabit ilan ni Isus. 4Si Pedro, kaliꞌ pektaluꞌ dini Isus, “Aa Kaunutan, melengas puꞌ dini dami! Naa saꞌ meliaga da, megbaalu dini bebelayan telu buuk, salabuuk daniꞌa, salabuuk dani Moises, mukaꞌ salabuuk dani Elias.” 5Benaꞌ ndaꞌ medeksuꞌ mektaluꞌ si Pedro, duuni gabun mituaꞌ, tumiag gupia, mikeleklem dinilan. Duuni miktaluꞌ dig dialem gabun kia, laungen, “Kini na tuꞌu sug Bataꞌu, ki petailen ku, leliagenu dun gupia. Pekineegay niu iin!” 6Naa benaꞌ midengeg nu nga sakup ni Isus ki taluꞌ kia, mipatiꞌ ilan mendek, mikeglaub ilan diag lupaꞌ. 7Dagid mikpesempel dinilan si Isus, dipenanen ilan, laungen, “Naa, pegbuat amu. Ndiꞌ amu mendek!” 8Kaliꞌ ilan tingag, ndaꞌidun nai getaw minitaꞌ nilan dia, sala da dun ni Isus. 9Mendadi duminiksun ilan genat diag bentud. Saanan nilan dumiksun, inungub ni Isus su nga sakupen, laungen, “Ki pinitaꞌ diniu kia, ndaꞌiduni ukitan niu dun, pia sala tawan, sampay da dun petubuꞌen puliꞌ kig Bataꞌ nu Kilawan genat matay.” 10Sinaak nu nga sakupen dini Isus, “Sir, saꞌ maꞌnia, su nga mekpetuꞌun di Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ, taꞌ mai ketaluꞌ nilan dun puꞌ subay lumusad pa si Elias, dekag pa ki Tinduꞌ nu Megbebayaꞌ Meglekaunutan?” 11Kaliꞌ sembag si Isus, “Naa metuud, si Elias, mauna daan metuaꞌ, puꞌ adun pengusainen pa sug launan. 12Dagid taman taluꞌu diniu, si Elias, daan na mituaꞌ, dagid iin, ndaꞌ mailala nu getaw, dayun linaksap nilan peglegetay. Mendadi naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan, maꞌantu dadema, pelegetan dau dema nu getaw.” 13Iin pa mesabut nu nga sakup ni Isus puꞌ ki tinaluꞌen kia mekatag dini Elias, iini pisugaten dun si Juan su Memunag Tubig. 14Mendadi benaꞌ minateng puliꞌ si nga Isus dia tandaꞌ nu melaun getaw kia, duuni sala tawan mikpesempel dini Isus, minginlulud di gedapanen, 15kaliꞌ pektaluꞌ, “Sir, lelaatay mu kig bataꞌu kini! Puꞌ binabuy patiꞌ, tatap melabuꞌ di gapuy atawaka di tubig. 16Naa, iwitu dini nga sakup mu kini, laak ndaꞌ nilan megaga pauliꞌay.” 17Kaliꞌ pektaluꞌ si Isus tu nga getaw dia, “Ay, yamu pa di nga getaw nemun, ndaꞌi salig niu dinaan, mipenulay amu! Pinlukas nau dumuma diniu. Santaꞌ pai kaibenen, ki ketigelu diniu? Uit niu dini naani gembataꞌ kiin!” 18Mendadi pimaag dayun ni Isus ki menulay kia. Migawaꞌ dayun su menulay, mitekaw mauliꞌay su gembataꞌ. 19Naa benaꞌ ndaꞌidunig lain getaw duma nilan, minadap dini Isus su nga sakupen, sinaak nilan diniin, “Sir, alanduni puunanen, ndaꞌ nami mautiday dun su menulay kitu?” 20Simbag ni Isus dinilan, “Sabaꞌ kulangi kesalig niu! Puꞌ taman taluꞌu diniu, ki kesalig niu, pia laak sia maꞌniin bagel salabuuk lisu mustasa, naa megaga niu suguꞌayig bentud kinuꞌ, laung niu, ‘Awaꞌa diin, galin ka ditu!’ dayun gumalin dema tuꞌu kig bentud. Kaas ndaꞌiduni ndiꞌ niu megaga! 21[Dagid ki maꞌniin palas, ndiꞌ mautidan, subay pebianen laak di kenenabi mukaꞌ di kekpuasa.]” 22Naa benaꞌ mikpungun dini Isus ditu Galilea su nga sakupen, kaliꞌ pektaluꞌ si Isus dinilan, “Mendadi naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan, duuni gendaw mateng, pegwakilu tu pegbayaꞌ nu getaw. 23Deksuꞌanen, petainu nilan. Laak dagid di ketelu endawen genat di kepatayu, petubuꞌenu puliꞌ.” Milegenan dayun gupia su nga sakupen ditu tinaluꞌ kia ni Isus. 24Naa minundas si Isus tu Capernaum, ilan nu nga sakupen. Mendadi duuni nga getaw mendawat buis tug Balay Pengedapan tu Megbebayaꞌ, luminabet ilan dini Pedro, sinaak nilan diniin, “Naa ki mekpetuꞌun diniu kia, megbayad ma buis tu Pengedapan tu Megbebayaꞌ?” 25“Baa, mauma ndiꞌ?” simbag ni Pedro. Minundas dayun si Pedro ditug balay. Sikna na mitulan si Pedro, miguna mektaluꞌ si Isus, sinaaken, “Naa, Simon, alandunig delendeman mu? Saꞌ su nga gadiꞌ dinig dibabaw lumbang, taꞌ taway duni megbayad buis dinilan? Su nga sakup nilan, saꞌ kig lain getaw?” 26Kaliꞌ sembag si Pedro, “Baa, ki ngag lain getaw da laak.” “Naa saꞌ maꞌantu,” laung ni Isus, “su sakup nu nga gadiꞌ, ndiꞌ ilan kambat megbayad buis dinilan. 27Dagid ki mendawat buis kia, tekaw mbuus melaati ginaa nilan dinita. Saꞌ maꞌnia, alapa benggwit, angaya dayun diag linaw, tikpuꞌ mu dia sug benggwit mu. Siknaa mekelaam, pegbentayay muig dialem babaꞌ ni sedaꞌ kia, duun dayuni maitaꞌ mu kwarta, sukal dig buis ta duaꞌ tu Pengedapan. Iin dayunig buis mu dinilan.”


Mateo 18

1  Mendadi ndaꞌ maiben, mikpesempel dini Isus su nga sakupen, sinaak nilan diniin, “Naa Sir, ki nga sakup di Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, taꞌ taway duni tampusan metaasi tindegen?” 2Saꞌ maꞌnia, suminabi si Isus sala tawan gembataꞌ, piꞌindegen di gedapan nilan. 3Kaliꞌ pektaluꞌ si Isus, “Naa taman taluꞌu diniu, ndiꞌ amu mekesakup tu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, subay megbegu betad amu, penunggilingan niu sug betad nu gembataꞌ. 4Puꞌ adin su menunggiling di gembataꞌ kini, saꞌitada mekpebabaꞌ dig lawasen, iin tuꞌu ki tampusan metaas sakup di Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ. 5Mukaꞌ pa padun, adin su menembaꞌ di sala tawan gembataꞌ maaꞌ ni gembataꞌ kini sabaꞌ nu kesakupen dinaan, naa gitunganen, naani mipenembaꞌen.” 6Kaliꞌ pagid pektaluꞌ si Isus, “Mendadi adin su getaw mekegdaang di sala tawan gembataꞌ kini, ki mikpetuud na dinaan, naa ki mekegdaang dun kia, saꞌ pinenggiꞌ palintangan gembagel galingan dayun lemesay tug laud, tumuꞌ megaan daitu, sabayaꞌ nu ginukuman nu Megbebayaꞌ tu getaw mekegdaang di gembataꞌ kini. 7Mekelelaatlelaat su kelaun getaw dig dibabaw lumbang sabaꞌ nu kegdaang di getaw. Minget ndiꞌ mesuꞌat puꞌ ndaꞌiduni kegdaang, laak pia maꞌantu, ki getaw mekegdaang di samatawen, iini mekelelaatlelaat gupia! 8“Kaas saladuaꞌ diniu, saꞌ pegdaangan ka, ki kemet mu atawaka geksud mui mekesabaꞌ dun, naa putuk mui kemet mu kiin atawaka geksud mu, beleng mu dayun! Puꞌ tumuꞌ pa mpedumaa di ketubuꞌ ndaꞌi tamanen, pungkula, sabayaꞌ mesangkapi kemet mu mukaꞌ geksud mu, laak lebuꞌen ka tug linaw gapuy ndaꞌ nai kepalengen! 9Mesama da saꞌ pegdaangan ka, ki mata mu pelumi mekesabaꞌ dun, naa asak mui mata mu kiin, beleng mu dayun! Puꞌ melengas pa diniꞌa saꞌ mpedumaa tu ketubuꞌ ndaꞌi tamanen, salabuuk daig lisu mata mu, sabayaꞌ mesangkapi mata mu, laak lebuꞌen ka tug linaw gapuy.” 10Laung ni Isus, “Kaas petubud amu, adun ndiꞌ niu peksudiꞌani nga gembataꞌ kini, pia sala tawan dinilan. Puꞌ taman taluꞌu diniu, saladuaꞌ dinilan, duuni sesuguꞌen nu Megbebayaꞌ getaw langit mektagikul dun. Mukaꞌ su getaw langit kia, gebii gendaw madap ditu Gamaꞌu tu gekbus langit. 11[Keduaꞌen, naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan, iini luminusadu dun, puꞌ adun guunen ku ki nga getaw mibeleng.] 12“Puꞌ alandunig delendeman niu? Pinenggiꞌ duuni sala tawan megatusi karnirunen, dayun mbelengi salabuuk dun. Ndiꞌen ba bilinen diag binentudan su siam puluꞌ buꞌ siam, adun penengaunen ki salabuuk kia mibeleng? Penengaunen lai! 13Dayun saꞌ metuunen na, taman taluꞌu diniu, kig leliagen di salabuuk kia, gembagel pa dig leliagen ditu siam puluꞌ buꞌ siam karnirunen kia, su ndaꞌ mbeleng. 14Naa, maꞌantu dadema su Gamaꞌ niu ditu gekbus langit. Iini mauyaꞌanen, ki nga gembataꞌ kini, ndaꞌiduni mbeleng dun, pia sala tawan dinilan.” 15Laung ni Isus, “Saladuaꞌ diniu, saꞌ duuni samasakup mu mekesalaꞌ diniꞌa, naa laaway mu sug duma mu kia, pesuun mu diniin ki salaꞌen kia. Laak abig mu, amu duaꞌ da. Dayun saꞌ mekineeg da diniꞌa, paingalan ta dun, mipegawen mu ki samasakup mu kia. 16Dagid saꞌ ndiꞌ mekineeg diniꞌa, naa laaway mu puliꞌ, tituluꞌay mu, laak pedunut mu pelumi sala tawan atawaka duaꞌ tawan, maaꞌ dadema nu sinulat ditu Taluꞌ nu Megbebayaꞌ, laung, ‘Saꞌ duuni getaw dengatenen sug dumanen, subay takesiꞌan telu tawan. Saꞌ ndiꞌ mesuꞌati telu, sukal da saꞌ duaꞌ tawan.’ 17Dagid,” laung ni Isus, “saꞌ ndiꞌ dadema gusay mekineeg dinilan su samasakup mu kia, naa suknaꞌay mu pelum tu gedapan nu pikumpungan nu nga sakupu. Pidag pa tanan, saꞌ ndiꞌ pa gusay mekineeg ditu pikumpungan, naa ki getaw kia, pelepeng mu di kanaꞌ mekpetuud, atawaka di getaw mendawat buis.” 18Laung padun ni Isus, “Kaas taman taluꞌu diniu, adin sug benduun niu dinig dibabaw lumbang, benduun dadema ditu gekbus langit. Adin sug buangen niu dinig dibabaw lumbang, buangen dadema ditu gekbus langit. 19“Mukaꞌ padun taman taluꞌu diniu, adinig duaꞌ tawan diniu senguꞌen niui penenebiin niu, naa pia alanduni penengiin niu, begay dadema nu Gamaꞌu ditu gekbus langit. 20Puꞌ adinig duaꞌ tawan atawaka telu tawan mekpungun miksekat di kesakup nilan dinaan, naa naan, ditu dau dema, mungun dau dema dinilan.” 21Mendadi mikpesempel dini Isus si Pedro, kaliꞌ saak diniin, “Naa Kaunutan, saꞌ duuni samasakupu menamal mekesalaꞌ dinaan, sanu deksuꞌ mai pedasun ku diniin? Sampay nga pitu deksuꞌ?” 22Simbag ni Isus, “Kanaꞌ lai pitu deksuꞌ da laak. Sinangkaliꞌ saꞌ pinenggiꞌ pitu puluꞌi pitu, naa pedasun mu pa gusay. 23Puꞌ su Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, maꞌniniig bianen. Penenggiꞌan ku duni gadiꞌ, piningilanen su nga sesuguꞌenen di nga gutang nilan diniin. 24Mendadi benaꞌ miningil dun su gadiꞌ, duuni sesuguꞌenen iwit diniin, aba, kanaꞌ laak sanu laksaꞌi gutangen, 25ndaꞌidun pa paduni sukatanen dun. Naa saꞌ maꞌnia, sinuguꞌ sia nu gadiꞌ peksaluy ki sesuguꞌen kia adun mbaal gulipen, kampuꞌ nu sawanen mukaꞌ su kelaun bataꞌen. Sampay su gikteb gimunen, peksaluy pa pagid sia, adun elapen sia nu gadiꞌ su galinen, bayad tu gutang kia. 26Dagid benaꞌ midengeg nu sesuguꞌen kinii sinuguꞌ sia nu gadiꞌ, minginlulud di gedapanen mekpekilelaat diniin, laungen, ‘Ay, Adiꞌ, kelelaat pektigela dinaan, puꞌ biadan ku daig launanen!’ 27Mendadi ki gadiꞌ kini, kaliꞌen medengeg, milelaat tuꞌu diniin, pituyangen su gutangen mukaꞌ biluyen su sesuguꞌenen kia. 28“Dagid su kepalus laak nu sesuguꞌen kia dia gadiꞌ,” laung pa ni Isus, “duuni misungkaken sala tawan sama sesuguꞌenen. Naa ki sama sesuguꞌenen kini, duun dademai gutangen diniin, megatus denario da laak. Dagid kaliꞌ maitaꞌ nu sesuguꞌen su mikautang diniin kia, piguidanen masiꞌ dig liig, lingeken sia, laungen diniin, ‘Naa, biaday mu na su gutang mu kia dinaan!’ 29Miglaub dayun di gedapanen su sama sesuguꞌenen, mikpekilelaat diniin, laungen, ‘Kelelaat diniꞌa, pektigela dinaan, puꞌ biadan ku da diniꞌa!’ 30Dagid kig bekna sesuguꞌen kini, ndaꞌ peliag. Palu pa mekpedasun dun, ndiꞌ na daan. Pipirisunen sungkini sama sesuguꞌenen, sampay da dun mbayaden sia su gutangen. 31“Naa kaliꞌ mesuunay nu ngag duma sesuguꞌen, milegenan ilan dun gupia, linaawan nilan dayun su gadiꞌ, inukit nilan diniinig launanen kia. 32Kaliꞌ medengeg nu gadiꞌ, sinabinen su sesuguꞌen kia, tinaluꞌen diniin, ‘Paa, melaata sesuguꞌen! Ndaꞌu ba pedesunay ki gutang mu kia, gembagel dadema gupia? Minengia laak kelelaat, pidasun ku yaꞌa dayun. 33Saꞌ maꞌnia, iini bentanganen, lilaatan mu dadema sia su sama sesuguꞌen mu, puꞌ yaꞌa, lilaatan ku yaꞌa dadema.’ 34Maꞌantu, mitutung gangit su gadiꞌ. Pipirisunen dayun su sesuguꞌenen kia dakus pisilutanen. Naa alandun bai keguaꞌen, subay gelaꞌenen pa biaday su tibuuk gutangen?” 35Diksuꞌ ni Isus su taluꞌen, “Mendadi yamu dema, diadia maꞌantui penggulaulaan diniu nu Gamaꞌu ditu gekbus langit, saꞌ ndiꞌ niu pedesunen su salaꞌ nu nga samasakup niu di ndiꞌ megduaꞌduaꞌig delendeman niu dun.”


Mateo 19

1  Naa benaꞌ mideksuꞌ ni Isus su kektituluꞌen kia, migawaꞌ dia Galilea, duminipag tu Tubig Jordan, miditu prubinsya Judea pelum. 2Melaun gupia getaw migdunut diniin, pineguliꞌaneni pegladu dinilan. 3Mendadi, duuni nga Pariseo kuminitaꞌ dini Isus, pengimanan nilan sia iin. Suminaak dini Isus su nga Pariseo, “Naa, biwang ba dinita ditu Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ, belengen nug laki su sawanen, pia alanduni puunanen?” 4Suminuliꞌ dayun si Isus sumaak dinilan, laungen, “Baa, ndaꞌ ba niu mbasa su misulat ditu Taluꞌ nu Megbebayaꞌ puꞌ ditu pikpuunan nug launan, biwat nu Megbebayaꞌ su getaw laki mukaꞌ libun? 5Mukaꞌ padun miktaluꞌ su Megbebayaꞌ, ‘Mendadi kagina maꞌantu, sug laki, suay ditu ginaꞌen buꞌ gamaꞌen, sumalabuuk na tu sawanen. Kaas su kamun duaꞌ lawas pailan, meksala lawas nailan.’ 6Naa saꞌ maꞌantui pisulat nu Megbebayaꞌ, maꞌananen, sug laki mukaꞌ su sawanen, kanaꞌ nailan duaꞌ lawas, puꞌ sala lawas nailan. Su piksalabuuk nu Megbebayaꞌ, subay ndiꞌ nu kilawan pepegbelengen.” 7Sinaak pelum nu nga Pariseo, “Naa saꞌ maꞌantu, taꞌ mai duuni palinta dun ni Moises puꞌ sug laki, mekpebaal pa keligenan tuꞌus dun, dayun megbeleng tug sawanen?” 8Kaliꞌ sembag si Isus, “Paa, kaas ma biwang ditu palinta nu Megbebayaꞌ sinulat ni Moises, mbeleng niu su nga sawa niu, puꞌ sabaꞌ nu ketegas nu gulu niu. Laak dagid genat tu kebuat nu Megbebayaꞌ di gekleb langit buꞌ lupaꞌ, kanaꞌ maꞌnia. 9Kaas naan kini, iini taluꞌu diniu, adin sug laki belengenen su sawanen, asa ndaꞌ peglelingay sug libun, dayun menginsawa na puliꞌ dig lain libun sug laki, naa kiin, mikesalaꞌ dusa.” 10Kaliꞌ dayun pektaluꞌ su nga sakup ni Isus, “Apelai Sir, naa saꞌ maꞌniai palinta mekatag di senlangan, iini gempia, ndiꞌ menginsawai getaw.” 11Kaliꞌ sembag si Isus, “Aa naa, ki teluꞌen mu kia, ndiꞌ megaga dunutay nu kelaun getaw, subay su laak tenduꞌen nu Megbebayaꞌ adun mekedunut dun. 12Puꞌ duunig laki ndiꞌ mekenginsawa, sabaꞌ gasalen. Duun pelumi ndiꞌ dadema mekenginsawa, puꞌ tebiaꞌ, iningemuan nu samatawen. Mukaꞌ pa padun, duun pelumi ndiꞌ menginsawa, puꞌ adun teleduunen su gabangen tu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ. Kaas adin su mekegaga tu teluꞌen kini, naa gempia pedunutanen.” 13Naa duuni getaw mimeguit bataꞌ nilan ditu ni Isus adun pendepenanen ilan mukaꞌ penenebianen. Laak dagid su nga sakup ni Isus, pimaag nilani nga getaw kia. 14Kaliꞌ pektaluꞌ si Isus, “Ki nga gembataꞌ kiin, petuyang niu ilan mangay dinaan, ndiꞌ niu belibaday. Puꞌ iin laaki mekesakup tu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, su megimbataꞌ dig betaden.” 15Saꞌ maꞌnia, dipenan dayun ni Isus su nga gembataꞌ kia. Mitubusen depenay, mipanaw si Isus. 16Mendadi duuni getaw kuminitaꞌ dini Isus, sinaaken diniin, “Sir, taꞌ alanduni gempia penggulaulaan ku, adun mpedumau tu ketubuꞌ ndaꞌi tamanen?” 17Suminaak puliꞌ si Isus di getaw kia, “Baa, mauma dema saakan mau mekatag di gempia penggulaulaan? Sala Tawan da laaki mekesuun tantu. Dagid saꞌ mauyaꞌan mu mpedumaa tu ketubuꞌ ndaꞌi tamanen, iini pektalentenay mu su nga palinta.” 18Sinaak ni getaw kia, “Naa, taꞌ ma palintaay dun?” Kaliꞌ sembag si Isus, “Maꞌniin ndiꞌa pekpatay, ndiꞌa pegdusa, ndiꞌa pegdaaw, ndiꞌa penakesiꞌ dig balus, 19pegbesaay mu su ginaꞌ mu buꞌ gamaꞌ mu, petail mu sug duma mu. Su kepetail mu diniin, pelepeng mu di kepetail mu dig lawas mu.” 20Kaliꞌ sembagig begu getaw kia, “Naa Sir, ki kelaun palinta kia, dinunutan ku. Naa saꞌ maꞌantu, alandun pai kulang dinaan?” 21“Mendadi,” laung ni Isus, “saꞌ mauyaꞌan mu mekesuun ka tantu, naa panawa na, peksaluy mu ki kelaun gimu mu, dayun pemegay mu tu nga pubri getaw su galinen. Duun dayuni gaꞌus mu ditu gekbus langit. Dayun puliꞌa dini naan, pegdunuta dinaan.” 22Dagid kaliꞌ medengeg nug begu getaw ki tinaluꞌ kia ni Isus, migawaꞌ dia ni Isus, milegenan patiꞌ, puꞌ medatuꞌ gupia getaw iin. 23Mendadi su kepalus nug begu getaw kia, kaliꞌ pektaluꞌ si Isus tu nga sakupen, “Taman taluꞌu diniu, ki medatuꞌ getaw, melegen tuꞌu ki kesakupen tu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ. 24Puliꞌan ku teluꞌay diniu, melemu pa su kebian nu petubuꞌen kamelyu dig luang taiꞌ, sabayaꞌ nu kesakup nu medatuꞌ getaw tu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ.” 25Naa benaꞌ midengeg nu nga sakup ni Isus su tinaluꞌen kia, mipatiꞌ ilan mesebuꞌay dun. Laung nilan, “Saꞌ maꞌantu, Sir, duun bai megawen?” 26Pingenlengan ni Isus su nga sakupen, kaliꞌ pektaluꞌ, “Ndiꞌ daan megaga nu kilawan. Dagid su Megbebayaꞌ, ndaꞌiduni ndiꞌen megaga.” 27Suminambut dayun mektaluꞌ si Pedro, laungen, “Sir, yami kini, bileng na nami gupia ki kelaunanen, adun megdunut ami diniꞌa. Naa saꞌ maꞌantu, alanduni sugda dinami?” 28Laung ni Isus, “Taman taluꞌu diniu, saꞌ mateng su Kebuat Puliꞌ tu gekleb langit buꞌ lupaꞌ, naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan, mingkud nau tuꞌu meglekaunutan, medayag na su kelengas nu pegbayaꞌu. Naa saꞌ mingkud nau meglekaunutan, yamu nu nga sepuluꞌ buꞌ duaꞌ tawan sakupu, mingkud damu dema mengukum tu nga sepuluꞌ buꞌ duaꞌ bansa nu getaw Israel. 29Mukaꞌ adini getaw belengenen sug balayen, saꞌ su nga pateden libun laki, ginaꞌen saꞌ gamaꞌen, ngag bataꞌen sampay sug lupaꞌen, sabaꞌ nu kesakupen dinaan, naa sugdaan megatus piluꞌ, mukaꞌ mpeduma pa pagid tu ketubuꞌ ndaꞌi tamanen. 30Laak dagid melaun getawi mauna nemun, iini mbinayaꞌ saꞌ matengi gendaw kiin ditug binayaꞌ gebii buꞌ gendaw. Melaun dadema getaw mbinayaꞌ nemun, iin na sungkini mbaluy muna saꞌ matengi gendaw kiin.”


Mateo 20

1  Kaliꞌ pektaluꞌ si Isus, “Mendadi saꞌ meglekaunutan na tuꞌu su Megbebayaꞌ, maꞌniniꞌig bianen. Petanggiꞌu di getaw meliwagig lupaꞌen, milapus mpanaw, puꞌ menengaw tindananen mengimbaal dia pegimulananen gubas. 2Mendadi benaꞌ mibaangan nu gapuꞌ lupaꞌi nga tindananen, mikpasad ilan, iini tindan dinilan ki sendaw, sala denario, iinig lagaꞌen ki sendaw di timpu kitu. Naa saꞌ maꞌantu, sinuguꞌen dayun ilan mangay mengimbaal dia pegimulananen kia. 3Mendadi benaꞌ miginengaꞌ menaiki gendaw, mipanaw puliꞌ su gapuꞌ lupaꞌ, minangay puliꞌ tu tebuꞌan. Duuni nga getaw minitaꞌen pemegindeg laak dia, ndaꞌig baalen nilan. 4Tinaluꞌen dinilan, ‘Naa yamu pagid, angay amu dema pengimbaal ditu pegimulanan ku. Dayun ki tindan diniu, peksemaan ku di kengimbaal niu.’ 5Saꞌ maꞌnia, mipanaw ilan dema. Naa iin nai migbatag ia, saꞌ miktui gendaw mukaꞌ ginengaꞌ menaugi gendaw, maꞌantu da gusayi pinggulaula ni gapuꞌ lupaꞌ kia. 6Benaꞌ sungu na mesindepi gendaw, mipanaw na puliꞌ ditu tebuꞌan. Duun pa gusayi nga getaw pemegindeg dia. Sinaakanen ilan dayun, laungen, ‘Mauma iin sendaw amu gupia dini, ndaꞌig baalen niu?’ 7Kaliꞌ ilan sembag, ‘Waꞌa, puꞌ ndaꞌiduni tumindan dinami.’ Laung dayun nu gapuꞌ lupaꞌ, ‘Naa saꞌ maꞌantu, angay amu pengimbaal ditu pegimulanan ku.’” 8Laung pa ni Isus, “Mendadi benaꞌ misindep nai gendaw, miktaluꞌ su gapuꞌ lupaꞌ ditu kapatasen, ‘Naa, sabi mu su nga tinindanan, tindanay mu ilan. Laak iini pauna mu tindanay, su mibinayaꞌ mengimbaal. Dayun mu tindanay su ngag duma, sampay su miuna mengimbaal, iini binayaꞌ mu tindanay.’ 9Naa su nga getaw mikpuun mengimbaal saꞌ sungu na mesindepi gendaw, iini tindan dinilan, piksala denario. 10Mendadi su nga miuna mekpuun mengimbaal, saꞌ ilan pelumi minangay mekpetindan, laung nilan dun melaun siaig danilan tindan. Dagid su da daan masiꞌ, piksala denario da gusayi tindan dinilan. 11Kaliꞌ nilan medawat su kwarta nilan, pigbensi nilan su gegalen nilan kia. 12Laung nilan, ‘Paa, ki nga tampusan binayaꞌ kia, mingimbaal laak sauras da! Yami dagid, sendaw ami gupia miktigel mengimbaal, mesait pedes pa padun! Kaas mauma ki tindan dinilan, pisama mu da gusay di tindan dinami?’ 13Dagid kaliꞌ pektaluꞌ su gapuꞌ lupaꞌ di sala tawan dinilan, ‘Aba, lai, ndaꞌu yaꞌa limbungay. Puꞌ iini pegdelendem mu, sinanguꞌ mu su tindan sendaw, sala denario. 14Kaas alap mu ki tindan mu kini, uliꞌa dayun. Puꞌ iini mauyaꞌan ku, peksemaan ku su tindan diniꞌa mukaꞌ su tindan tu mibinayaꞌ mengimbaal. 15Ki kwartau kia, kanaꞌ ba naani megbayaꞌ dun? Naa saꞌ metawalu, mauma mingimbegua dun?’” 16Diksuꞌ ni Isus su taluꞌen, “Kaas ki nga getaw mbinayaꞌ nemun, iini mbaluy mauna di gendaw kiin ditug binayaꞌ gebii buꞌ gendaw. Ki nga getaw mauna nemun, iin na sungkini mbinayaꞌ di gendaw kiin.” 17Naa maꞌantu, pektuad si nga Isus tu Jerusalem. Mendadi sinegay nilan mpanaw, sinabi ni Isus su sepuluꞌ buꞌ duaꞌ tawan sakupen. Kaliꞌ pektaluꞌ si Isus dinilan, 18“Naa, pektalentenay niu gupia ini. Kini, tuad naita tuꞌu di Jerusalem. Mendadi saꞌ mateng ita dia, naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan, pegwakilu tu nga kaunutan nug belian nu getaw Judea mukaꞌ tu nga mekpetuꞌun di Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ. Ukumanu dayun nilan lagaꞌ na ginau, 19mukaꞌ pegwakilu nilan tu nga kanaꞌ getaw Judea, pengimusaunganu nilan mukaꞌ bedasenu nilan. Dayunu lensangay di kurus. Laak dagid di ketelu endawen genat di kepatayu, petubuꞌenu puliꞌ.” 20Naa duunig libun, sawa ni Sebedeo, minadap dini Isus, ilan nug duaꞌ tawan bataꞌen si Santiago kiin mukaꞌ si Juan. Minginlulud dayun di gedapan ni Isus sug libun, puꞌ duuni ubugenen diniin. 21Mendadi sinaak ni Isus tug libun, “Alandun mai penengiin mu baalen ku diniꞌa?” Kaliꞌ sembag, “Naa Sir, saꞌ mingkuda na tuꞌu meglekaunutan, naa iin siai penengiin ku diniꞌa, kig duaꞌ tawan bataꞌu kini, naa paingkuden mu ilan ditu gupid mu. Su sala tawan, diin dapit lintu mu, su sala tawan pelum, diin dapit bibang mu.” 22Liningay dayun ni Isus kig duaꞌ tawan mekpated, bataꞌ nig libun kia, kaliꞌ sembag dinilan, “Baa, ndaꞌ niu mesuunay ki inubug niu kiin. Taꞌ itu, megaga ba niu minum di tasa mipenuꞌ kelegenay, ki sunguun ku na inumay?” “Waꞌa, Sir,” laung nilan, “megaga da nami.” 23Laung ni Isus, “Naa metuud, ki tasa ginuman ku, mekainum amu dun daan tuꞌu. Laak dagid pia maꞌantu, ndaꞌi pegbayaꞌu memiliꞌ tu getaw mingkud di gupidu, diin dapit lintuu mukaꞌ di dapit bibangu. Puꞌ iin da laaki mekesaing dinaan, adin su gandang mitenduꞌ nu Gamaꞌu.” 24Naa su nga sepuluꞌ tawan samasakup nilan dini Isus, benaꞌ midengeg nilan ki inubug kia nu ginaꞌ ni Santiago mukaꞌ ni Juan puꞌ ilan siai sumaing dini Isus saꞌ meglekaunutan, lingetan ilan dun. 25Mendadi, sinabi ni Isusi kelaun sakupen kia, kaliꞌ pektaluꞌ dinilan, “Naa su nga kanaꞌ getaw Judea, misuunan niu puꞌ gembegati kegbayaꞌ dinilan nu kaunutan nilan. Mukaꞌ su ngag begelal nilan, metegas demai keguit nilan tu nga sakup nilan. 26Dagid yamu, ndiꞌ amu mpia mengmaꞌantu. Sinangkaliꞌ adin diniui mauyaꞌanen sia metaasi tindegen, subay iin nai mbaal sesuguꞌen niu. 27Kaas adini mauyaꞌanen sia puꞌ iini tampusan metaasi tindegen dig launan niu, subay iin nai mbaal maaꞌ nu gulipen niu. 28Puꞌ pia pa naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan, kanaꞌ iini luminusadu dun dinig lumbang, puꞌ adun duuni megabang dinaan. Segaga iin sungkini ginangayu medini, puꞌ adun ebangan ku su kilawan, sampay petainu, puꞌ adun lekaten ku su melaun getaw.” 29Naa saꞌ minundas pelum si nga Isus genat dia Jerico, melaun gupia getaw mimegdunut dinilan. 30Naa saꞌ mipalus ilan dig lunsud kia, duunig duaꞌ tawan buta pegingkud dia geksid dalan. Mendadi benaꞌ midengeg nug buta puꞌ megbian dia si Isus, migbeksay ilan dayun, laung nilan, “Uu Sir, Sapuꞌa ni David, lelaatay mu ami!” 31Kig buta kia, pigbeluꞌan dayun nu melaun getaw, pimaag nilan sia. Laak palu pa mpemaag, ndiꞌ, minamal ilan mektawag, laung nilan, “Uu Sir, Sapuꞌa ni David, lelaatay mu ami dema tuꞌu!” 32Tuminlen dayun si Isus, sinabinen su ngag buta kia. Sinaak ni Isus, “Taꞌi penengiin niu dinaan?” 33“Sir, liagan nami sia, mekengitaꞌ nami!” 34Milelaat si Isus dinilan, dipenanen dayun ki mata nilan. Lemen laak ilan dipenan ni Isus, mikengitaꞌ na tuꞌu sug duaꞌ tawan buta. Mukaꞌ tumindug ilan dini Isus tug dalan.


Mateo 21

1  Mendadi, minundas na tuꞌu ditu Jerusalem si nga Isus. Benaꞌ mesempel nailan dia, misebang ilan dig lunsud piningalan dun Betpahe, dia guksad nug Bentud nu nga Gayu Olibo, suminuguꞌ si Isus dig duaꞌ tawan sakupen. 2Laungen dinilan, “Bundas amu diag lunsud kia dia gunaan. Mendadi saꞌ mateng amu ditu, duun dayuni maitaꞌ niu petubuꞌen asno iniketan, dakus duuni natinen. Naa kiin, ubaday niu, agak niu dayun dini naan. 3Naa saꞌ duuni sumaak diniu, taluꞌ niu diniin, ‘Duunig baalan dun nu Kaunutan.’ Begayen dayun diniu.” 4Kaas maꞌniai mipenggulaula, puꞌ adun menuud su sinulat dengantu nu pimuunan nu Megbebayaꞌ ditu Misulat Taluꞌen, laungen, 5“Teluꞌay niu su nga getaw Sion, Bentayay pa daan niu, pegdateng na ki gadiꞌ niu! Iin, mekpebabaꞌ dig lawasen, peksakay laak asno. Laak kanaꞌ pa asno, nati laak.” 6Naa saꞌ maꞌantu, mipanaw sug duaꞌ tawan sakup ni Isus, pituud nilan su suguꞌanen dinilan. 7Inagak nilan ditu ni Isus sug asno, dakus su natinen. Mendadi benaꞌ minateng ilan dia ni Isus, inigan nilan suub nilan sug lekud nu ngag asno. Suminakay dayun si Isus ditu nati. 8Mukaꞌ melaun getaw mimelat suub nilan dia karsada mbianan ni Isus, basa nilan diniin. Sug duma pelum, minalap panga gayu daunan, inikam nilan dadema dia karsada. 9Mendadi su nga melaun getaw mpanaw di gunaan ni Isus, mesama di nga getaw peglendug dig binayaꞌen, mimeksay ilan, laung nilan, “Pegbesaan ki Sapuꞌ ni David kini! Melengas pepianan iin nu Megbebayaꞌ, ki minateng na pigwekilan nu Kaunutan Megbebayaꞌ! Pegbesaan dadema su Megbebayaꞌ ditu gekbus langit!” 10Naa benaꞌ minateng na tuꞌu di Jerusalem si Isus, misasawi ginaa nu kelaun getaw dia. Kaliꞌ ilan peksinaakay, “Taꞌi gasalen iin?” 11Simbag nu melaun getaw kia mimegdunut dini Isus, “Kini si Isus, pimuunan nu Megbebayaꞌ, getaw Nazaret, sakup Galilea.” 12Naa minangay si Isus tu Pengedapan tu Megbebayaꞌ. Mendadi benaꞌ minateng dia, ki kelaun mendagang guliden mukaꞌ su nga menaluy dia, pingutidanen. Pimbelikwangen pa pagid su ngag lemisaan nu nga membeles selapiꞌ, sampay su nga gingkudan nu nga mendagang malepati, guliden tu Megbebayaꞌ. 13Miktaluꞌ si Isus dinilan, “Misulat ditu Taluꞌ nu Megbebayaꞌ, ‘Ki Pengedapan dinaan, iini paingalan dun, balay penenebian.’ Dagid yamu kiin, binaal niu pegegludan ngag limbungan getaw ki Pengedapan kini!” 14Mendadi saanan ni Isus dia Pengedapan, miditu niin su ngag buta dakus su nga pilung, pineguliꞌanen ilan dayun. 15Dagid ki nga kaunutan nug belian nu getaw Judea mukaꞌ ki nga mekpetuꞌun di Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ, minitaꞌ nilan ki mekesalebuꞌ pinggulaula kia ni Isus dakus nga gembataꞌ memeksay, laung nilan, “Pegbesaan ki Sapuꞌ ni David!” Sabaꞌ minitaꞌ nu nga kaunutan kini, milaat dayuni ginaa nilan dini Isus. 16Sinaak nilan diniin, “Baa, midengeg mu da su pekteluꞌen nu nga gembataꞌ kiin?” “Midengegu lai,” simbag ni Isus. “Mendadi, ndaꞌ ba niu mbasa ki misulat ditu Taluꞌ nu Megbebayaꞌ kini? Iini misulat dun, ‘Uu Megbebayaꞌ, piktuꞌunan mu megenal diniꞌa su nga gembataꞌ, sampay su nga pegduduꞌ pa.’” 17Bilengan dayun ni Isus ki nga kaunutan kia, migawaꞌ na puliꞌ dia Jerusalem, mipuliꞌ pa ditug lunsud Betania, minangay pa mengintulugan dia. 18Naa benaꞌ miksala gendaw, milapus si Isus mpuliꞌ dia Jerusalem. Saananen diag dalan, migutem si Isus. 19Kaliꞌ megutem, duuni minitaꞌen dia geksid dalan sala puun gayu igera. Linaawan dayun ni Isusi gayu kia, laak kaliꞌ pekpesempel dun, lumbus laak masiꞌ daun kig igera kia. Miktaluꞌ dayun si Isus tu gayu, laungen, “Genat nandaw, ndaꞌidun na puliꞌig bunga mu!” Lemen laak mitaluꞌ ni Isus, milanes dayun su gayu igera. 20Naa mendadi su nga sakup ni Isus, benaꞌ minitaꞌ nilani gayu igera kia, mipatiꞌ ilan mesebuꞌay, laung nilan, “Apelai, mikendutaꞌi gayu kini, mitekaw pelum melanes?” 21Simbag ni Isus dinilan, “Taman taluꞌu diniu, saꞌ sumalig amu mukaꞌ kanaꞌ megduaꞌduaꞌi kesalig niu, naa mpenunggilingan dadema niu ki pinggulaulau dig igera kini. Pidag pa tanan, pia pa mektaluꞌ amu dig bentud kinuꞌ, ‘Mainata, peksilabuꞌa tug dagat,’ naa kiin, menuud dema tuꞌu. 22Mendadi pia alanduni penenebiin niu, malap niu, saꞌ sumalig amu.” 23Naa mipuliꞌ si Isus tu Pengedapan tu Megbebayaꞌ, sumiled dayun dia. Mendadi saꞌ mikpetuꞌun si Isus, ki nga kaunutan nug belian nu getaw Judea mukaꞌ su ngag duma kaunutan nilan, minadap ilan diniin. Sinaak nilan diniin, “Paa, ki pinggulaula mu kini, taꞌ bai pegbayaꞌ mu menggulaula dun? Taꞌ taway dun bai migbegay diniꞌa pegbayaꞌ penggulaulaan mu?” 24Laung pelum ni Isus dinilan, “Naa, saakan ku amu deliꞌ sektaang. Dayun saꞌ mesembag na niu, pesuun ku dadema diniu su pigenatan nu pegbayaꞌu penggulaulaan kui maꞌnini kini. 25Iini sembag niu dinaan, si Juan kiin, adin genat su pegbayaꞌen memunag tubig tu nga getaw? Genat tu Megbebayaꞌ, saꞌ genat ba laak di kilawan?” Naa saꞌ maꞌnia, migyagayaga dayuni nga kaunutan kia, laung nilan, “Naa, taꞌ ma? Saꞌ pinenggiꞌ sembagen ta, ‘Su pegbayaꞌ ni Juan, genat tu Megbebayaꞌ,’ naa sumumpat dayun si Isus kini, ‘Saꞌ maꞌantu, mauma dema ndaꞌ niu petuuday si Juan?’ 26Saꞌ sembagen ta pasiꞌ, ‘Genat laak di kilawan,’ mendek ita tu nga getaw, puꞌ su kelaun getaw, mituudan ilan dun puꞌ pimuunan nu Megbebayaꞌ si Juan.” 27Kaas iin laaki mesembag nilan dini Isus, “Ndaꞌ nami mesuunay.” Laung dayun ni Isus dinilan, “Naa saꞌ maꞌantu, ndiꞌu dadema pesuun diniu saꞌ taꞌi pigenatan nu pegbayaꞌu penggulaulaan kui maꞌnini kini.” 28Sinumpatan pa gusay ni Isus su taluꞌen di nga kaunutan kia, laungen, “Alandun ma demaig delendeman niu dun kini? Duuni getaw, duaꞌ tawanig bataꞌen. Mendadi duuni gendaw, linaawan nu getaw kini sug bataꞌen gulangbataꞌ, laungen, ‘Naung, angaya nandaw mengimbaal ditu pegimulanan ta gubas.’ 29Dagid kig bataꞌen kini, kaliꞌ sembag, ‘Baa, mpauku.’ Laak benaꞌ ndaꞌ maiben, migilengig delendemanen, minangay da dayun mengimbaal ditu. 30Dayun su gamaꞌen kia, linaawanen pelum kig bataꞌen kia ngudan, maꞌnia dademai sinuguꞌen diniin. Naa ki ngudan kini, kaliꞌ sembag, ‘Naa waꞌa, Amaꞌ.’ Asa iin, ndaꞌ da angay ditu mengimbaal. 31Naa saꞌ maꞌnia, kig duaꞌ tawan kia, adin ma su mikpetuud tu suguꞌan nu gamaꞌen?” “Baa,” simbag nilan, “su da gulangbataꞌ.” Kaliꞌ dayun pektaluꞌ si Isus di nga kaunutan nu getaw Judea kia, “Taman taluꞌu diniu, su nga mendawat buis mukaꞌ tebiaꞌ, su ngag libun meglaat pekesuunan, mauna ilan diniu sumakup tu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ. 32Puꞌ si Juan kiin Memunag Tubig, mituaꞌ mekpenuluꞌ diniu tug dalan tu tantu kekesuun, dagid ndaꞌ niu iin petuuday. Asa su nga mendawat buis mukaꞌ ngag libun meglaat pekesuunan, mikpetuud ilan dini Juan. Dagid yamu kiin, pia pa minitaꞌ niu puꞌ mikpetuud ilan diniin, naa ndaꞌ amu gusay peksikesuun, ndaꞌ niu petuuday si Juan.” 33Kaliꞌ gusay pektaluꞌ si Isus di nga getaw Judea kia, “Kineegay niu ki salabuuk sambingay. Duuni getaw meliwagig lupaꞌen, migimula pegimulanan gubas. Benaꞌ mitubusen pemulanay, binaliten dayuni pegimulananen, migengkul seludan tu nga tubig nu gubas saꞌ intesenen, mukaꞌ migbaal pa pagid metaas pegelungan dun. Saꞌ mitubus, pisaꞌupen di nga getawi pegimulananen kia, dayun mipanaw dig lain benwa. 34“Mendadi benaꞌ sungu na sungkuꞌ su pegimulanan, suminuguꞌ su gapuꞌen di nga sesuguꞌenen meditu nga saꞌup, puꞌ adun elapen nilan sug daniin gilas. 35Laak dagid kaliꞌ dateng ditu su nga sinuguꞌ, aba, ginapus nu nga saꞌup. Sala tawan sesuguꞌen, binadas nilan. Sala tawan pelum, binunuꞌ nilan. Sala tawan pa pagid, binatu nilan. 36Naa suminuguꞌ na pelum su gapuꞌ nu pegimulanan di nga sesuguꞌenen, melaun pailan pelum. Benaꞌ minateng ditu su nga sinuguꞌ, maꞌantu da gusayi pinggulaula dinilan nu nga saꞌup. 37Mendadi tigaꞌwan, iin na sungkini sinuguꞌ nu gapuꞌ nu pegimulanan mangay tu nga saꞌup, ki na bataꞌen. Puꞌ maaꞌ laungen pa dig dialem delendemanen, ‘Tumuꞌ saꞌ kig bataꞌu na kini, pegbesaan nilan iin.’ 38Laak dagid saꞌ midayag na nu nga saꞌup sug bataꞌen kia, miksabutsabut ilan dayun, laung nilan, ‘Aa naa, kiin na tuꞌu sug bataꞌ nu gapuꞌ nu pegimulanan kini. Tala, tumuꞌ petain tain, adun danita na su petenged sia diniin!’ 39Mendadi benaꞌ minateng dia nilan kig bataꞌ kini nu gapuꞌ nu pegimulanan, inukpaꞌan nilan, piniglak nilan tug liu nu pegimulanan, pinatay nilan tuꞌu. 40“Naa saꞌ maꞌnia,” sinaak ni Isus, “saꞌ mateng su gapuꞌ nu pegimulanan gubas, alandun ma dayuni penggulaulaanen di nga saꞌup kini?” 41Kaliꞌ ilan sembag, “Baa, pemunuꞌenen ilan la tuꞌu! Melaatig betad nilan, melaat dademai palas nu kepatay nilan. Dayun lain getaw na pelumi pesaꞌupen tu pegimulananen kia, adin su meseligan megbegay diniin gilasen saꞌ sungkuꞌ na su pegimulanan.” 42“Waꞌa daan,” simbag ni Isus. “Puꞌ ndaꞌ ba niu mbasa su sinulat ditu Misulat Taluꞌ nu Megbebayaꞌ, maꞌniniꞌ? ‘Kig batu pimilas nu nga megbaal balay, iini mibaal tampusan gempagen gintudan nug balay. Puꞌ kiin, pigbaal nu Kaunutan Megbebayaꞌ, kaas leliagen ita dun gupia!’” 43Pidayun gusay ni Isus su taluꞌen di nga kaunutan nu getaw Judea kia, laungen, “Kaas taman taluꞌu diniu, iini puunanen, uiꞌen diniu su kesakup niu tu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, begay sungkin dig lain bansa nu getaw, ki megbegay diniin gempia sengkuꞌ. 44[Naa kig batu kini, adin getawi medapal dun, mbeliꞌan patiꞌ. Saꞌ pasiꞌ melabuꞌ kig batu kini, adin su metenaꞌanen, melasak tananig lawasen.]” 45Naa ki nga kaunutan nug belian nu getaw Judea mukaꞌ su nga Pariseo, benaꞌ midengeg nilan su nga sinambingay kia ni Isus, misimaꞌ nilan puꞌ ilani pisugaten dun. 46Kaas pidaap nilan sia si Isus, laak mindek ilan ditu nga getaw, puꞌ su melaun getaw, mituudan ilan dun puꞌ pimuunan nu Megbebayaꞌ si Isus.


Mateo 22

1  Naa miksambingay pa gusay si Isus tu nga getaw, laungen, 2“Mendadi saꞌ meglekaunutan na tuꞌu su Megbebayaꞌ, maꞌniniꞌig bianen. Petanggiꞌu di gadiꞌ miglekebibu, puꞌ beliꞌiin sug bataꞌen. 3Mendadi benaꞌ sungu na megdeksuꞌ sug belaꞌi, suminuguꞌ ki gadiꞌ kini di nga sesuguꞌenen meksabi tu nga getaw pisebutanen, adun sumaup nailan ditug belaꞌi. Laak dagid ki nga ginggaten sumaup kini, mpauk ilan masiꞌ sumaup. 4Naa saꞌ maꞌantu, suminuguꞌ su gadiꞌ di ngag duma sesuguꞌenen, pimuunen tu nga ginggaten kia, ‘Minuyaꞌ nai gilak. Tinitiꞌu na su ngag bakau, sampay su pilembuꞌu nati, mukaꞌ minuyaꞌ naig launanen. Kaas saup namu dinig belaꞌi kini!’ 5Laak dagid su nga ginggat sia sumaup kia, maꞌniin ndaꞌ nilan medengeg, mipanaw laak ilan sungkin. Sala tawan, minangay tug binaalanen. Sala tawan pelum, minangay tu tindanen. 6Sug duma pelum, inukpaꞌan nilani nga sesuguꞌen kia nu gadiꞌ, dayun piksudawan nilan patiꞌ. Deksuꞌanen, binunuꞌ nilan. 7Mendadi ki gadiꞌ kini, mitutung dayun gangiten. Sinuguꞌen meditu su nga sundalunen, adun bunuꞌen nilan su nga minunuꞌ tu sesuguꞌenen kia mukaꞌ sensulan nilan sug lunsud nilan. 8Naa benaꞌ mitubus, suminabi pa su gadiꞌ di nga sesuguꞌenen, kaliꞌ pektaluꞌ dinilan, ‘Naa kini, minuyaꞌ naig belaꞌi. Laak dagid su nga getaw inggatu sia, kanaꞌ ilan mbantang sumaup dun. 9Kaas peditu namu karsada mbianan nu melaun getaw, dayun adin su taman getaw maitaꞌ niu, enggat niu ilan gelaꞌ.’ 10Naa saꞌ maꞌantu, miditu gembagel karsada su nga sesuguꞌen kia nu gadiꞌ, pinungun nilan dayun ki nga getaw, su mekesuun saꞌ su medupang, adin su taman mitaangan nilan. Dekag pa gembibu ilan diag balay pemeliꞌian. 11“Laak dagid su gadiꞌ, benaꞌ minangay madap tu nga suminaup tug belaꞌi, duuni minitaꞌen sala tawan, ndaꞌ masiꞌ pekseluk pekayan dig belaꞌi. 12Sinaakan nu gadiꞌ ki getaw kini, ‘Baa lai, mauma ndiꞌa mpiid suled dini, ndaꞌ mu selukay su penepeten nu sumaup tug belaꞌi?’ Ndaꞌ kesembag ki getaw kini. 13Liningay dayun nu gadiꞌi nga sesuguꞌenen kia, kaliꞌ pektaluꞌ dinilan, ‘Naa, balud niui getaw kia, kampuꞌ nu geksuden, dayun niu piglak tug liu, ditu medelem. Ditu dayun mengaduy, lamugen mengkiget di ngisinen.’” 14Diksuꞌ ni Isus su taluꞌen, laungen, “Kaas melaun siai getaw enggaten sumakup, laak dagid meliangi tinduꞌ nu Megbebayaꞌ sakupen.” 15Naa ki nga Pariseo, minawaꞌ ilan dia, dayun mikpungun ilan, minengaw ilan bian nilan mengiman dini Isus di teluꞌenen. 16Mendadi duuni nga sakup nilan mukaꞌ nga sakup ni Herodes sinuguꞌ nilan mangay ditu ni Isus. Benaꞌ minadap dini Isus su nga sinuguꞌ kia, tautau ilan suminaak diniin, “Naa Sir, misuunan nami puꞌ pektuꞌun mu su metuud. Ndaiꞌ pegisuun mu tu tindeg nu getaw, kaas ndiꞌa mpesuay di metuud, pektuꞌun mu gusay su tantu mauyaꞌan nu Megbebayaꞌ pegbetaden nu getaw. 17Naa saꞌ maꞌantu, iini taluꞌ mu dinami, ki megbuis ditu tampusan gadiꞌ si Cesar, alandunig delendeman mu dun? Biwang ba ditu Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ, saꞌ ndaꞌ?” 18Laak dagid misuunan ni Isus puꞌ iini puun nu kesaak nilan diniin kia, su melaat delendeman nilan. Kaas laungen dinilan, “Baa, yamu kiin nu nga tautau mekesuun! Mauma pengimanan ma niau? 19Paitaꞌ niu deliꞌ dinaan selapiꞌ bayad dig buis kia!” Tinulunan nilan dayun si Isus selapiꞌ. 20Sinaak dayun ni Isus dinilan, “Naa, taꞌ taway dun baig lingaw kini? Taꞌ ngalan dun bai misulat dadema dini kini?” 21Laung nilan, “Dani Cesar.” Kaliꞌ pektaluꞌ si Isus, “Naa saꞌ maꞌantu, kig dani Cesar, bayad da niu diniin. Dagid sug danu Megbebayaꞌ, begay da niu dema ditu Megbebayaꞌ.” 22Naa benaꞌ midengeg nu nga sinuguꞌ nu Pariseo kia su simbag ni Isus, misebuꞌan ilan dun. Bilengan nilan si Isus, migawaꞌ ilan dia. 23Naa benaꞌ su gendaw kia, duuni nga Saduseo mituaꞌ ditu ni Isus. Naa ki nga Saduseo kini, ilani sala pikumpungan ndiꞌ ilan metuudan dun puꞌ su nga minatay, metubuꞌ puliꞌ. 24Mendadi, kaliꞌ pembaalbaal sumaak dini Isus ki nga Saduseo, “Naa Sir, duuni palinta pisulat nu Megbebayaꞌ dini Moises, ‘Saꞌ daw matayig laki, laak ndaꞌidunig bataꞌen, naa subay sukliin nu pated nu minatay. Iini menginsawa tug balulibun, adun duunig bataꞌ nilan, lepeng bataꞌ nu minatay kitu.’ 25Mendadi, duuni pitu tawan dinami mekpated. Minginsawa su gulangbataꞌ dayun minatay, ndaꞌidun paig bataꞌen, kaas sug balu, sinukli penginsuaay nu medapit ditu minatay. 26Dayun su keduaꞌ pateden pelum, maꞌantu dadema, dakus su ketelu pateden. Iin nai migbatag ia, gikteb nu pitu tawan kia. 27Tigaꞌwan sug libun, minatay dadema. 28Naa paladpalad saꞌ duun siai metubuꞌ daw puliꞌ genat matay, naa kig libun kia, adin ma dayuni sawanen ditu pitu tawan kia, kagina migelaꞌ ma mayan mpenginsawa nu mekpated kia?” 29Laak dagid kaliꞌ sembag si Isus, “Baa, gembagel gupiaig lapang niu! Puꞌ ndaꞌ niu mesabut su Misulat Taluꞌ nu Megbebayaꞌ, sampay ndaꞌ niu dadema mesabut su gikteb nu ginuung nu Megbebayaꞌ. 30Puꞌ saꞌ metubuꞌ na puliꞌ su nga minatay, ndiꞌ nailan meksenlangan, segaga mesama ilan ditu nga sesuguꞌen nu Megbebayaꞌ getaw langit. 31Mukaꞌ padun, petubuꞌen daan puliꞌ tuꞌu su nga minatay, puꞌ ndaꞌ ba niu mbasa ki tinaluꞌ nu Megbebayaꞌ diniu, maꞌniniꞌ? Maaꞌ laung nu Megbebayaꞌ, 32‘Naani Megbebayaꞌ pektemuyen ni Abraham, pektemuyen ni Isaac, mukaꞌ ni Jacob.’” Kaliꞌ gusay pektaluꞌ si Isus, “Naa misuunan ta, iini mektamuy tu Megbebayaꞌ su getaw tetubuꞌ, kanaꞌ nu nga minatay.” 33Naa benaꞌ midengeg nu nga melaun getaw ki pituꞌun kia ni Isus, misebuꞌan ilan dun gupia. 34Naa su nga Pariseo, benaꞌ misuunan nilan puꞌ midempek ni Isus su nga Saduseo, mikpungun ilan puliꞌ. 35Mendadi, duuni sala tawan dinilan mekpetuꞌun di Misulat Palinta mikpesempel dini Isus, puꞌ adun pengimanenen sia su metaluꞌen. 36Suminaak dini Isus su mekpetuꞌun, “Naa Sir, taꞌ palintaay duni tampusan metaas ditu Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ?” 37Kaliꞌ sembag si Isus, “‘Kini. Saladuaꞌ diniu, petail mu tantu su Kaunutan mu Megbebayaꞌ, saꞌitada pegwakil mu diniin su tibuuk ginaa mu mukaꞌ su tibuuk gimuud mu, dakus su tibuuk delendeman mu.’ 38Kinii tampusan metaas palinta. 39Mukaꞌ dumanen dadema ki keduaꞌ metaas palinta kini. ‘Petail mu dadema sug duma mu. Su kepetail mu diniin, pelepeng mu di kepetail mu dig lawas mu.’” 40Kaliꞌ pagid pektaluꞌ si Isus, “Kig duaꞌ buuk palinta kini, iini pikumpungan nu tibuuk Palinta nu Megbebayaꞌ pisulaten dini Moises mukaꞌ tu ngag duma pimuunanen dengantu.” 41Naa benaꞌ mikpungun ki nga Pariseo, sinaak ni Isus dinilan, 42“Naa ki gasal nu Tinduꞌ nu Megbebayaꞌ Meglekaunutan, alandunig delendeman niu dun? Taꞌ taway dun gupiai ginepuꞌayen?” Kaliꞌ ilan sembag, “Sapuꞌ ni David.” 43Simbag ni Isus, “Dagid ki Tinduꞌ nu Megbebayaꞌ Meglekaunutan, saꞌ sapuꞌ laak sia ni David, naa taꞌ mai migelal dun si David Kaunutan? Mukaꞌ su kegelalen dun maꞌnia, pisulat si David nug Balakat nu Megbebayaꞌ, laungen, 44‘Tinaluꞌ nu Kaunutan Megbebayaꞌ ditu Kaunutan ku, Pegingkuda dini gupidu, dini dapit lintuu, sampay di gendaw pelebaun ku yaꞌa daagen mu su nga kuntra mu.’” 45Suminaak na puliꞌ si Isus dinilan, “Kaas ki Tinduꞌ nu Megbebayaꞌ Meglekaunutan, gilal ni David Kaunutan. Mendadi kagina maꞌantu, ki gasalen, sapuꞌ ba laak ni David?” 46Naa su sinaak ni Isus dinilan kia, ndaꞌiduni mekesembag dun, pia sektaang taluꞌ. Naa genat itu, ndaꞌidun nai getaw mekakuꞌ sumaak dini Isus.


Mateo 23

1  Kaliꞌ pektaluꞌ si Isus tu nga melaun getaw mukaꞌ tu nga sakupen, 2“Mendadi ki nga mekpetuꞌun di Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ mukaꞌ ki nga Pariseo, ilan dawi tinduꞌ megulug tu Palinta nu Megbebayaꞌ pisulaten dini Moises. 3Naa kagina maꞌantu, subay petuuden niu su nga mekpetuꞌun di Palinta kini mukaꞌ su nga Pariseo, subay dunutan niu su kelaun pektituluꞌen nilan diniu. Dagid kig betad nilan, ndiꞌ niu penunggilingay, puꞌ laini pektituluꞌen nilan, lain dademai pegbetaden nilan. 4Pipisan nilan gembegat tituluꞌan tu nga samataw nilan, asa ilan, ndiꞌ nilan tanan etateni salabuuk tu nga tenduꞌ nilan meguit tu guiten nug duma nilan kia. 5Su kelaun baalen nilan, penggulaulaan nilan adun mekpaitaꞌitaꞌ laak di samataw nilan. Puꞌ su igbed nilan kia di gangas nilan mukaꞌ baingken nilan sinulatan Taluꞌ nu Megbebayaꞌ, pilekpang nilan gupia! Dakus su nga gungmay nu suub nilan, su tuꞌus tu kektamuy nilan tu Megbebayaꞌ, pilebian nilan petaasay! 6Mukaꞌ saꞌ ditu ilan keglekebibu, liagan nilan su pegingkudan nu pegbesaan getaw. Mesama dia simbaan, mauyaꞌan nilan su tampusan metaas gingkudan. 7Saꞌ ditu pelum tebuꞌan, mauyaꞌan nilan pegbesaan ilan nu nga getaw, dakus gelalen ilan, ‘Mekpetuꞌun.’ 8Yamu pasiꞌ, kanaꞌ amu gempia gelalen ‘Mekpetuꞌun,’ puꞌ miksama laak amu, lumbus amu samasakup, mukaꞌ sala tawan da laaki Mekpetuꞌun diniu. 9Maꞌantu dadema, ndaꞌiduni sama kilawan niu dinig dibabaw lumbang gempia niu gelalen ‘Amaꞌ,’ puꞌ ndaꞌig lain gamaꞌ niu, subay su laak Gamaꞌ niu ditu gekbus langit. 10Mukaꞌ pagid kanaꞌ damu dema gempia gelalen ‘Kaunutan,’ puꞌ sala tawan laaki kaunutan niu, ki Tinduꞌ nu Megbebayaꞌ Meglekaunutan.” 11Diksuꞌ ni Isus su taluꞌen, “Sinangkaliꞌ pa tanan, ki tampusan metaasi tindegen diniu, subay iin nai mbaal sesuguꞌen niu. 12Adin su getaw petaasenen siai tindegen, iini pebebaꞌen. Adin dema su getaw mekpebabaꞌ dig lawasen, iini petaasen.” 13Maaꞌ laung pa ni Isus, “Mekelelaatlelaat amu dema tuꞌu, yamu nu nga mekpetuꞌun di Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ mukaꞌ yamu nu nga Pariseo! Paa, tautau amu mekesuun! Puꞌ siniraan niu sug bisuangan nu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ mukaꞌ inapaꞌ niu su nga getaw sumakup dun sia, dagid yamu, ndaꞌ damu dema sakup dun! 14[Mekelelaatlelaat amu daan, yamu nu nga mekpetuꞌun di Palinta mukaꞌ yamu nu nga Pariseo! Paa, tautau amu daan mekesuun! Puꞌ peglimbungan niui ngag balulibun, mengagaw amu tu nga pimetang nilan, asa petaasen niu su kenenabi niu, pekpaitaꞌitaꞌ laak niu. Naa maꞌnia, midugangan dema tuꞌui kebegat nu ginukuman diniu.]” 15Laung pagid ni Isus, “Mekelelaatlelaat amu daan, yamu nu nga mekpetuꞌun di Palinta mukaꞌ yamu nu nga Pariseo! Paa, tautau amu daan mekesuun! Puꞌ mileep niu su tibuuk lumbang, adun puluꞌ duuni sala tawan mesakup niu. Dayun saꞌ duuni sumakup na diniu, pebantang niu iin belengen tug linaw gapuy, labi pa di kebantang dun dig lawas niu! 16“Mekelelaatlelaat amu daan, yamu nu nga megagak di getaw, asa maaꞌ amu nug buta! Puꞌ iini pektituluꞌen niu dinilan, ‘Saꞌ duun laungi sumapa, iini sembayanen su Pengedapan tu Megbebayaꞌ, naa ndiꞌen kambat tumanen ki sapanen kia. Dagid saꞌ iin sungkini sembayanen sug bulawan bitang diag dialem nu Pengedapan, naa subay penuudenen laung ki sapanen kia.’ 17Paa, buta amu mukaꞌ benguꞌbenguꞌen amu pa pagid! Puꞌ adin bai metaas, sug bulawan saꞌ su Pengedapan tu Megbebayaꞌ? Kanaꞌ nu Pengedapan? Puꞌ sug bulawan, iini pinaas dun, puꞌ dia mibetang dialem Pengedapan tu Megbebayaꞌ. 18Mukaꞌ duun pai pektituluꞌen niu, ‘Saꞌ duun laungi sumapa, iini sembayanen sug betang inilak dia gentudan gilak tu Megbebayaꞌ, naa subay tumanenen ki sapanen kia. Dagid saꞌ iin sungkini sembayanen su gentudan gilak, teluꞌen niu puꞌ ndiꞌen kambat tumanen su sapanen kia.’ 19Paa, saꞌ maꞌantu, lepeng buta amu tantu! Adin ba su metaas, sug betang atawaka su gentudan gilak tu Megbebayaꞌ? Kanaꞌ baini metaas su gentudan gilak? Puꞌ iini pinaas dun sug betang, puꞌ dia ilakay gentudan gilak tu Megbebayaꞌ. 20Kaas ma, saꞌ sumapai getaw, sembayanen su gentudan gilak tu Megbebayaꞌ, maꞌananen, mipedumanen dadema sembayay su kelaun betang inilak tu Megbebayaꞌ. 21Mesama dadema saꞌ duuni getaw sumapa, sembayanen su Pengedapan. Maꞌananen, misambayen su Pengedapan, mipeduma dun su Megbebayaꞌ, su luminusad pegbenwa dun. 22Maꞌantu da pagid, saꞌ duuni sumapa, sembayanen su gekbus langit, maꞌananen, misembayanen su gingkudan nu Megbebayaꞌ, kampuꞌ nu pegingkud dun.” 23Maaꞌ laung pa ni Isus, “Mekelelaatlelaat amu daan, yamu nu nga mekpetuꞌun di Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ mukaꞌ yamu nu nga Pariseo! Paa, tautau mekesuun amu daan! Puꞌ pia su gininisan pegdaut, begay niu tu Megbebayaꞌ su kesepuluꞌ ilasen. Dagid ki metaas gupia pinalinta, saꞌitada ki melegdeng betad, ki keglinelaatay mukaꞌ ki keseligan, baa, kig launanen kia, ndaꞌ dig delendeman niu. Asa kiin siaig bantang pegbetaden niu, sampay su nga duma pinalinta pa pagid. 24Baa, yamu kiin, megagak amu daan tu getaw, asa buta amu! Puꞌ saꞌ duuni inumen niu melebuꞌan nu salabuuk maikaꞌ langaw, seluten niu, dagid saꞌ melebuꞌan kamelyu, inumen niu dayun! 25“Mekelelaatlelaat amu daan, yamu nu nga mekpetuꞌun di Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ mukaꞌ yamu nu nga Pariseo! Paa, tautau mekesuun amu daan! Puꞌ ugasan niu sug dibabaw nu pinggan niu mukaꞌ tasa niu, laak dagid sug dialemen, mipenuꞌ nu pingagaw niu puun dig limbung niu mukaꞌ gayak niu. 26Paa, yaꞌa pa dig buta Pariseo! Una mu pa ugasay ki seled nu tasa, dayun melimpiu dadema sug dibabawen!” 27Laung ni Isus, “Mekelelaatlelaat amu daan, yamu nu nga mekpetuꞌun di Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ mukaꞌ yamu nu nga Pariseo! Paa, tautau amu daan mekesuun! Puꞌ pitanggiꞌu amu di ngag lebeng piputiꞌ gupia, kaas sug dibabawen, melengas gupia pegbentayan. Laak sug dialemen, mipenuꞌ tulan mukaꞌ nga mimegeduꞌ. 28Maꞌantu damu dema. Saꞌ sug dibabaw lawas niu, mekesuun amu getaw di pegitaꞌen nu kelaun getaw. Dagid kig dialem nug delendeman niu, mipenuꞌ pembaalbaal mukaꞌ ngag limbung.” 29Pidayun gusay ni Isus su taluꞌen, “Mekelelaatlelaat amu daan, yamu nu nga mekpetuꞌun di Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ mukaꞌ yamu nu nga Pariseo! Paa, tautau amu daan mekesuun! Puꞌ migbaal amu melengas lebeng tu nga pimuunan nu Megbebayaꞌ dengantu, mukaꞌ peksibaꞌan dadema niui nga pantiun nu mekesuun getaw. 30Mukaꞌ teluꞌen niu, ‘Yami kini, saꞌ pinenggiꞌ misagut nami sia su gendawan kitu nu nga ginepuꞌay nami, naa yami, ndiꞌ ami sia mpeduma di kekpatay nilan tu nga pimuunan nu Megbebayaꞌ kia.’ 31Dagid saꞌ tinaluꞌ niui maꞌnia, miangken niu puꞌ sapuꞌ amu nu nga mimunuꞌ tu nga pimuunan nu Megbebayaꞌ kia! 32Kaas saꞌ maꞌnia, naa sigi na, tubus niu dayun ki pinggulaula nu nga ginepuꞌay niu kia! 33Paa, yamu pa di nga mamak, sapuꞌ damu dema mamak! Kendutaꞌ mai keliaw niu dun ki ginukuman, belengen amu tug linaw gapuy? 34Kaas taman taluꞌu diniu, suguꞌen ku diniui nga pemuunan ku dakus nga telisebuten getaw mukaꞌ nga mekpetuꞌun. Dagid sug duma, petain niu. Sug duma pelum, lensangen niu di kurus. Sug duma pa pagid, pembedasen niu diag dialem nga simbaan niu, dayun pengeteden pa niu tu ngag lain lunsud. 35Kaas iini puunanen, yamu kiin, melabuꞌ tuꞌu diniu su ginukuman tu kemunuꞌ ditu kelaun getaw pinatay di ndaꞌi salaꞌ nilan, genat dini Abel su ndaꞌi salaꞌen sampay dini Zacarias, bataꞌ ni Baraquias, su pinatay niu kia ditu Pengedapan tu Megbebayaꞌ, dia gelet nu Meꞌelig Sugud mukaꞌ su gentudan gilak.” 36Diksuꞌ ni Isus su taluꞌen, “Taman taluꞌu diniu, melabuꞌ tuꞌu diniu nga getaw nemun su ginukuman tu kelaun kemunuꞌ kitu!” 37Laung padun ni Isus, “Uy, yamu nga getaw Jerusalem, yamu nga mekpatay di nga pimuunan nu Megbebayaꞌ, betuun pa pagid niu su nga sinuguꞌ diniu nu Megbebayaꞌ! Tatapu amu sia ekupay, maaꞌ nu nga pesuy pegleeman nu ginaꞌen! Dagid mpauk amu dun! 38Kaas belengan tuꞌu nu Megbebayaꞌ kig lunsud niu, dayun pelengan gapuy. 39Taman taluꞌu diniu, genat nandaw, ndiꞌ na niau puliꞌ maitaꞌ, sampay mateng su gendaw metaluꞌ niu, ‘Aa naa, kiin na, minateng na ki pigwekilan nu Kaunutan Megbebayaꞌ. Melengas pepianan iin nu Megbebayaꞌ.’”


Mateo 24

1  Naa migawaꞌ si Isus tu Pengedapan tu Megbebayaꞌ. Mendadi, saananen megawaꞌ dia, mikpesempel diniin su nga sakupen, tinduꞌ nilan diniin ki nga mekelengas ginumbelayan misakup tu Pengedapan kia. 2Sumimbag si Isus dinilan, “Waꞌa daan, maitaꞌ niu nandawig launanen kini. Dagid taman taluꞌu diniu, duuni gendaw mateng, pia salabuuk batu di kitentudanen, ndaꞌiduni mesamaꞌ dun, megelaꞌ gupia penggebaꞌay.” 3Naa pegingkud si Isus tug dibabaw Bentud nu nga Gayu Olibo. Mendadi minadap diniin su nga sakupen, ilanilan da, suminaak nilan diniin, “Naa saꞌ mesuꞌat, Sir, pesuun mu dinami, nanu ma mpenggulaula kig launanen kia? Mukaꞌ alanduni tuꞌusan dun saꞌ sungua lumusad puliꞌ, mukaꞌ saꞌ sungu melengkebig benwa?” 4Sumimbag si Isus, “Naa, peglengilam amu, adun ndiꞌ amu melimbungan nu getaw. 5Puꞌ melaun metuaꞌ, engkenen nilani gelalu, laung nilan, ‘Naani Tinduꞌ nu Megbebayaꞌ Meglekaunutan.’ Benaꞌ melaun getaw melimbungan nilan. 6Mukaꞌ pa pagid, duuni medengeg niu pegbunuꞌ dia mesempel sampay tu melayuꞌ, laak ndiꞌ amu melibuleng dun. Puꞌ subay mpenggulaula itu, laak kanaꞌ paini kelengkeb nug benwa. 7Puꞌ su sala nasud, lumumpak daan dig lain nasud. Su sala peglegediꞌan, lumumpak dig lain peglegediꞌan. Mukaꞌ mian pa pagidi meliget gutem, dakus duuni ngag linug di tibuuk benwa. 8Dagid kig launan gempenggulaula kia, maꞌniin laak penenggiꞌan saꞌ mekpuun pa megbatik tian sug libun. 9“Mukaꞌ duun diniui daapen mukaꞌ pegwakil di nga getaw adun peglegetan amu mukaꞌ petain amu. Bentaan amu nu kelaun getaw sabaꞌ nu kesakup niu dinaan. 10Naa saꞌ maꞌniai mpenggulaula, melaun sakup tuliud tu kekpetuud nilan. Kaas mektinipuay ilan, mukaꞌ megbanta su samasakup. 11Dayun melaun paduni tautau pimuunan nu Megbebayaꞌ metuaꞌ, melaun getaw peglimbungan nilan. 12Menamal dayun sug limbung, benaꞌ melauni ndiꞌ na mekpinetailay. 13Dagid adin su getaw mektigel sampay mengikteb, iini megawen. 14Mukaꞌ ki Gempia Petenday kini mekatag di kesakup tu Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, pegukit pa tu tibuuk lumbang, puꞌ adun meketakesiꞌ dun su kelaun bansa nu getaw. Tigaꞌwan, dekag pa melengkebig benwa.” 15Kaliꞌ gusay pektaluꞌ si Isus, “Naa ki giningelanan Mekelemuꞌ mukaꞌ Mekpelaat, su sinulat dengantu ditu Taluꞌ nu Megbebayaꞌ nu pimuunanen si Daniel, naa maitaꞌ pa niu ki Mekelemuꞌ mukaꞌ Mekpelaat kia, paindegen dia pinaas Pengedapan tu Megbebayaꞌ.” (Naa ki sinulat kini, subay sebuten gupia nu megbasa dun!) 16Maaꞌ laung padun ni Isus, “Mendadi, saꞌ metandaꞌ na dia ki Mekelemuꞌ mukaꞌ Mekpelaat kia, naa su nga getaw dini Judea, subay meglaguy tu ngag binentudan. 17Adin su getaw metaang dia gatep nug balayen, ndiꞌ pia melangan suled pa diag dialem puꞌ malap tu pimetangen. 18Samanen su getaw metaang ditug binaalanen, ndiꞌ dadema mpia melangan muliꞌ puꞌ engainen pa sia su melambak suuben. 19Naa sug libun saꞌ metaang dig bedesanen ki gendaw kiin, mesama su pegduduꞌan pa, aa, mekelelaatlelaat ilan gupia! 20Mukaꞌ iini penenebiin niu, ki kelaguy niu kia, ndiꞌ metaang di timpu metegdaw atawaka metaang di Gendaw Pelali! 21Puꞌ ki kelegenay di gendaw kiin, ndaꞌidun naig lain kelegenay mekelepeng dun, genat ditu kebuat di gekleb langit buꞌ lupaꞌ sampay nandaw, mukaꞌ sampay pa dema dig binayaꞌ gebii buꞌ gendaw. 22Kaas saꞌ ndiꞌ engkanan nu Megbebayaꞌ su kaiben nu kelegenay kia, ndaꞌidun na siai mesamaꞌ getaw tetubuꞌ, megelaꞌ ilan sia mesapul. Dagid engkanan pa tuꞌu nu Megbebayaꞌ su kaibenen, sabaꞌ nu nga tinduꞌen sakupen. 23“Mendadi,” maaꞌ laung pa ni Isus, “saꞌ duuni mektaluꞌ diniu, ‘Bentayay pa daan niu, kiin na su Tinduꞌ nu Megbebayaꞌ Meglekaunutan!’ atawaka duuni mektaluꞌ, ‘Kia nain!’ naa ndiꞌ amu pekpetuud dun. 24Puꞌ duun pai nga metuaꞌ tautau iini Tinduꞌ nu Megbebayaꞌ Meglekaunutan, mukaꞌ metuaꞌ dademai nga tautau pimuunan nu Megbebayaꞌ. Mekpaitaꞌ ilan nga ginuung mukaꞌ mekesalebuꞌ tuꞌus, puꞌ adun megaga nilan sia peglimbungay pia pa su tinduꞌ nu Megbebayaꞌ sakupen. 25Kaas pekineeg amu gupia, daan ku na pisuun diniu ki mpenggulaula! 26“Mesama da saꞌ duuni mektaluꞌ diniu, ‘Naa, sug Bataꞌ nu Kilawan, kitu na, ditu na limawaꞌ!’ – ndiꞌ niu laaway. Mesama da saꞌ duuni mektaluꞌ, ‘Naa, kitu na, ditu na megeglud!’ – ndiꞌ niu dadema petuuday. 27Puꞌ maaꞌ nu gilat, tekaw tiaganen sug langit genat tu dapit silangan mangay tu sindepan, maꞌantu dau dema, naan kini kig Bataꞌ nu Kilawan, saꞌ lumusadu puliꞌ. 28“Adin sug duunig bangkay dun, ditu dayun mekpungun su nga menagit.” 29Pidayun gusay ni Isus su taluꞌen, laungen, “Mendadi, saꞌ laak mengikteb nai kelegenay di gendaw kia, su gendaw, ndiꞌ na tuiag, mukaꞌ sug bulan, ndiꞌ na dema meglamag. Su ngag bitun ditug langit, meglabuꞌ, mukaꞌ su kelaun mibetang ditu gawanawan, mekegyugegyug. 30Naa mendadi saꞌ menuud naig launanen, naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan, medayag dayun tug langit ki tuꞌusu. Dayun su taman bansa getaw dig dibabaw lumbang kini, memektenlis ilan saꞌ medayag nau nilan tuꞌu, naan kini kig Bataꞌ nu Kilawan, metuaꞌu di gabun, medayag na su ginuungu, mukaꞌ maitaꞌ di tiagu su kelengas nu metaas pegbayaꞌu. 31Mendadi saꞌ lumusadu, medengeg dayun ki metikteg bugyung, mukaꞌ suguꞌen ku dayun su nga sesuguꞌen ku getaw langit, adun leepen nilan sug dibabaw lumbang, pungunen nilan su getaw pimiliꞌ nu Megbebayaꞌ sakupen, genat ditu pingikteban benwa ditu dapit silangan sampay ditu tampusan benwa dapit sindepan.” 32Laung ni Isus, “Naa, alap niu tituluꞌan ki gayu igera. Sug igera, saꞌ mentubil su panganen dayun megbegu daun, mesuunan niu puꞌ sungu na memedesig benwa. 33Naa maꞌantu dadema, saꞌ maitaꞌ na niuig launan gempenggulaula kini, mesuunan niu dadema puꞌ naan, sungu nau mateng puliꞌ, gitunganen, dia nau bisuangan nug balay. 34Taman taluꞌu diniu, ndiꞌ tagad mematay su nga getaw tetubuꞌ nemun, megelaꞌ pa menuudig launanen kini. 35Puꞌ su gekleb langit buꞌ lupaꞌ, megelaꞌ da mbeleng. Laak dagid ki pekteluꞌen ku kini, ndaꞌi kebelengen. 36“Laak dagid ki gempenggulaula kiin, ndaꞌiduni getaw mekesuun dun, saꞌ taꞌ endaway dun atawaka taꞌ urasay dun. Pia pa su nga sesuguꞌen nu Megbebayaꞌ ditu gekbus langit sampay naan, kig Bataꞌen, ndaꞌi mekesuun dun, subay su laak Gamaꞌu. 37Puꞌ ki kelusadu puliꞌ, naan kini kig Bataꞌ nu Kilawan, iini samanen, su mipenggulaula ditu timpu ni Noe. 38Di gendaw kitu minaan su getaw, mininum ilan, migbelaꞌi ilan, sampay da dun di gendaw nu keseled ni nga Noe tug butuk. 39Puꞌ ndaꞌ dig delendeman nilan su sungu mpenggulaula, kaas mikpuun sug Bagyu Lampap, dayun mitekawan melemesi kelaun getaw kitu. Mendadi, naan kini kig Bataꞌ nu Kilawan, maꞌantu dadema ki kelusadu puliꞌ. 40Saꞌ matengu, duunig duaꞌ tawan laki pekpengimbaal dig lupaꞌ, elapen su sala tawan, mbilin dayun su sala tawan. 41Duun pa pagidig duaꞌ tawan libun peglegaling. Tekaw elapen su sala tawan, bilinen sug dumanen. 42Kaas pegenduk amu, saꞌitada pektalenten amu, puꞌ ndaꞌ niu mesuunay saꞌ taꞌ endaway dun ki ketuaꞌ puliꞌ nu Kaunutan niu. 43Mukaꞌ pegdelendem niu pa pagidi gapuꞌ balay. Saꞌ pinenggiꞌ mesuunan pedaan nu gapuꞌ balay su kedateng nu getaw malap sia di pimetangen, ndiꞌ ba megenduk, adun ndiꞌ sia mbegdakan sug dending nug balayen? 44Mendadi naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan, lumusadu puliꞌ di guras kanaꞌ niu pedetengen. Kaas pengandam amu gusay. 45“Mendadi,” laung ni Isus, “adin su sesuguꞌen meseligan mukaꞌ telisebuten, iin dayuni pebiaꞌen nu gegalenen tu nga sama sesuguꞌenen, iini mekilas tu gaan nilan saꞌ matengi kegilas dun. 46Saꞌ mateng su gegalenen mukaꞌ iini medetenganen, petuuden nu sesuguꞌen su sinuguꞌ diniin, naa leliagen su sesuguꞌen kia! 47Taluꞌu diniu tuꞌu, saꞌ maꞌnia, pegwakil dayun nu gegalenen diniin su kelaunan pimetangen. 48Dagid saꞌ medupangi sesuguꞌen kia, dialem delendemanen, ‘Aa, su gegalen ku, maiben pa dateng,’ 49kaas pesaitanen su nga sama sesuguꞌenen mukaꞌ meksidalu maan, meginum, dakus megbebulek, naa saꞌ maꞌnia, taꞌ ma dayuni mpenggulaula? 50Duuni gendaw metekaw muliꞌ su gegalenen di guras ndaꞌen pedetengay. 51Mendadi, silutan dayun nu gegalenen ki sesuguꞌenen kia, dayun pedumaay tu nga tautau mekesuun, benaꞌ mengaduy, lamugen mengkiget di ngisinen.”


Mateo 25

1  Kaliꞌ gusay pektaluꞌ si Isus, “Mendadi ki gendaw kiin saꞌ meglekaunutan na tuꞌu su Megbebayaꞌ, maꞌniniꞌig bianen. Penenggiꞌan dunig belaꞌi. Naa duuni sepuluꞌ tawan delaga minalap suluꞌ nilan, puꞌ minangay ilan sumungkak tu menginsawa. 2Naa lima tawan di ngag delaga kia, telisebuten ilan. Kig lima tawan pelum kia, benguꞌbenguꞌen ilan. 3Mendadi benaꞌ mipanaw ilan, kig lima tawan kia benguꞌbenguꞌen, ndaꞌidunig lana giwit nilan pengandam nilan sia di nga suluꞌ nilan kia. 4Dagid kig lima tawan kia telisebuten, miguit ilan betangan mipenuꞌ lana. 5Naa benaꞌ dia nailan tandaꞌ sungkakan nilan dun, sabaꞌ milangan su menginsawa, tulugeni ngag delaga kini, mukaꞌ miktulug ilan tuꞌu. 6“Mendadi benaꞌ tengaꞌ gebii na,” maaꞌ laung padun ni Isus, “duuni miktawag, ‘Uy, kia na su menginsawa! Sungkak na niu ganam!’ 7Migelaꞌ dayun metanudi ngag delaga kini, tinutudan nilan dayuni nga suluꞌ nilan. 8Laung ni ngag benguꞌbenguꞌen delaga kia dia nga telisebuten, ‘Naa, bataꞌ begayay niu ami dig lana niu kiin, puꞌ pekpaleng nai suluꞌ nami kini.’ 9‘Baa,’ simbag ni nga telisebuten delaga kia, ‘mbuus ndiꞌ metukid dinita, launan ta. Melengas angay amu ditu mendagang lana, saluy amu ditu.’ 10Minangay dayun sumaluy lana su ngag benguꞌbenguꞌen delaga. Laak ndaꞌ ilan tagad dateng puliꞌ, minateng na tuꞌu ki menginsawa. Lemen laak minateng dia, sumiled dayun dia pemeliꞌian su menginsawa, kampuꞌ su ngag lima tawan delaga kia, ki mikandam na kia. Tinakep dayun sug bisuangan. 11“Naa saꞌ maꞌantu, sug lima tawan pelum, ndaꞌ maiben, minateng dailan dema. Kaliꞌ ilan peksabi, ‘Uu Sir, kelelaat pukaꞌay mu ami!’ 12Dagid sumimbag su menginsawa, ‘Baa, yamu kiin, ndiꞌu amu mailala.’” 13Mendadi diksuꞌ ni Isus su taluꞌen, “Saꞌ maꞌantu, yamu dema, pegenduk amu lelayun, puꞌ ndaꞌ niu mesuunay su gendaw sampay su gurasen. 14“Naa mendadi,” laung ni Isus, “ki gendaw kiin saꞌ meglekaunutan na tuꞌu su Megbebayaꞌ, sala pa penenggiꞌan dun ki getaw mipanaw di melayuꞌ. Mendadi, selian ndaꞌ pa panawi getaw kini, pinsabineni nga sesuguꞌenen, pisaligen dayun dinilan su gimunen. 15Diadia pigwekilanen kwarta, pilepengen tu tinawan nu piseliganen kia. Su sala tawan, pigwekilanen lima ngibu. Su sala tawan pelum, duaꞌ ngibu. Dayun su sala pelum, sengibu da laak. Naa benaꞌ migelaꞌen pesalig dia nga sesuguꞌenen su gimunen, mipanaw dayuni gegalen nilan kia. 16“Naa benaꞌ mipalus su gegalen nilan kia,” maaꞌ laung ni Isus, “naa ki sesuguꞌen kia pigwekilan lima ngibu, mipanaw dayun, pinelapiꞌen su kwarta pigwakil diniin. Midugangan dayun lima ngibu pa pelum, su tubuꞌen. 17Naa ki sesuguꞌen kia pigwekilan duaꞌ ngibu, maꞌantu dadema, kaas sug daniin, mitubuꞌ dadema, duaꞌ ngibu. 18Dagid ki pigwekilan laak sengibu kini, minangay megengkul diag lupaꞌ, dayunen laak lebengay diag dialem lupaꞌ ki pigwakil diniin nu gegalenen. 19“Naa benaꞌ miniben, ki gegalen nu nga sesuguꞌen kia, minuliꞌ na pelum, piningilanen ilan dayun. 20Benaꞌ miningil, minadap diniin su sesuguꞌen kia su pigwekilanen lima ngibu, dayunen tulunay dia gegalenen lima ngibu, kampuꞌ nu tubuꞌen. Kaliꞌ pektaluꞌ, ‘Naa Sir, lima ngibui pigwakil mu dinaan, kini pa pagidig lima ngibu, tubuꞌen.’ 21‘Aa naa, melengas!’ laung nu gegalenen. ‘Gempiaa sesuguꞌen, meseligan ka! Naa kagina meseligan ka megbayaꞌ di maikaꞌ, pebayaꞌu diniꞌa melaun. Naa, seleda pa dinig dialem, pedumanan ku yaꞌa dig leliagu!’” 22Laung pa ni Isus, “Mendadi, suminukli madap tu gegalen su sesuguꞌen kia pigwekilan duaꞌ ngibu, kaliꞌ pektaluꞌ, ‘Sir, naan dadema, duaꞌ ngibui pibayaꞌ mu dinaan. Naa, kini paig duaꞌ ngibu pagid, tubuꞌen.’ 23‘Aa naa, melengas!’ laung nu gegalenen. ‘Gempiaa sesuguꞌen, meseligan ka! Naa, kagina meseligan ka megbayaꞌ di maikaꞌ, pebayaꞌu diniꞌa melaun. Naa, seleda pa dinig dialem, pedumanan ku yaꞌa dig leliagu!’ 24“Laak dagid benaꞌ minadap tu gegalen ki pigwekilan kia laak sengibu, kaliꞌ pektaluꞌ, ‘Sir, misuunan ku puꞌ metegasig betad mu, geniin mu su ndaꞌ mu pemulanay, penteguꞌen mu pa pagid dig lulu mu su ndaꞌ mu dadema peliday. 25Kagina maꞌantu, mindeku, kaas ki kwarta mu kia, gigludu diag dialem lupaꞌ. Naa, kini da gusay su kwarta mu.’ 26‘Paa,’ simbag nu gegalenen, ‘melaata sesuguꞌen, melelaꞌa pa pagid! Misuunan mu ba puꞌ geniin ku su ndaꞌu pemulanay, dakus penteguꞌen ku su ndaꞌu dadema peliday? 27Naa saꞌ maꞌantu, ki kwartau kiin, mauma pelum ndaꞌ mu betangay dig bangkuꞌ, adun medawatu sia puliꞌ saꞌ mekauliꞌu, kampuꞌ nu tubuꞌen? 28Naa, awiꞌ niu diniin ki sengibu kiin, begay niu di sala tawan kiin sepuluꞌ ngibuig daniin. 29Puꞌ adin su getaw duunig daniin, begayan pa padun, sampay melaunig daniin. Adin pelumi getaw ndaꞌidunig daniin, laak uiꞌen diniin su maikaꞌ sia daniin. 30Mendadi ki getaw kini ndiꞌ metau suguꞌen, piglak niu tug liu, ditu medelem. Ditu dayun mengaduy, lamug mengkiget di ngisinen.’” 31Kaliꞌ gusay pektaluꞌ si Isus, “Mendadi naan, kig Bataꞌ nu Kilawan, metuaꞌu tuꞌu puliꞌ, medayag na su kelengas nu pegbayaꞌu, dumau sug lumaun sesuguꞌen nu Megbebayaꞌ getaw langit. Dayun saꞌ metuaꞌu, mingkud nau tuꞌu meglegadiꞌ. 32Dayun saꞌ mekaingkudu, ki kelaun bansa nu kilawan, pungunen na ditu gedapan ku. Dayun ku ilan pekpainay duaꞌ penunan, maaꞌ nug betad nu megingat karniru, pekpainenen su nga karniru mukaꞌ kanding. 33Ki nga mekesuun getaw, painen ku di dapit lintuu. Ki nga melimbung getaw dema, dig bibangu. 34Mendadi naan, ki Gadiꞌ, teluꞌan ku dayun ki nga getaw kia diag lintuu, ‘Naa ma, dini namu, yamu nga pipianan nu Gamaꞌu! Dini amu, puꞌ petenged na tuꞌu diniu su Keglekaunutan nu Megbebayaꞌ, ki pitenged na daan diniu, su ndaꞌ pa mbaali gekleb langit buꞌ lupaꞌ. 35Puꞌ saꞌ migutemu, bigayan ma niau gaan. Saꞌ kiwawu, piꞌinum ma niau. Saꞌ genatu di melayuꞌ, pinembaꞌ ma niau. 36Saꞌ kulangi penepeten ku, bigayan niau penepeten ku. Saꞌ migladuu, tinagikul niau. Saꞌ mipirisuu, bintaw ma niau.’ 37Dayun sumbag su nga mekesuun getaw kia, ‘Aba, Kaunutan, ndaꞌa nami mainsan paꞌaanay saꞌ migutema, dakus ndaꞌa nami dadema painumay saꞌ kiwawa! 38Ndaꞌa nami dadema mainsan penembaꞌay saꞌ genata di melayuꞌ, dakus ndaꞌa nami mainsan begayay penepeten mu saꞌ kulangi penepeten mu! 39Mukaꞌ ndaꞌa nami mainsan bentaway, saꞌ mibianan mui migladua atawaka mipirisua!’ 40Naa saꞌ maꞌantu,” maaꞌ laung padun ni Isus, “naan kini, ki Gadiꞌ, sembagen ku ilan, ‘Taman taluꞌu diniu, adin su tampusan gembabaꞌ mimated dinaan kini gibangan niu, naa kanaꞌ laak iini gibangan niu, puꞌ naan, gibangan niau dadema!’ 41“Mendadi,” maaꞌ laung padun ni Isus, “ki nga getaw dia dapit bibangu, teluꞌen ku pelum dinilan, ‘Naa pelayuꞌ amu dinaan, yamu nu nga inukum nu Megbebayaꞌ! Dituun amu angay linaw gapuy ndiꞌ na mpaleng, ki miandam ditu Palin mukaꞌ tu nga sesuguꞌenen getaw langit! 42Puꞌ saꞌ migutemu, ndaꞌ ma niau paꞌaanay. Saꞌ kiwawu, ndaꞌ ma niau painumay. 43Saꞌ genatu di melayuꞌ, ndaꞌ ma niau penembaꞌay. Saꞌ kulangi penepeten ku, ndaꞌ niau begayay. Saꞌ migladuu dakus mipirisuu, ndaꞌ ma niau bentaway.’ 44Dayun sumbag su nga getaw diag bibangu, ‘Aba, uu Kaunutan, ndaꞌa ma nami mainsan maitaꞌ mibianan mu migutema, saꞌ kiwawa, saꞌ genata di melayuꞌ, saꞌ kulangi penepeten mu, saꞌ migladua atawaka mipirisua, dayun ndaiꞌ gabang nami diniꞌa!’ 45Mendadi, sembagen ku ilan dayun, ‘Taman taluꞌu diniu, adin su tampusan gembabaꞌ sakupu kini ndaꞌ niu pegebangay, naa kanaꞌ laak iini ndaꞌ niu pegebangay, pia naan, ndaꞌ dadema niau pegebangay.’ 46Mendadi, ki nga getaw dig bibangu, pebundasen ilan dayun tu ginukuman ndaꞌi tamanen. Ki nga mekesuun getaw pelum, ditu ilan dayun pebundasay ketubuꞌ ndaꞌi tamanen.”


Mateo 26

1  Naa benaꞌ mideksuꞌen su kelaun tinituluꞌen kia, miktaluꞌ si Isus tu nga sakupen, 2“Naa misuunan niu puꞌ duaꞌ gebii pa mektelipuun sug Lumpuk tug Liniusan. Mendadi saꞌ mektelipuun na, naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan, pegwakilu ditu getaw, adun lensangenu nilan di kurus.” 3Mendadi ki nga kaunutan nug belian mukaꞌ ki ngag duma kaunutan nu getaw Judea, mikpungun ilan tug balay nu Tampusan Metaas Belian, si Caifas. 4Puꞌ iini peksebutsebutan nilan, ki kedaap nilan dini Isus, puꞌ adun pepatay nilan iin. Laak pigunguban nilan, 5laung nilan, “Ndiꞌ mesuꞌat metaang dig Lumpuk, puꞌ buus menlimuuk su nga getaw.” 6Naa si Isus, sinegayen ditu pelum Betania, inggat maan diag balay ni Simon, su getaw kiin minayan megladu mekesalebuꞌ nuka. 7Benaꞌ saanan ni Isus maan, duuni minadap diniin libun peguit bataꞌ bandi gemputiꞌ, mipenuꞌ pagemut, melagaꞌ gupia. Mendadi benaꞌ mikpesempel dini Isus sug libun, binunagen dayun di gulu ni Isus. 8Dagid dekag minitaꞌ nu nga sakup ni Isus, milaati ginaa nilan dun, laung nilan, “Baa, mauma dema ki pagemut kia, pikulaꞌulaꞌan laak? 9Iin siai melengas, piksaluy sia, mabuꞌ malin pa sia melaun, dayun begay tu nga pubri su galinen!” 10Dagid misuunan ni Isus su pekteluꞌen nu nga sakupen kia, kaas miktaluꞌ dinilan, “Mauma libulengen ma niuig libun kini? Ki pinggulaulanen dinaan, melengas. 11Su pubri, lelayun niu mpungun megbenwa. Naan dagid, kanaꞌ nau maiben dumuma diniu dini. 12Naa ki pinggulaula nug libun kini, maꞌananen, pigupiananen pedaanig lawasu di kelebeng sungu dinaan. 13Mendadi taman taluꞌu diniu, pia adin pegukit su Gempia Petenday dinig dibabaw lumbang, naa mpeduma dun dadema pegukit ki pinggulaula nig libun kini, puꞌ adun ndiꞌ iin melingawan.” 14Mendadi kini si Judas Iscariote, sala tawan di nga sepuluꞌ buꞌ duaꞌ peneligan ni Isus, linaawanen su nga kaunutan nug belian nu getaw Judea. 15Suminaak si Judas dinilan, “Mendadi si Isus kiin, saꞌ tipuun ku diniu, alandun mai begay niu dinaan?” Mendadi ki ngag belian kini, binilang nilan dayuni telu puluꞌ laad siin pelata, tinulun nilan dayun dini Judas. 16Kaas genat nitu, si Judas kini, piksuꞌatsuꞌaten dayuni sikawen tumipu dini Isus. 17Mendadi, benaꞌ minateng sug bekna gendawan nug Lumpuk di Pan ndaꞌ Petulinay, minadap dini Isus su nga sakupen, suminaak ilan diniin, “Sir, kig Lebungan ta tug Liniusan, adin mu ami paulingelay?” 18Kaliꞌ sembag si Isus, “Bundas amu ditu syudad. Saꞌ mateng amu ditu, laaway niu si Uan kia. Naa saꞌ mateng amu ditu niin, taluꞌ niu dayun diniin, ‘Naa, pimuun nu Mekpetuꞌun, laungen, Sungu na metektaki sesaꞌu. Kaas dini nami maan Lebungan nami tug Liniusan, yami nu nga sakupu, dinig balay mu.’” 19Pituud dayun nu nga sakup ni Isus su sinuguꞌanen dinilan kia. Pigulingel nilan dayun sug Lebungan nilan tug Liniusan. 20Naa benaꞌ misindepi gendaw, mingingkud maan si nga Isus, ilan nu nga sepuluꞌ buꞌ duaꞌ tawan sakupen. 21Mendadi, benaꞌ pekaan nailan, kaliꞌ pektaluꞌ si Isus dinilan, “Taman taluꞌu diniu, ki sala tawan diniu, mektipu dinaan.” 22Milibuleng dayun su nga sakup ni Isus. Miglimbuslimbus ilan sumaak diniin, “Asa uu Kaunutan, kanaꞌ da sia naani pekteluꞌen mu kiin?” 23Sumimbag si Isus, “Sala tawan lai suminalu gupia dinaan kini, iini tumipu dinaan. 24Puꞌ naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan, mbinasau tuꞌu, maaꞌ dadema nu misulat pedaan ditu Taluꞌ nu Megbebayaꞌ. Laak dagid pia maꞌantu, ki getaw mektipu dinaan, kig Bataꞌ nu Kilawan, mekelelaatlelaat gupia! Tumuꞌ pa ndaꞌ na sia pegigetawi getaw kiin!” 25Kini si Judas, su mektipu kia dini Isus, suminaak dayun diniin, “Asa Sir, kanaꞌ dema tuꞌu naan?” “Maꞌnia da, yaꞌai miktaluꞌ dun,” simbag ni Isus. 26Mendadi benaꞌ maan ilan, minalap si Isus pan, mikpaladpalad dayun tu Megbebayaꞌ. Pimetanen dayun su pan, dayunen pentulunay dia nga peneliganen. Kaliꞌ pektaluꞌ, “Naa, alap amu dun ini, aan niu. Kini sug lawasu.” 27Minalap pelum si Isus sala tasa penginumen. Benaꞌ mikpaladpalad na puliꞌ tu Megbebayaꞌ, dayunen tulunay dia nga sakupen ki tasa kini. Kaliꞌ pagid pektaluꞌ dinilan, “Naa, inum amu dun ini, launan niu. 28Kini sug duguꞌu, ki mekigis na, adun mpedasun su salaꞌ nu melaun getaw. Kig duguꞌuig bian nug begu pasad nu Megbebayaꞌ. 29Mendadi, taman taluꞌu diniu, genat nandaw, ndiꞌ nau puliꞌ minum di penginumen kini, sampay da dun mateng su gendaw meglekaunutan na tuꞌu su Gamaꞌu. Dekag paita pegdengan minum dig begu ginis penginumen ditu Keglekaunutanen.” 30Naa benaꞌ mitubus si nga Isus maan Lebungan nilan, migbebat ilan kegenal tu Megbebayaꞌ, dayun ilan mengguaꞌ dia, tumiwad ilan tug Bentud nu nga Gayu Olibo. 31Mendadi, kaliꞌ pektaluꞌ si Isus tu nga peneliganen, “Yamu kini, mbuus laak gebii kini, megelaꞌ amu tuliud dinaan. Puꞌ iini misulat ditu Taluꞌ nu Megbebayaꞌ, ‘Miktaluꞌ su Megbebayaꞌ, petain ku ki megingat tu karniru, dayun mesigwag su nga karniru pegingatenen.’” 32Maaꞌ laung pa ni Isus, “Dagid benaꞌ genatu petubuꞌay puliꞌ, megunau diniu ditu Galilea.” 33Miktaluꞌ si Pedro, “Aba, Sir, pia teliudan ka nu nga kelaun dumau, naan kini, ndiꞌ nau gusay tuliud diniꞌa!” 34“Taman taluꞌu diniꞌa,” laung ni Isus, “dekag pasiꞌ peguni su manuk gebii kini, metelu deksuꞌa na memalaw puꞌ kanaꞌ mau mailala.” 35Dagid miktaluꞌ si Pedro, “Pia mekendutaꞌ, saliunungan ku yaꞌa, ndiꞌu da lai pemelaun puꞌ kanaꞌu yaꞌa mailala!” Mukaꞌ su kelaun sakup ni Isus, maꞌnia dademai penteluꞌen nilan. 36Naa minundas si Isus tu pegimulanan gayu piningalan dun Getsemane, ilan nu nga sakupen. Benaꞌ minateng ilan dia, kaliꞌ pektaluꞌ si Isus dia nga sakupen, “Naa pegingkud amu deliꞌ dini, puꞌ mundas pau dia gunaan, menenabi pau dia.” 37Dayun iwiten dumanen si Pedro mukaꞌ sug duaꞌ tawan kiin bataꞌ ni Sebedeo. Mendadi benaꞌ melayuꞌlayuꞌ nailan diag duma nilan, milegenan patiꞌ si Isus, diduaꞌani ginaanen. 38Laungen dayun dia telu tawan dumanen, “Milegenanu ini, mibegatanu dun patiꞌ, maꞌniin na petayan ku ini. Kaas dini damu dun deliꞌ, dumanay niau megenduk.” 39Minundas kemaikaꞌ dia gunaan si Isus, dayun miglaub dig lupaꞌ, kaliꞌ penenabi, “Uu Amaꞌu, saꞌ sia mesuꞌat diniꞌa, ki tasa mipenuꞌ nug lesayan ku sunguu na inumay, naa peliaw sia dinaan, adun ndiꞌu na mainum! Laak dagid, Amaꞌ, sug daniꞌa mauyaꞌan, iini penuuden, kanaꞌ nug danaan.” 40Naa saꞌ maꞌnia, pinuliꞌan ni Isus su telu tawan sakupen kia. Midetenganen, tinulug ilan. Sinabi dayun ni Isus si Pedro, laungen, “Taꞌ itu, masiꞌ ndaꞌ na niau megaga dumanay megenduk, pia laak sauras? 41Baa,” laung ni Isus, “peglengilam amu mukaꞌ penenabi amu daan, adun ndiꞌ amu mpenulay. Puꞌ dig delendeman niu, gangut niu sia mekpetuud amu tu mauyaꞌan nu Megbebayaꞌ. Dagid su kekilawan niu, melubay, ndiꞌ mekpetuud dun.” 42Mipanaw na puliꞌ si Isus, minenabi na puliꞌ, laungen, “Uu Amaꞌu, saꞌ ndiꞌ mesuꞌat peliaw dinaan ki tasa mipenuꞌ nug lesayan ku kini subay inumen ku, naa maꞌantu da, senguꞌen ku kig daniꞌa laak delendeman kia.” 43Mendadi, kaliꞌen puliꞌay pelum su nga peneliganen, iin da gusayi mitaanganen, tinulug ilan pelum, puꞌ ndiꞌ nilan metigeli tulug nilan. 44Naa saꞌ maꞌantu, mipanaw na puliꞌ si Isus, minenabi di ketelu deksuꞌen, miksama da gusayi kenenabinen. 45Dayunen puliꞌay pelum su nga sakupen kia, kaliꞌ pektaluꞌ dinilan, “Taꞌ ma, tinulug pamu gusay, milali amu? Naa ma, mitektak na su sesaꞌ! Mendadi naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan, pegwakil nau tuꞌu tu pegbayaꞌ nga kanaꞌ megbasa tu Megbebayaꞌ. 46Kaas pegbuat amu, mpanaw naita. Bentayay pa daan niu, kiin na tuꞌu ki tumipu dinaan!” 47Mendadi ndaꞌ pa medeksuꞌ mektaluꞌ si Isus, misebang si Judas, ki sala tawan kiin di sepuluꞌ buꞌ duaꞌ peneligan ni Isus. Melaun gupia getaw tumindug dini Judas kini, peguit ilan badung mukaꞌ bentul, sinuguꞌ ilan nu nga kaunutan nug belian mukaꞌ sug duma kaunutan nu getaw Judea. 48Naa si Judas, ki tumipu dini Isus, duuni tuꞌus gandang bigayen di ngag dumanen kia, puꞌ tinaluꞌen dinilan, “Adin su getaw elekan ku, iinen na su penengaun niu. Daap niu dayun!” 49Mendadi kini si Judas, tuminuun dayun madap dini Isus. Kaliꞌ pektaluꞌ, “Uu Sir, gempia dai ginaa mu!” Dunut ilekanen si Isus. 50Laung ni Isus, “Naa, Sambat, kig baalen mu, baal mu ganam!” Mikpesempel ilan dini Isus, dinaap nilan dayun. 51Naa sala tawan duma ni Isus, migbakut badungen, dayunen tigbasayi gulipen nu Tampusan Metaas Belian nu getaw Judea, miseksipi sedibaluy telinganen. 52Dagid laung ni Isus, “Baa, gumaꞌ muig badung mu kiin. Puꞌ adini getaw memunuꞌan, bunuꞌ dademai palas nu kepetayanen. 53Keduaꞌen, ndaꞌ mu masiꞌ mesuunay puꞌ mesuꞌatu mekpaingabang ditu Gamaꞌu, duun dayuni petuaꞌenen sesuguꞌenen getaw langit, kanaꞌ da dun santaꞌ laksaꞌ, adun sumugut dinaan? 54Laak dagid saꞌ pinenggiꞌ maꞌniai mpenggulaula, naa kendutaꞌ mai kenuud nu sinulat ditu Misulat Taluꞌ nu Megbebayaꞌ puꞌ maꞌnini tuꞌui mpenggulaula?” 55Miktaluꞌ dayun si Isus dia nga melaun getaw kia, “Naa, tulisan bau, kambat amu meguit badung mukaꞌ bentul saꞌ daapen niau? Asa gendawgendaw, migingkudu dia Pengedapan tu Megbebayaꞌ, mikpetuꞌunu dia, laak ndaꞌ niau daapay. 56Laak dagid kini, subay mpenggulaula daan, adun menuud su sinulat dengantu nu nga pimuunan nu Megbebayaꞌ ditu Taluꞌen.” Naa saꞌ maꞌnia, bilengan dayun si Isus nu nga sakupen, mimeglaguy ilan, launan nilan. 57Naa saꞌ maꞌantu, inagak si Isus nu nga migdaap diniin ditug balay nu Tampusan Metaas Belian nu getaw Judea, si Caifas. Mipungun dia su nga mekpetuꞌun di Palinta nu Megbebayaꞌ mukaꞌ su nga kaunutan nu getaw Judea. 58Naa si Pedro, miglendug dadema di melayuꞌlayuꞌ, gikteb laak diag lenuꞌan nug balay kia. Benaꞌ minateng dia, luminamug dayun si Pedro di nga megingat pemegingkud dia, adun mesuunanen saꞌ taꞌi mpenggulaula. 59Mendadi ki nga kaunutan nug belian kia dakus ki tibuuk Pikumpungan nu Metaas Gukum nu getaw Judea, minengaw ilan sia pembaalbaal takesiꞌ mekatag dini Isus, puꞌ adun maukuman iin petain. 60Laak dagid pia melaun minadap dinilan menakesiꞌ tu pimbaal dini Isus, mibulugan laak su nga kaunutan kia menengaw gempia dangat nilan diniin. Tigaꞌwan, migindeg di gedapanig duaꞌ tawan, 61kaliꞌ ilan pektaluꞌ, “Naa ki getaw kini, tinaluꞌen, ‘Ki Pengedapan daw tu Megbebayaꞌ, megagau da gebaꞌay. Dayun gikteb telu endaw, baalen ku puliꞌ.’” 62Mendadi, migindeg na su Tampusan Metaas Belian kia. Sinaakanen dayun si Isus, laungen, “Naa, ndaꞌidun bai sembag mu di tinakesiꞌ ni nga getaw kini mekatag diniꞌa?” 63Dagid ndaꞌ sembag si Isus. Kaliꞌ pektaluꞌ su Tampusan Metaas Belian, “Mendadi, pesepaan ku yaꞌa, sembayan ku su Megbebayaꞌ ndaꞌi gumulen, pemantek mu na dinami, yaꞌa ba tuꞌu su Tinduꞌ nu Megbebayaꞌ Meglekaunutan, kig Bataꞌ nu Megbebayaꞌ?” 64Sumimbag si Isus, “Naa, maꞌnia da, yaꞌai miktaluꞌ dun. Dagid taman taluꞌu diniu, duuni gendaw mateng, naan kini, kig Bataꞌ nu Kilawan, maitaꞌ niau, pegingkudu tuꞌu ditu dapit lintu nu Tampusan Ginuungan! Dakus maitaꞌ niau, lumusadu puliꞌ dinig lumbang kini, metuaꞌu di gabun dia gawanawan!” 65Naa, apelai. Ki Tampusan Metaas Belian kini, kaliꞌen medengeg pilepeng ni Isus sug lawasen tu Megbebayaꞌ, lingetan dini Isus sug Belian. Giditen su penepetenen, kaliꞌ pektaluꞌ, “Paa, piksudiꞌanen su Megbebayaꞌ! Ndiꞌ ta na kambat dugangan su takesiꞌ! Puꞌ midengeg na niu ki keksudiꞌen tu Megbebayaꞌ! 66Mendadi, alanduni kitab niu dun?” Simbag nu nga gukum, “Bantang na petain.” 67Saꞌ maꞌnia, pindulaꞌan nilan ki muluꞌ ni Isus, dayun nilan denegay. Duun pa pagidi tuminampaling diniin, 68kaliꞌ ilan pektaluꞌ, “Naa, saꞌ sia metuud puꞌ yaꞌa su Tinduꞌ daw nu Megbebayaꞌ Meglekaunutan, suunan ka, atuk mu saꞌ taway dun dinamii mikpesait diniꞌa!” 69Naa si Pedro, pegingkud diag liu, diag lenuꞌan nu pengukuman. Mendadi, duuni sala tawan delaga, sesuguꞌen nu Tampusan Metaas Belian nu getaw Judea, mikpesempel dini Pedro, kaliꞌ pektaluꞌ, “Uy, yaꞌa kiin, dumaa pagid ni getaw Galilea kiin, si Isus.” 70Dagid mimalaw si Pedro di gedapan nu melaun getaw mipungun dia. “Baa,” laungen, “ki teluꞌen mu kiin, ndiꞌu lai mesabut.” 71Migawaꞌ dayun dia si Pedro. Benaꞌ dia na mesempel dig bisuangan, minitaꞌ na pelum ni sala delaga, sesuguꞌen dadema. Laung nug delaga dia nga getaw pegindeg dia, “Ki getaw kini, duma ma nu getaw Nazaret kiin, si Isus.” 72Laak dagid mimalaw na puliꞌ si Pedro, kaliꞌ pektaluꞌ, “Baa, bisan saak tug diwata, teluꞌen ku diniui metuud, ki getaw kiin, ndiꞌu mailala!” 73Naa benaꞌ ndaꞌ maiben, su nga getaw pemegindeg dia, miktaluꞌ ilan pelum dini Pedro, “Naa yaꞌa, minget dumaa lai nilan, puꞌ mituꞌusan ma nami dia pikebitan mu!” 74Dagid mingaduguꞌ tanan si Pedro, laungen, “Apelii lai! Ndiꞌu dema tuꞌu mailalai getaw kiin!” Iin demai keguni manuk. 75Milabuꞌ dayun dig delendeman ni Pedro su tinaluꞌ kiin ni Isus, laungen, “Dekag pasiꞌ peguni su manuk, metelu deksuꞌa na memalaw puꞌ kanaꞌ mau mailala.” Gumiwaꞌ dayun dia si Pedro, lilugutan dayun mengaduy.


Mateo 27

1  Naa benaꞌ putiꞌ delagay na, ki nga kelaun kaunutan nug belian mukaꞌ su ngag duma kaunutan nu getaw Judea, miksabutsabut ilan dig bian nilan mekpatay dini Isus. 2Benaꞌ mitubus ilan meksabutsabut, pibalud nilan si Isus, dayun nilan egakay ditu ni Pilato, su gubirnadur tinduꞌ nu nga getaw Roma, pigwakil nilan dayun diniin si Isus. 3Naa kini si Judas, su tuminipu dini Isus kiin, benaꞌ misuunanen puꞌ inukuman si Isus lagaꞌ na ginaanen, migbiksuꞌ dun. Saꞌ maꞌnia, minangay ditu Pengedapan tu Megbebayaꞌ, dayun ki telu puluꞌ laad siin pelata kiin, inuliꞌen ditu nga kaunutan nug belian kampuꞌ nu ngag duma kaunutan. 4Kaliꞌ pektaluꞌ si Judas, “Masiꞌ mikesalaꞌu, puꞌ ki getaw ndaꞌi salaꞌen, misabaꞌu ukuman lagaꞌ na ginaanen!” “Naa, tinibabaꞌ mu laꞌa!” simbag nu nga kaunutan kia. “Yami, ndaꞌig labet nami dun.” 5Tinikpuꞌ dayun ni Judasi kwarta kia dia saleg nu Pengedapan, migawaꞌ dayun dia. Minangay dayun megeget si Judas, miksilengek. 6Naa su kepalus ni Judas, pingimud nu nga kaunutan nug belian ki kwarta kia tinikpuꞌ ni Judas dia saleg. “Naa kini,” laung nilan, “binandu ditu Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ saꞌ melamug di gemutan di Pengedapan tu Megbebayaꞌ, puꞌ tindan di kebinasa di getaw.” 7Saꞌ maꞌnia, migyagayaga ilan, iin dayuni pidelendem nilan, duunig lupaꞌ seluyen nilan, lupaꞌ nu mendiun gulen, puꞌ baalen nilan kelebengan di ngag lain getaw, saꞌitada su kanaꞌ dangen dia Jerusalem. 8Kaas sampay nemun, kig lupaꞌ kia, piningalan dun nu getaw, “Lupaꞌ nu Kegbinasa di Getaw.” 9Naa saꞌ misaluyig lupaꞌ kia, iin nai kebianen, minuud su sinulat dengantu nu pimuunan nu Megbebayaꞌ si Jeremias ditu Taluꞌen, laungen, “Inalap nilan ki telu puluꞌ laad siin pelata, su pilegaꞌan nu getaw Israel diniin, 10dayun iinig bayad nilan tug lupaꞌ nu mendiun gulen, maaꞌ dadema nu sinuguꞌ nu Kaunutan Megbebayaꞌ dinaan.” 11Naa mendadi, minadap si Isus ditu ni Gubirnadur Pilato kia, dayun sinaakanen. Suminaak si Pilato dini Isus, “Naa, metuud ba, yaꞌa su gadiꞌ nu getaw Judea?” Kaliꞌ sembag si Isus, “Yaꞌa mai miktaluꞌ dun.” 12Melaun dayun inaleg nu nga kaunutan nug belian mukaꞌ nug duma kaunutan nu getaw Judea dini Isus. Laak dagid ndaꞌ gusay sembag si Isus tu kelaun dangat nilan diniin. 13Sinaak pelum ni Pilato dini Isus, “Ndaꞌ mu ba medengegi melaun dangat nilan kini diniꞌa?” 14Laak dagid ndaꞌ gusay sembagay ni Isus ki kelaun dinangat kia. Mipatiꞌ mesebuꞌay dun su gubirnadur kia. 15Naa tauntaun, metaang dig Lumpuk kiin nu getaw Judea gindan tug Liniusan, duunig betad nu gubirnadur, beluyeneni sala tawan pinikutan, adini ubugen diniin nu melaun getaw. 16Naa su taun kia, mitaang dema duuni sala tawan pinikutan, ngalanen si Isus Barabas, melaat gupiaig dengeganen. 17Naa mendadi, benaꞌ mikpungun su nga melaun getaw, sinaak dayun ni Pilato dinilan, “Mendadi, taꞌ taway duni mauyaꞌan niu beluyen ku diniu? Si Isus Barabas ba, saꞌ si Isus kini, ki gilal Tinduꞌ nu Megbebayaꞌ Meglekaunutan?” 18Iini tinaluꞌ dun ni Pilato maꞌnia, puꞌ misuunanen, kaas pa dinangat diniin nu nga kaunutan nu getaw Judea si Isus, puꞌ misigi mailan diniin. 19Naa keduaꞌen, selian ni Pilato megingkud dia pengukuman, duuni pimuun nu sawanen diniin, laungen, “Ki getaw kiin ndaꞌi salaꞌen, ndiꞌa dema tuꞌu megduma di kaukum dun. Puꞌ duuni teginepen ku kagebii mekatag diniin, milegenanu dun patiꞌ!” 20Laak dagid ki nga kaunutan nug belian kampuꞌ nug duma kaunutan nu getaw Judea, pingmetuudan nilan su melaun getaw, adun ubugen nilan dini Pilato, iinig beluyen si Barabas. Kini si Isus, petain. 21Naa saꞌ maꞌantu, sinaak puliꞌ ni Pilato di nga melaun getaw, “Naa taꞌ ma, adin ma dun dig duaꞌ tawan kiai mauyaꞌan niu beluyen ku diniu?” Sumimbag ilan, “Si Barabas!” 22Mendadi, suminaak puliꞌ si Pilato tu nga getaw, “Saꞌ maꞌantu, taꞌ mai penggulaulaan ku dini Isus kiin, ki gilal Tinduꞌ nu Megbebayaꞌ Meglekaunutan?” “Lensangen di kurus!” simbag nu nga kelaun getaw. 23Sinaak na pelum ni Pilato, “Mauma, alandun bai salaꞌen?” Laak migdegadega ilan memeksay, laung nilan, “Ki getaw kiin, lensangen ba di kurus!” 24Naa si Pilato, misabuten puꞌ palu pa mpalinig delendeman nu nga melaun getaw kia, ndiꞌ na daan, buus menlimuuk ilan. Naa saꞌ maꞌnia, minalap tubig si Pilato, dayun mingingenaw dia gedapan nu melaun getaw, dunut miktaluꞌ, “Naa kia, saꞌ petaini getaw kia, naan, ndaꞌig labetu dun! Daniu da pegbayaꞌ!” 25Migdengan dayun sumbag su nga kelaun getaw, “Waꞌa, danami da pegbayaꞌ, sampay megbalaꞌ di nga sapuꞌ nami!” 26Naa saꞌ maꞌantu, biluy tuꞌu ni Pilato si Barabas ditu nga melaun getaw. Kini si Isus, pibadasen, dayunen pegwakil tu nga sundalu, adun lensangen nilan di kurus. 27Naa saꞌ maꞌantu, inagak si Isus nu nga sundalu nu gubirnadur, si Pilato, tug balayen. Piglidungan dayun si Isus nu kelaunan sundalu. 28Benaꞌ miktabuꞌ ilan dini Isus, piluas nilan su suuben, piselukan nilan dayun melambung suub gempula, tautau suub gadiꞌ. 29Mukaꞌ miglingkin ilan dugi, tautau tundek gadiꞌ dadema, dayun nilan peselup di gulu ni Isus. Piwidan nilan dayun seputuk belaw dig lintunen, tautau bastunen, dayun minginlulud ilan di gedapanen, dunut piksudiꞌan nilan, laung nilan, “Naa mpianan ka, Sir, Gadiꞌa daw nu nga getaw Judea!” 30Pindulaꞌan pa nilan padun si Isus, dayun inawiꞌ nilan pelum diniin kig belaw kia, pimentul nilan dayun di gulu ni Isus. 31Mendadi, benaꞌ mitubus nilan peksudiꞌay, piluas nilan diniin su gempula suub, piseluk nilan puliꞌ diniin sug daniin suub. Dayun nilan egakay si Isus ditu tandaꞌ lensangan nilan dun di kurus. 32Mendadi, benaꞌ mipalus nailan dia syudad, duuni misungkak nilan getaw Cirene, ngalanen si Simon, iini tigel nu nga sundalu mekpisan tu kurus ni Isus. 33Naa saꞌ maꞌantu, midepet ilan dia dapit nu syudad piningalan dun “Tulan Gulu.” Saꞌ dig danilan pikebitan, Golgota. 34Benaꞌ minateng ilan dia, duuni piꞌinum nu nga sundalu dini Isus penginumen limugan gempait bulung. Laak dagid benaꞌ miꞌinaman ni Isus, mipauk minum dun. 35Dayun nilan lensangay tu kurus si Isus. Benaꞌ milansang na tu kurus si Isus, piktali nu nga sundalu su nga penepetenen, bian nilan mekilas dun. 36Dayun mimegingkud dia su nga sundalu, pegingaten nilan si Isus dia kurus. 37Naa duuni tuꞌus pidekep nilan dia tandaꞌ nug dimpulunen, sinulatan sumbungan diniin, “Kini si Isus, su Gadiꞌ nu getaw Judea.” 38Mukaꞌ pa pagid duunig duaꞌ tawan tulisan piduma nilan dini Isus lensangay di kurus, miktimpang di kurus ni Isus su kurus nilan. 39Naa su nga getaw minian dia, pingimusaungan nilan si Isus, miktakuꞌtakuꞌ ilan, dunut teluꞌen nilan, 40“Yaꞌa mai miktaluꞌ puꞌ gebaꞌen mu su Pengedapan tu Megbebayaꞌ, dayun gikteb telu endaw, baalen mu puliꞌ! Naa saꞌ maꞌnia, gawen mu nandawig lawas mu, saꞌ yaꞌa tuꞌu sug Bataꞌ nu Megbebayaꞌ! Penauga di kurus kiin!” 41Ki nga kaunutan nug belian mukaꞌ su nga mekpetuꞌun di Misulat Palinta nu Megbebayaꞌ, kampuꞌ nu ngag duma kaunutan nu getaw Judea, maꞌantu dadema, pingimusaungan da nilan dema si Isus, laung nilan, 42“Paa, megaganen daw megaweni ngag lain getaw, laak ndiꞌen pelum megaga guunayig lawasen! Naa ki Gadiꞌ daw nu nga getaw Israel, melengas saꞌ menaug ma nandaw di kurus kiin, dekag paita pekpetuud diniin! 43Suminalig daw tu Megbebayaꞌ. Saꞌ maꞌantu, melengas guunen na sia nandaw nu Megbebayaꞌ, saꞌ mauyaꞌanen da. Puꞌ tinaluꞌen ma, ‘Naanig Bataꞌ nu Megbebayaꞌ.’” 44Sampay sug duaꞌ tawan tulisan dumanen linansang di nga kurus, maꞌantu dadema, pingimusaungan dadema nilan si Isus. 45Naa su kelansang dini Isus tu kurus, benaꞌ miktui gendaw, tekaw dumilemi tibuuk benwa, duun saani telu uras, sampay miginengaꞌ menaugi gendaw. 46Mendadi, benaꞌ miginengaꞌ menaugi gendaw, minekeg megbeksay si Isus, laungen, “Eli, Eli, lama sabaktani?” Maꞌananen, “Uu Megbebayaꞌ pektemuyen ku, Megbebayaꞌ pektemuyen ku, mauma bilengan mau tuꞌu?” 47Midengeg nu ngag duma getaw pegindeg dia, kaliꞌ ilan pektaluꞌ, “Naa, tuaganen si Elias dengantu!” 48Duun dayuni gumibek malap maaꞌ palas napes, inulemen dayun di penginumen, tinangenen di gayu tigbaw, pisangalen dayun dig babaꞌ ni Isus adun meseksepen. 49Dagid laung nu ngag duma getaw, “Ala, pegbentayan ta pa deliꞌ, kalukalu lumusad na buus si Elias, adun gumawen diniin!” 50Mendadi si Isus, benaꞌ mitubus megeksep di penginumen kia, migbeksay dayun puliꞌ mainsan, metenug. Dayun megetusi ginaanen. 51Naa mendadi, su kurtina bilet ditug dialem nu Pengedapan tu Megbebayaꞌ, masiꞌ mitekaw meginengaꞌ megedit, genat diin dapit ditaas sampay ditu geksiden diin dapit silung. Miglinug dayun, mimegbektik pa paduni nga genduk. 52Mukaꞌ melaun lebeng mipukaꞌ, kig libengan nga piglegetawan nu Megbebayaꞌ, pitubuꞌ ilan puliꞌ. 53Mimegawaꞌ ilan dayun diag lebeng nilan, naa benaꞌ mitubuꞌ puliꞌ si Isus, mipanaw ilan dayun tu Jerusalem, kaas minitaꞌ ilan nga melaun getaw dia. 54Naa duuni kaunutan sundalu kampuꞌ nu nga sama sundalunen megingat dini Isus dia pa kurus. Benaꞌ mibetikan nilan sug linug dakus su kelaun mipenggulaula, mipatiꞌ ilan mendek. Mitaluꞌ nilan dayun, “Aa naa, masiꞌ metuud tuꞌu, ki getaw kini, iin sug Bataꞌ nu Megbebayaꞌ!” 55Melaun pa pagidi ngag libun dia mesempel, pegbantay dailan dema, ilan su tumindug dini Isus genat ditu Galilea, puꞌ miktagikul ilan diniin. 56Telu tawan dinilan, si Maria Magdalena, mukaꞌ si Maria su ginaꞌ ni Santiago mukaꞌ ni Jose, mukaꞌ su sawa ni Sebedeo, su ginaꞌ nu sala Santiago mukaꞌ ni Juan. 57Naa benaꞌ sungu na mesindepi gendaw, duuni getaw minateng dia genat tug lunsud Arimatea, ngalanen si Jose. Iin kiin, medatuꞌ getaw, sakup dadema ni Isus. 58Mendadi si Jose, minangay madap dini Pilato, inubugen diniin, elapenen sug bangkay ni Isus. Sinanguꞌ dadema ni Pilato, sinuguꞌen dayun pegwakil diniin. 59Naa saꞌ maꞌantu, inalap ni Jose sug bangkay ni Isus. Benaꞌ mialapen, pinutusen dig begu penepeten gemputiꞌ. 60Naa si Jose kini, duuni sangyab begunen peluakay di telektap, inandamen pedaan di kelebeng gupia diniin saꞌ matengi gumulen. Ditu dayun ni Jose libeng sug bangkay ni Isus. Benaꞌ milebengen, linuliden dayuni gembagel batu, tinakepen ditu gengaꞌan nug lebeng. Benaꞌ mitubus, minawaꞌ dia si Jose. 61Naa si Maria Magdalena mukaꞌ su sala Maria, pegingkud pailan dia mesunguꞌan nug lebeng ni Isus. 62Naa benaꞌ miksala gendaw, saꞌitada su Gendaw Pelali nu getaw Judea, ki nga kaunutan nug belian sampay su nga Pariseo, minadap ilan dini Pilato, 63kaliꞌ ilan pektaluꞌ diniin, “Naa Sir, milabuꞌ dig delendeman nami ki tinaluꞌ nug belusen getaw kiin su tetubuꞌ pa, laungen, ‘Di ketelu endawen genat di kepatayu, petubuꞌenu puliꞌ.’ 64Naa kagina maꞌantu, Sir, melengas suguꞌen mu pepegenen kig lebengen kia sampay telu gebii, puꞌ kalukalu mbuus su nga sakupen, engain nilan pegdaaway sug bangkayen, dayun teluꞌen nilan tu melaun getaw, pitubuꞌ daw puliꞌ iin. Benaꞌ su tampusan balusen kia, melaaten pa ditug bekna.” 65Kaliꞌ sembag si Pilato, “Naa, mesuꞌat, alap amu nga megingat dun, angay niu dayun pepegenay kig lebeng kia, gikteb di megaga niu.” 66Naa saꞌ maꞌnia, mipanaw ilan, pipagen nilan sibaꞌ ki gembagel batu kia mitakep dig lebeng kia. Binaalan nilan gindanan sug bisuangan, adun mesuunan saꞌ buus iginen nu getawig batu kia. Mukaꞌ duun pa demai nga megingat binilin nilan dia.


Mateo 28

1  Mendadi benaꞌ mipapas na su Gendaw Pelali, benaꞌ daliꞌ endaw na gendaw Duminggu, si Maria Magdalena mukaꞌ su sala Maria, linaawan nilan puliꞌ su sangyab libengan dini Isus. 2Mendadi, benaꞌ minateng ilan dia, mitekaw meglinug metikteg, puꞌ duuni sesuguꞌen nu Kaunutan Megbebayaꞌ luminusad genat tu gekbus langit. Benaꞌ mituaꞌ dia su getaw langit, mikpesempel dayun tu gembagel batu tinakep tu sangyab, linuliden dayun dia gupid nug bisuangan nu sangyab, migingkud dayun dig batu kia. 3Naa su muluꞌ ni getaw langit kini, metinggas, maaꞌ nug delag nu gilat, dayun su penepetenen pa pagid, mekesulaw sabaꞌ nu keputiꞌen. 4Mendadi su nga getaw pelum piꞌingat diag libengan dini Isus, mipatiꞌ ilan saabay, midataꞌ ilan dayun, sabaꞌ mipendeenan ilan. 5Laak kaliꞌ pektaluꞌ ki getaw langit kia tu ngag libun, “Naa, ndiꞌ amu mendek. Puꞌ misuunan ku, iini penengaun niu sia dini si Isus, kig linansang di kurus kitu. 6Naa, ndaꞌ nain dini. Mitubuꞌ na puliꞌ, maaꞌ da nu gandang tinaluꞌen. Puꞌ seled amu dini, bentayay pa daan niu, kinuꞌ da sia sug bililidanen. 7Naa, pemagas amu, laaway niu ganam su nga sakupen, ukitay niu dayun ilan, maꞌniniꞌi taluꞌ niu. ‘Si Isus, mitubuꞌ na puliꞌ. Mukaꞌ pa padun miguna na diniu ditu Galilea. Mpegitaꞌ da niu ditu!’ Naa, daal daitui pimuun dinaan petenday diniu.” 8Maꞌantu, migdedaliꞌ megawaꞌ dia sangyab su ngag libun. Pia mindek ilan, mipatiꞌ ilan pagid penleliagay. Gumibek ilan dayun, puꞌ laawan nilan su nga sakup ni Isus, adun ukitan nilan dun. 9Mendadi benaꞌ dia pa dalan kig duaꞌ tawan libun kia, duuni mitekaw sumungkak dinilan dia gunaan nilan, masiꞌ si Isus. Kaliꞌ pektaluꞌ, “Gempia dai ginaa niu.” Naa, apelai. Ki ngag libun kini, mikpesempel ilan dini Isus, minginlulud ilan dayun dia gedapanen, piguidan nilani geksuden. 10Laung ni Isus, “Naa, ndiꞌ amu mendek. Segaga laaway niu dayun su nga mimated dinaan kiin, iini taluꞌ niu dinilan, mundas ilan ditu Galilea, puꞌ sungkaken ku pailan ditu.” 11Saꞌ maꞌantu, benaꞌ mipalus dia sangyabi ngag libun kia, su nga getaw kiin piꞌingat tug lebeng, mimeguliꞌ ilan ditu Jerusalem, inukit nilan dayun tu nga kaunutan nug belian su kelaun mipenggulaula kia. 12Naa saꞌ maꞌantu, mikpungun su nga kaunutan nug belian dakus su ngag duma kaunutan nu getaw Judea, miksabutsabut ilan. Tinindanan nilan dayun su nga migingat dig libengan dini Isus kia, melaun kwarta bigay nilan dinilan, 13puꞌ adun megbalus ilan tu melaun getaw. Kaliꞌ pektaluꞌi nga kaunutan kini, “Naa, maꞌniniꞌi taluꞌ niu ditu melaun getaw. Taluꞌ niu dinilan, benaꞌ miglegebii, miktulug amu. Benaꞌ miktulug amu, naa su nga sakup ni Isus, mituaꞌ ilan ditu, dayun nilan pegdaaway, laung niu, kig bangkay ni Isus. 14Laak dagid kalukalu mekeseled di telinga nu Gubirnadur puꞌ miktulug amu daw, naa yami laaki metau mengamuꞌ diniin, adun ndiꞌ amu mekendutaꞌ dun.” 15Naa saꞌ maꞌantu, dinawat dayun nu nga migingat kia su kwarta, minangay ilan tuꞌu megukit dig balus, maaꞌ dadema nu pimuun dinilan kia. Kaas maꞌniai petuuden nu nga getaw Judea dakus peksigwagen nilan pa gusay, sampay nemun. 16Maꞌantu, su nga sepuluꞌ buꞌ sala tawan sakup ni Isus, minundas ilan dayun tu salabuuk bentud ditu Galilea, ki gandang tinduꞌ ni Isus dinilan. 17Benaꞌ minateng ilan diag bentud, mipekitaꞌ nilan tuꞌu si Isus, minginluꞌud ilan dayun diniin. Laak sug duma, migduaꞌduaꞌig delendeman nilan diniin. 18Mendadi, mikpesempel dayun dia nga sakupen si Isus, kaliꞌ pektaluꞌ dinilan, “Ndaꞌiduni mesamaꞌ pegbayaꞌ di gekleb langit buꞌ lupaꞌ, migelaꞌ na gupia pegwakil dinaan. 19Mendadi kagina maꞌantu, panaw amu, leep niu su kelaun bansa nu nga getaw, pesakup niu ilan dinaan. Bunagay niu ilan tubig, sembayay niu su Gamaꞌ mukaꞌ sug Bataꞌen sampay sug Balakat nu Megbebayaꞌ. 20Petuꞌunay niu su kelaun bansa nu getaw, puꞌ adun petuuden nilan su taman nu pinalintau diniu.” Diksuꞌ ni Isus su taluꞌen, “Mukaꞌ ndiꞌ niu selingaway ini. Naani dumuma gusay diniu, sampay ditu kelengkeb nug benwa.”



AMAZING GRACE BIBLE INSTITUTE